Ραδιενεργά

Μάλλον σε παρανόηση οφείλονται οι αντιδράσεις για τη νέα ρύθμιση του υπουργείου περιβάλλοντος και ενέργειας, βάσει της οποίας μπορεί να γίνει απαλλοτρίωση για το σκοπό εγκατάστασης φωτοβολταϊκών, σε μέγιστο ποσοστό 20% επί του συνολικού γηπέδου εγκατάστασης. Και αυτό διότι η ρύθμιση όχι απλά δεν επιδεινώνει τους όρους για την προστασία της ιδιοκτησίας των πολιτών αλλά αντίθετα τη βελτιώνει. Για ποιό λόγο; Διότι απλούστατα μέχρι το καλοκαίρι ίσχυε ότι κάποιος μπορεί να προχωρήσει σε αναγκαστική απαλλοτρίωση του 100% της ιδιοκτησίας. Με την επίμαχη ρύθμιση βελτιώνεται ακόμη περισσότερο η προστασία η οποία αφορά κυρίως τους αγρότες αλλά και εν γένει τις ιδιοκτησίες πολιτών, ενώ παραμένει σημαντικά περιορισμένο το ποσοστό στο 20%, όπως είχε ήδη θεσμοθετηθεί το περασμένο καλοκαίρι.

Μπερδευτήκατε, καταλαβαίνω, με τα της πρώην ΡΑΕ και νυν ΡΑΑΕΥ (να δούμε πως θα την λέμε χωρίς να στραμπουλάμε τη γλώσσα μας, μάλλον Ρίτσα για πιο εύκολα). Να σας τα ξεμπερδέψω λοιπόν: Με το νομοσχέδιο που είχε δοθεί στη διαβούλευση, ο πρόεδρος της ΡΑΕ κ. Δαγούμας θα γινόταν αυτομάτως αντιπρόεδρος της υπο-ολομέλειας Ενέργειας, και οι δύο σημερινοί αντιπρόεδροι (Ψυχογιός και Φούρλαρης) θα γινόντουσαν, αν ήθελαν, αντιπρόεδροι, στην υπο-ολομέλεια υδάτων ο ένας και στην υπο-ολομέλεια αποβλήτων ο άλλος.

Το νομοσχέδιο που κατατέθηκε στη Βουλή όμως, έχει μια μικρή αλλαγή. Προβλέπει ότι ο κ. Δαγούμας δεν θα γίνει αντιπρόεδρος ενέργειας αλλά πρόεδρος ολόκληρης της ΡΑΑΕΥ. Έτσι ανοίγει ο δρόμος για να γίνει αντιπρόεδρος στον κλάδο ενέργειας (όπως μετονομάζεται), κάποιος εκ των σημερινών αντιπροέδρων (κάπου πάει το μυαλό μου…).

Το σίγουρο είναι ότι η αναβάθμιση Δαγούμα στη θέση του υπερπροέδρου τον απομακρύνει σχεδόν παντελώς από την ενέργεια, καθώς εν τω μεταξύ έχει ενδυναμωθεί ακόμα περισσότερο η αυτοτέλεια του κλάδου (ενέργειας) έναντι του υπερπροέδρου.

Το άλλο σίγουρο είναι ότι τα θέματα σχετικά με την ενίσχυση της Αρχής μέσω των μισθολογικών ζητημάτων και των προσλήψεων παραμένουν ακόμα άλυτα.

Μου γράφει φίλος της στήλης, στέλεχος στο χώρο των ανανεώσιμων, που προσπαθεί να συγκεντρώσει τα δεδομένα για να κάνει τη δουλειά του:

«Είναι γνωστό ότι η χώρα μας δεν τα είχε ποτέ καλά με τη στατιστική. Τα διαβόητα Greek statistics μας συνόδευαν άλλωστε για χρόνια. Η νέα τάση πάντως δεν αμφισβητεί την ποιότητα των στατιστικών στοιχείων, αλλά την ίδια την ύπαρξή τους, τουλάχιστον σε ότι αφορά τις ΑΠΕ. Σημειώστε:

Το “Μηνιαίο Δελτίο ΕΛΑΠΕ”, που εκδίδει ο ΔΑΠΕΕΠ, μόνο μηνιαίο δεν είναι, αφού το τελευταίο δημοσιεύτηκε στις 16/12/2022 και καλύπτει έως και τον Σεπτέμβριο της περασμένης χρονιάς. Το “Συνοπτικό Δελτίο ΑΠΕ”, που εκδίδει επίσης ο ΔΑΠΕΕΠ, σταματά στον Μάιο του 2022. Αφήνω το γεγονός ότι τα δύο δελτία, σε κάποια τουλάχιστον θέματα, δίνουν διαφορετικά στοιχεία.

Ο ΔΕΔΔΗΕ, από την πλευρά του, τα τελευταία στατιστικά που έχει δημοσιοποιήσει αφορούν τον Νοέμβριο του 2022. Ο ΑΔΜΗΕ πάλι, δίνει συγκεντρωτικά νούμερα ανά μήνα, αλλά τα λεπτομερή στοιχεία εκδίδονται ανά εξάμηνο.

Να μη ξεχάσουμε τέλος και το resoffice του ΥΠΕΝ (μας το “επέβαλε” το πρώτο μνημόνιο) η ενημέρωση του οποίου σταματά τον Ιούλιο του 2021 (όταν βγήκαμε δηλαδή από τα μνημόνια).

Κατά τα άλλα, σχεδιάζουμε το μέλλον, χωρίς να γνωρίζουμε καν που πατάμε σήμερα».

Μπορεί η σιδηροδρομική τραγωδία στα Τέμπη να έβαλε προς το παρόν στο ρελαντί τις προεκλογικές μηχανές των κομμάτων, όμως θα ήταν παράλειψή μου να μη σας ενημερώσω για μια σημαντική αποστολή που ανέλαβε η Αλεξάνδρα Σδούκου, αυτή τη φορά όχι ως κυβερνητικό, αλλά ως κομματικό στέλεχος της ΝΔ.

Συγκεκριμένα, η γενική γραμματέας αποτελεί μια από τους 13 “περιφερειάρχες” που απαρτίζουν το επιτελείο του Νίκου Χαρδαλιά, ο οποίος ανέλαβε συντονιστής του εκλογικού αγώνα της ΝΔ. Η περιφέρεια της οποίας η ευθύνη ανατέθηκε στην κ. Σδούκου είναι αυτή της Δυτικής Ελλάδας, παρότι η ίδια έχει καταγωγή από τη Δυτική Μακεδονία.

Δεν είναι η πρώτη φορά που φαίνεται καθαρά η εμπιστοσύνη που δείχνει ο πρωθυπουργός στην Αλεξάνδρα Σδούκου, ούτε η πρώτη φορά που και η ίδια μπαίνει στα δύσκολα. Είμαι περίεργος για τη συνέχεια…

Ως ο μεγαλύτερος παίκτης, τόσο στην προμήθεια ρεύματος όσο και στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, η ΔΕΗ έχει πληρώσει (για την ακρίβεια καλείται να πληρώσει) το μεγαλύτερο μερίδιο από την αρχική φορολόγηση των υπερκερδών των παραγωγών, από την τωρινή φορολόγηση των υπερεσόδων των προμηθευτών και από τον εν λειτουργία μηχανισμό πλαφόν και παρακράτησης εσόδων στη χονδρική ρεύματος. Αυτά το ξέρετε.

Αυτό που ίσως δεν ξέρετε είναι ότι η φορολόγηση υπερκερδών κυνηγάει τη ΔΕΗ και στη Ρουμανία, όπου η ίδια …κυνηγάει το χαρτοφυλάκιο της Enel. Η ρουμανική κυβέρνηση έχει και εκείνη επιβάλει φόρο στα υπερκέρδη των ενεργειακών εταιρειών και η ENEL έχει προσφύγει στα δικαστήρια κατά της απόφασης. Αν το deal ολοκληρωθεί (πράγμα που, παρά τη νέα παράταση των διαπραγματεύσεων, φαίνεται ότι είναι και το πιθανότερο) και η ΔΕΗ βρεθεί στο τιμόνι της Ρουμανικής Enel, τότε θα την ενδιαφέρει, και μάλιστα πολύ, το τι θα αποφασίσουν τα δικαστήρια, γιατί η απόφαση θα μεταφράζεται σε μερικές δεκάδες εκατομμύρια ευρώ…

Ακούω πολλά παράπονα για το γεγονός ότι έχουμε το τελευταίο δεκαήμερο καταιγισμό από νομοθετικές και άλλες ρυθμίσεις από το ΥΠΕΝ, για θέματα πραγματικά πολύ σοβαρά, τόσο για τις ΑΠΕ όσο και ευρύτερα για τις αγορές αερίου και ρεύματος, χωρίς στην πραγματικότητα να γίνεται ουσιαστική διαβούλευση, όπως επιβάλλεται. Και είναι γεγονός ότι σπάνια έχουμε τέτοια «ποσότητα» νομοθετικού έργου μέσα σε τόσο λίγο χρόνο και με τόσο «σφιχτές» διαδικασίες.

Από την άλλη δεν μπορείς να παραβλέψεις ότι η χρονική δυνατότητα για να έρθουν στη Βουλή όλες αυτές οι ρυθμίσεις είναι απολύτως περιορισμένη από το γεγονός ότι, όπως όλα δείχνουν, σύντομα η Βουλή θα κλείσει για να πάμε στις εκλογές. Από τις διάφορες παρατάσεις, εξουσιοδοτικές, αλλαγές, βελτιώσεις, μπαλώματα κλπ, νομίζω ότι τα περισσότερα δεν μπορούν να περιμένουν… Αν κρίνω, δε, από τις δεκάδες χιλιάδες αναγνωστών που διάβασαν τα σχετικά θέματα στο energypress μέσα στις Απόκριες, συμπεραίνω ότι είναι πολλοί εκείνοι που περιμένουν διάφορα...

Κάτι μου λέει ότι ο ΕΣΠΕΝ, ο Ελληνικός Σύνδεσμος Προμηθευτών Ενέργειας που εκπροσωπεί τις εταιρείες που δραστηριοποιούνται ως πάροχοι ρεύματος και αερίου, καθετοποιημένους και μη, θα ισχυροποιηθεί έτι περαιτέρω και κατά κάποιον τρόπο θα… ολοκληρωθεί, έχοντας στις τάξεις του σχεδόν το σύνολο των εκτός ΔΕΗ προμηθευτών. Τι του λείπει για να ολοκληρωθεί; Ε, ας μην πούμε όνομα, αλλά σημειώστε ότι τώρα είναι μέλη του οι εξής: ΗΡΩΝ, ELPEDISON, NRG, ZENIΘ, WATT+VOLT, ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ και VOLTON.

Κόσμος και κόσμος σήμερα στη γιορτή που έκανε ο ΔΑΠΕΕΠ και στην οποία έταμε την πρωτοχρονιάτικη πίτα του Διαχειριστή ο πρόεδρος και Διευθύνων Γιάννης Γιαρέντης. Ο οποίος πρέπει να είναι πολύ ευχαριστημένος, αφού παρουσία του Υπουργού Κώστα Σκρέκα και της Γενικής Γραμματέως Αλεξάνδρας Σδούκου άκουσε τους εκπροσώπους των επενδυτών ΑΠΕ να λένε ότι η παρούσα είναι η ευτυχέστερη περίοδος του ΔΑΠΕΕΠ από της ιδρύσεώς του. Για την ιστορία να σας πω ότι εκτός από το υπουργείο, σε υψηλό επίπεδο εκπροσωπήθηκαν η ΡΑΕ, ο ΑΔΜΗΕ, οι φορείς των ΑΠΕ ανά τεχνολογία, αλλά και πολύ μεγάλες επιχειρήσεις του κλάδου.

Ευρεία και πολύωρη ήταν, μαθαίνω, η σύσκεψη στο Μαξίμου στην οποία συζητήθηκαν όλες οι εκκρεμότητες του ΥΠΕΝ που πρέπει να επιλυθούν πριν την προκήρυξη των εκλογών και τη διάλυση της Βουλής. Στο δια ταύτα, κάποια άμεσα μέτρα που διαβάσατε ήδη στο energypress, θα περιληφθούν στην τροπολογία που θα κατατεθεί σήμερα-αύριο σε «ξένο» νομοσχέδιο, ενώ όλα τα σχετιζόμενα με τις ΑΠΕ (και είναι πολλά) αλλά και άλλες ενεργειακές διατάξεις, θα περιληφθούν στο νομοσχέδιο του Υπουργείου που τώρα βρίσκεται σε διαβούλευση και για το οποίο ο κ. Σκρέκας έχει λάβει διαβεβαιώσεις άνωθεν ότι θα προλάβει να γίνει νόμος του κράτους στην παρούσα κοινοβουλευτική περίοδο.

Σε μια περίοδο που ο ΑΔΜΗΕ χρειάζεται όλο και περισσότερο προσωπικό για να ανταποκριθεί στις διευρυμένες απαιτήσεις ανάπτυξης και συντήρησης του Συστήματος Μεταφοράς, παρατηρείται το φαινόμενο να φεύγουν στελέχη. Προφανώς η αγορά πληρώνει καλύτερα και «τραβάει» το καταρτισμένο προσωπικό. Πάντως, μαθαίνω, το τελευταίο διάστημα έχουμε και αποχωρήσεις από υψηλόβαθμες θέσεις...

Με μεγάλο νικητή την υψηλή συμμετοχή πραγματοποιήθηκαν από τις 15 έως τις 18 Φεβρουαρίου οι εκλογές του Συλλόγου Διπλωματούχων Μηχανικών Ομίλου ΔΕΗ/Ενέργειας και Δικτύων (ΔΕΗ, ΔΕΔΔΗΕ, ΑΔΜΗΕ, ΔΕΗΑΝ, ΔΑΠΕΕΠ). Συγκεκριμένα η συμμετοχή ξεπέρασε κατά τουλάχιστον 5% τη συμμετοχή των προηγούμενων εκλογών που έγιναν τον Απρίλιο του 2019 και έφτασε στο 76%. Όσο για τα αποτελέσματα των παρατάξεων, η ΔΑΚΕ ήρθε πρώτη εκλέγοντας 7 μέλη από τά 11( 6 το 2019). Η παράταξη προσκείμενη στην ΑΝΤΑΡΣΥΑ εξέλεξε 2 μέλη ενώ η συμμαχία ΣΥΡΙΖΑ με ΠΑΣΟΚ περιορίστηκε επίσης σε 2 έδρες (3 το 2019).

Πάντα είναι χρήσιμο να τεκμηριώνεται η ανάγκη εγκατάστασης πολύ περισσότερων σταθμών ΑΠΕ προκειμένου να έχει όφελος η χώρα, το ηλεκτρικό σύστημα και ο καταναλωτής. Μη βλέπετε που όλοι δημοσίως συμφωνούν για μια τέτοια πολιτική. Στην πράξη η δυσπιστία είναι μεγάλη.

Πολύ χρήσιμο είναι όμως και το να αναδεικνύεται η ανάγκη ισόρροπης και όχι μονομερούς ανάπτυξης των βασικών τεχνολογιών, δηλαδή αιολικών και φωτοβολταϊκών. Τα φωτοβολταϊκά έχουν πολλά πλεονεκτήματα και μια σαφώς ευκολότερη διαδικασία εγκατάστασης και γιαυτό κατισχύουν τα τελευταία δύο – τρία χρόνια. Όμως τα αιολικά έχουν διαφορετικά χαρακτηριστικά που είναι και αυτά απολύτως απαραίτητα ώστε να δημιουργηθεί το βέλτιστο μείγμα. Διαβάστε την πολύ τεκμηριωμένη τεχνική έκθεση της ΕΛΕΤΑΕΝ και, μεταξύ άλλων, θα δείτε γιατί.

Λάβετε υπόψη, δε, ότι οι σοβαροί του χώρου των φωτοβολταϊκών το βλέπουν και το αναγνωρίζουν. Οι σοβαροί είπαμε...

Διάβασα κι εγώ τις τελευταίες ημέρες, όπως κι εσείς υποθέτω, πολλά ενδιαφέροντα πράγματα (να πως αναδεικνύεται το καταλυτικό πλεονέκτημα των εφημερίδων), επ΄αφορμή της συμπλήρωσης ενός έτους από την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία.

Νομίζω ότι από τα πλέον χαρακτηριστικά σημάδια για την κατάσταση που διαμορφώνεται πλέον, είναι η γενναία επιδότηση των βιομηχανιών στις ΗΠΑ, ως μέρος του κλιμακούμενου εμπορικού πολέμου με την Κίνα, και η προσπάθεια της Ευρώπης να ακολουθήσει ασθμαίνουσα, αλλά με πολύ μικρότερες δυνατότητες, μια ανάλογη πολιτική ενίσχυσης των δικών της επιχειρήσεων.

Με την πανδημία του covid ξεκίνησε η δυναμική επανάκαμψη των κρατικών παρεμβάσεων μεγάλου βεληνεκούς και με τον συνεχιζόμενο πόλεμο Δύσης - Ρωσίας επί Ουκρανικού εδάφους φαίνεται ότι μπαίνουμε για τα καλά σε μια νέα περίοδο προστατευτισμών, κατά την οποία η πορεία θα είναι αντίστροφη από εκείνη των τελευταίων δεκαετιών: Από το συνεχές άνοιγμα και την ενοποίηση των αγορών, στην εθνικοποίηση των πολιτικών και στην περιχαράκωση των ανταγωνιστικών μπλόκ.

Και ας μη γελιόμαστε, η Ευρώπη αφ΄εαυτής δεν έχει πολλά πλεονεκτήματα σε έναν τέτοιο διεθνή ανταγωνισμό. Πολύ περισσότερο η Ελλάδα...

Να μην τα ξαναλέμε, εδώ διαβάσατε εγκαίρως για τη νέα δομή της ΡΑΕ, τώρα είναι και επισήμως σε δημόσια διαβούλευση το σχετικό νομοσχέδιο. Σε γενικές γραμμές δεν βλέπω μεγάλα παράπονα, παρά μόνον για το γεγονός ότι οι σημερινοί αντιπρόεδροι υποβιβάζονται σε απλά μέλη της υπο-ολομέλειας ενέργειας, τη στιγμή όμως που οι θέσεις του πρώτου και δεύτερου αντιπροέδρου της ΡΑΕ είχαν προκηρυχθεί χωριστά από των υπολοίπων μελών και αποτελούσαν διακριτά «όργανα». Συνεπώς εκεί μπαίνουν και νομικά θέματα από τις δυσμενείς αλλαγές που επιβάλλονται στους αντιπροέδρους πριν τη λήξη της θητείας τους. Ο σημερινός πρόεδρος, όπως έχουμε πεί, γίνεται αντιπρόεδρος έχοντας την ευθύνη για την υπο-ολομέλεια ενέργειας. Κάποιες παρατηρήσεις του Συλλόγου εργαζομένων είδα ότι εντάχθηκαν στο κείμενο. Αυτό που δεν είδα είναι προβλέψεις για τα μισθολογικά και τις προσλήψεις, αλλά μαθαίνω ότι υπάρχει υπόσχεση από το Μαξίμου πως θα ενταχθούν όταν έρθει στη Βουλή.

Το σημαντικό είναι, σίγουρα, να εξασφαλιστεί ότι στον τομέα της ενέργειας θα συνεχίσουμε να έχουμε μια Αρχή στιβαρή και αποφασιστική ώστε να προχωρούν τα πράγματα με ταχύτητα. Αλλά αυτό προφανώς θα κριθεί στο πεδίο…

Οι καινοτομίες που έφεραν οι κυβερνητικές παρεμβάσεις στην λιανική αγορά ρεύματος τον προηγούμενο χρόνο με την υιοθέτηση των μηνιαίων σταθερών τιμολογίων, φαίνεται πως ώθησαν κάποιους προμηθευτές στην ανάπτυξη αντίστοιχα καινοτόμων παρελκυστικών πρακτικών προς τους πελάτες τους. Μια νέα πατέντα για την οποία μας πληροφορούν οι παθόντες φέρει την παλιά σφραγίδα της θρυλικής «ρήτρας αναπροσαρμογής», αλλά στη νέα εποχή όπου θεωρητικά η χρέωση αυτή έχει πλέον εξαλειφθεί. Κάπως έτσι στην αγορά συνεχίζουν να εμφανίζονται λογαριασμοί ρεύματος οι οποίοι αφορούν αποκλειστικά καταναλώσεις από 1^η Αυγούστου και εντεύθεν, "εμπλουτισμένοι" με χρεώσεις αναπροσαρμογής προηγούμενων περιόδων! Καταναλώνεις ρεύμα το φθινόπωρο και τον χειμώνα του 2022-2023, χρεώνεσαι όμως αναδρομικά και με ρήτρα αναπροσαρμογής για κάποιο αυθαίρετο διάστημα μέχρι τα τέλη Ιουλίου 2022, χρονικό σημείο αναστολής εφαρμογής της «ρήτρας αναπροσαρμογής». Θα μου πείς μπορεί να είναι ένα λάθος. Δύσκολο, αλλά θα προσπαθήσουμε να το τσεκάρουμε…

Νομίζω ότι ακόμα και μέσα από τις ήπιες διατυπώσεις, το μήνυμα που προκύπτει από το 10ετές πρόγραμμα ανάπτυξης που έδωσε σε διαβούλευση ο ΔΕΣΦΑ είναι σαφές: Το Εθνικό Σύστημα Φυσικού Αερίου κινδυνεύει με συμφόρηση, πολλώ μάλλον όταν προγραμματίζεται η λειτουργία των τεσσάρων FSRUs στην Αλεξανδρούπολη, την Κόρινθο, το Βόλο και τη Θεσσαλονίκη, που θα απαιτήσουν περαιτέρω αύξηση των εισαγωγών αερίου στο σύστημα (βλέπε και το σημερινό ρεπορτάζ για συνεργασία με την Αίγυπτο). Για να παίξει η χώρα το ρόλο ενός hub αερίου, να φτάνουν δηλαδή μεγάλοι όγκοι που θα κατευθύνονται κατά το μάλλον ή ήττον προς άλλες χώρες, χρειάζεται και το ίδιο το δίκτυο υψηλής πίεσης να μπορεί να ανταποκριθεί. Τώρα το ποιος θα πληρώσει τα κόστη, αυτό είναι ένα άλλο ενδιαφέρον θέμα.

«Αβέβαιο το τι τέξεται η επιούσα» όσον αφορά τις σχέσεις ΡΑΕ με ΔΕΣΦΑ γράφαμε στο προηγούμενο σχόλιο με αφορμή την πολύ σκληρή γλώσσα που χρησιμοποίησε ο Διαχειριστής στην επίσημη επιστολή που απέστειλε στο πλαίσιο της διαβούλευσης για τη μεθοδολογία εσόδου του.

Και εντός ολίγων λεπτών, πολύ πριν επέλθει η επιούσα ημέρα, έχουμε τις διαβεβαιώσεις και του ΔΕΣΦΑ και της ΡΑΕ ότι οι διαφωνίες που καταγράφηκαν στην επιστολή έχουν πλέον αρθεί και οι σχέσεις Διαχειριστή και Ρυθμιστή είναι άριστες. Η ΡΑΕ έχει κάνει κάποιες διορθώσεις στις διατυπώσεις και έχει εντέλει εγκρίνει την απόφαση για τη μεθοδολογία υπολογισμού του εσόδου του ΔΕΣΦΑ, απόφαση που θα αναρτηθεί σύντομα και επισήμως.

Όσο για τη σκοπιμότητα της ανάρτησης από τη ΡΑΕ της επιστολής του ΔΕΣΦΑ, στο πλαίσιο δημοσιοποίησης των αποτελεσμάτων της σχετικής διαβούλευσης, μου λένε από την Αρχή ότι έχουν αποφασίσει να δημοσιοποιούν όλες τις επιστολές των Διαχειριστών, ακόμα και όταν έχουν ζητήσει να κρατηθεί εμπιστευτικότητα, ώστε να είναι public το τι υποστηρίζουν. Όπως αναφέρει συγκεκριμένα η ΡΑΕ στο σκεπτικό της ανάρτησης «δημοσιοποιούμε τον ακόλουθο πίνακα συμμετεχόντων στη διαβούλευση και τις απόψεις τους, δεδομένου ότι δεν τεκμηριώθηκε ειδικός λόγος εμπιστευτικότητας».

Απ΄ότι καταλαβαίνω, με λίγα λόγια, σε ότι αφορά τις σημερινές σχέσεις ΔΕΣΦΑ με ΡΑΕ, ισχύει το γνωστό «είπαμε και μια κουβέντα παραπάνω, νερό κι αλάτι…».

Παρότι απολύτως νομική, είναι πολύ σκληρή η γλώσσα που χρησιμοποιεί ο ΔΕΣΦΑ στην επιστολή του προς τη ΡΑΕ στο πλαίσιο της δεύτερης διαβούλευσης για τη μεθοδολογία προσδιορισμού των εσόδων του ως Διαχειριστή. Λογικό, αν σκεφτείς ότι αφορά το άλφα και το ωμέγα της δουλειάς του, δηλαδή τα έσοδα που θα επιτρέπεται να έχει από τις ρυθμιζόμενες και μη ρυθμιζόμενες επιχειρηματικές δραστηριότητές του, πεδίο στο οποίο φαίνεται ότι υπήρξε διάσταση της ΡΑΕ με την κοινοπραξία που κατέχει και διοικεί το ΔΕΣΦΑ.

Γιατί μιλάμε για σκληρή γλώσσα; Γιατί ο ΔΕΣΦΑ κατηγορεί μεταξύ άλλων την Αρχή ότι:

• Εισάγει, αίφνης, νέες, ουσιαστικές αλλαγές οι οποίες ούτε βασίζονται στις προτάσεις του ΔΕΣΦΑ, ούτε είχαν συζητηθεί με αυτόν στις πραγματοποιθείσες συναντήσεις.
• Επιχειρεί ρύθμιση των εσόδων του ΔΕΣΦΑ από την παροχή υπηρεσιών μη ρυθμιζόμενων δραστηριοτήτων με την προτεινόμενη ρύθμιση να ελέγχεται ως «κείμενη εκτός της οικείας νομοθετικής εξουσιοδότησης, άλλως ως κακή χρήση της διακριτικής ευχέρειας της Αρχής, και συνιστά περιορισμό της οικονομικής και επιχειρηματικής δραστηριότητας του ΔΕΣΦΑ και προσβολή των δικαιωμάτων του στην οικονομική-επιχειρηματική ελευθερία και περιουσία, όπως αυτά προστατεύονται από το Σύνταγμα και υπερεθνικού χαρακτήρα διατάξεις».
• Επιδιώκει τη μετατροπή του ΔΕΣΦΑ σε εταιρεία ειδικού σκοπού με αποκλειστικό και μόνον αντικείμενο την κατασκευή, ανάπτυξη και λειτουργία του ΕΣΦΑ, πράγμα που «ελέγχεται ως προς τη νομιμότητά της σε σχέση με τις υπερνομοθετικές επιταγές για σεβασμό της οικονομικής-επιχειρηματικής ελευθερίας».
• Οι ενέργειές της συνιστούν σημαντικό περιορισμό της οικονομικής και επιχειρηματικής ελευθερίας της εταιρείας, καθώς περιορίζουν σαφώς τη δυνατότητα ελεύθερης λήψης αποφάσεων του ΔΕΣΦΑ σε επίπεδο εταιρικής διακυβέρνησης και, για το λόγο αυτό, «ελέγχονται ως παραβίαση των οικονομικών δικαιωμάτων του Διαχειριστή και ιδίως της επιχειρηματικής ελευθερίας του, όπως τα δικαιώματα αυτά προστατεύονται από το ελληνικό Σύνταγμα και από διεθνούς δικαίου διατάξεις».
• Με σειρά αποφάσεων και πράξεών της, μεταβάλλει μονομερώς, αιφνιδίως και αδικαιολόγητα μια σειρά από βασικές συνθήκες και στοιχειώδη δεδομένα βάσει των οποίων ο ΔΕΣΦΑ έχει λάβει συγκεκριμένες επιχειρηματικές αποφάσεις, έχει προβεί σε ουσιώδεις επενδυτικές επιλογές και, γενικότερα, έχει διαμορφώσει τη μέχρι σήμερα οικονομική δραστηριότητα και παρουσία του στη χώρα.
• Οι ενέργειές της ελέγχονται ως παράνομες, καθώς αντιβαίνουν στους πάγιους και βασικούς κανόνες, διατάξεις και αρχές και θέτουν ευθέως σε κίνδυνο την επίτευξη των στόχων του εφαρμοστέου, ενωσιακού και εθνικού, ρυθμιστικού πλαισίου.

Προβλήματα στις σχέσεις του ΔΕΣΦΑ με τη ΡΑΕ υπάρχουν από την αρχή της εξαγοράς του 66% και ανάληψης της διοίκησής του από την κοινοπραξία SENFLUGA (Ιταλική Snam, Ισπανική Enagas, Βελγική Fluxys και αργότερα Όμιλος Κοπελούζου). Ωστόσο τώρα φαίνεται ότι υπάρχει όξυνση, με αβέβαιο το τι τέξεται η επιούσα, ιδίως δε όταν βρισκόμαστε σε προεκλογική περίοδο που οι προτεραιότητες του πολιτικού προσωπικού αλλάζουν…

Πέρυσι το Μάϊο η ΡΑΕ παρέδωσε στη Βουλή το πόρισμά της σχετικά με τα υπερκέρδη στην ηλεκτρική αγορά, όπου, πέραν των άλλων, έκανε σαφή αναφορά για ένα ποσό της τάξης των 67 εκατ. ευρώ που πρέπει να επιστρέψουν οι ηλεκτροπαραγωγοί προς τις εταιρείες προμήθειας, λόγω του ότι έκαναν χειρισμούς στην αγορά εξισορρόπησης κατά το διάστημα Νοεμβρίου 2020-Φεβρουαρίου 2021 (η έναρξη του target model), που εκτόξευσαν το κόστος της εξισορρόπησης και αποκόμισαν, ως εκ τούτου, ωφέλεια η οποία «δεν συνιστά “δίκαιη” αντιστάθμιση για πραγματικά παρασχεθείσα υπηρεσία».

«Πλησιάζουμε να κλείσουμε χρόνο και δεν βλέπω κανέναν να μιλάει για το επιβαλλόμενο claw-back, ούτε κάποια πρόθεση από το υπουργείο να φέρει νομοθετική ρύθμιση για να επιστραφούν πράγματι τα λεφτά» μου επισημαίνει παράγοντας του κλάδου και μάλλον έχει δίκιο…

Να σημειωθεί ότι για το θέμα αυτό η ΡΑΕ είχε την έγκριση της DG Comp που συμφώνησε ότι οι θερμικοί ηλεκτροπαραγωγοί θα πρέπει να επιστρέψουν αυτά τα ποσά είτε απευθείας στους προμηθευτές που δεν μετακύλησαν το αυξημένο αυτό κόστος στους πελάτες τους, είτε στο Ταμείο Ενεργειακής Μετάβασης όταν οι προμηθευτές τα μετακύλησαν.

Σχετικά με τη νέα συνάντηση του Δημήτρη Κοπελούζου με τον πρόεδρο της Αιγύπτου, δεν νομίζω ότι έχει κανείς αμφιβολία για το πόσο έχει προχωρήσει επί της ουσίας η σχέση των δύο πλευρών, με επίκεντρο της συνεργασίας την ηλεκτρική διασύνδεση της Αιγύπτου με την Ελλάδα, δηλαδή το λεγόμενο project “GREGY”.

Η σημασία αυτού του project είναι μεγάλη και «ακουμπάει», σε στρατηγικό επίπεδο, στις ευρύτερες επιδιώξεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Όπως είπε πριν από λίγες μέρες σε συνέντευξή του στο Euractiv ο επικεφαλής της ΕΕ για το κλίμα Φρανς Τίμερμανς, η Αφρική θα είναι πιθανότατα ο σημαντικότερος εταίρος της Ευρώπης όσον αφορά στην ανάπτυξη του τομέα των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.

Φαίνεται ότι με μια ιδέα του Δημήτρη Κοπελούζου που ξεκίνησε ήδη από το 2008 και σήμερα έχει μπεί σε τροχιά υλοποίησης, η Αίγυπτος τείνει να γίνει το ενεργειακό HUB της Αφρικής, με την Ευρώπη να είναι ο αποδέκτης, μέσω υποθαλάσσιων ηλεκτρικών διασυνδέσεων, της πράσινης ενέργειας που θα παράγεται στις αχανείς εκτάσεις της χώρας του Νείλου. Δεν το λες και λίγο!