Διπλωματικός πυρετός περί την Κύπρο

Η διπλωματία είναι η συνέχιση της στρατιωτικής προκλητικότητας με άλλα μέσα. Αυτή είναι, διασκευάζοντας τον Carl von Clausewitz, η εικόνα που προκύπτει το τελευταίο 24ωρο ως προς τα δικαιώματα της Κυπριακής Δημοκρατίας στην Αποκλειστική Οικονομική της Ζώνη και την έμπρακτη αμφισβήτησή τους από την τουρκική πλευρά.

Η διπλωματία πράγματι είχε την τιμητική της, καθώς ο υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας Mevlüt Çavuşoğlu ανέφερε, μιλώντας στην αρμόδια επιτροπή της Τουρκικής Εθνοσυνέλευσης, ότι ο Έλληνας πρωθυπουργός Αντώνης Σαμαράς είχε τηλεφωνική επικοινωνία με τον Τούρκο ομόλογό του Ahmet Davutoğlu, σε χρόνο τον οποίο δεν προσδιόρισε. Ο ίδιος, πρόσθεσε ότι αναμένει, όπως είχε συμφωνηθεί κατά τη συνάντησή τους στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών, τον Έλληνα ομόλογό του στα τέλη Νοεμβρίου – οπότε άλλωστε ο Ευάγγελος Βενιζέλος προτίθεται να μεταβεί στην Κωνσταντινούπολη για την Θρονική Εορτή του Φαναρίου, που φέτος συμπίπτει με την επίσκεψη του Πάπα Φραγκίσκου.

Ο επικεφαλής της τουρκικής διπλωματίας απηύθυνε το μήνυμα ότι οι ελληνοτουρκικές σχέσεις είναι δυνατόν να προωθηθούν περαιτέρω, παρά τις εξελίξεις περί την Κύπρο, που, όπως παραδέχθηκε, έχουν δυσμενή αντανάκλαση και στο διμερές πεδίο. Πρόκειται για μια διπλωματική πρόταση “στεγανοποίησης”, που ως πίσω όψη της βέβαια έχει τις πρόσφατες “κρουαζιέρες” των τουρκικών πολεμικών πλοίων Bartın και Büyükada στο Αιγαίο...

Σε κάθε περίπτωση, τόνισε ο Mevlüt Çavuşoğlu, η Τουρκία δεν πρόκειται ποτέ να αποσυρθεί από τις διαπραγματεύσεις για το Κυπριακό. Όμως ο κατεξοχήν αρμόδιος για την πλοήγηση των διαπραγματεύσεων, Espen Barth Eide, βρέθηκε την Τετάρτη στην Αθήνα, κομίζοντας προτάσεις για αμοιβαίες υποχωρήσεις, ώστε να υπάρξει αποκλιμάκωση στην θαλάσσια περιοχή της Κύπρου.

Ήδη μετά τη συνάντησή του με τον Ευάγγελο Βενιζέλο, ο Ειδικός Σύμβουλος του Γ.Γ. του ΟΗΕ για το Κυπριακό απηύθυνε έκκληση “και προς τις δύο πλευρές” να επιδείξουν "καλή θέληση" και να επιστρέψουν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, σημειώνοντας παράλληλα ότι η ανακάλυψη των υδρογονανθράκων αποτελεί “τεράστια ευκαιρία”, διότι “εάν υπάρξει λύση, η εκμετάλλευσή τους θα είναι επωφελής και για τις δύο κοινότητες”.

Το τι ακριβώς εννοεί έγινε σαφέστερο με συνέντευξή του στην εφημερίδα “Το Βήμα” όπου διευκρίνισε (προκειμένου να παρακάμψει τις καταγγελίες για παραβίαση του Διεθνούς Δικαίου από τουρκικής πλευράς) ότι δεν είναι διεθνής δικαστής, αλλά ως ρόλο έχει την προσφορά καλών υπηρεσιών για τη διευκόλυνση των συνομιλιών και πρόσθεσε ότι επεξεργάζεται μια φόρμουλα για την εκτόνωση της παρούσας έντασης, την διαμόρφωση ενός κοινού πλαισίου εκμετάλλευσης των υδρογονανθράκων μετά την επίλυση του Κυπριακού και την επανέναρξη των δικοινοτικών συνομιλιών.

Όπως είπε χαρακτηριστικά, “και οι δύο πλευρές πρέπει να δώσουν κάτι” - η μεν τουρκική πλευρά να αποσύρει το ερευνητικό σκάφος Barbaros από την ΑΟΖ Κύπρου, η δε ελληνική πλευρά να συμφωνήσει στη δημιουργία μιας επιτροπής, παράπλευρα προς το καθαυτό τραπέζι των διαπραγματεύσεων, για “ανταλλαγή απόψεων” στα ζητήματα της έρευνας και εκμετάλλευσης υδρογονανθράκων. Αυτά θα μπορούσαν να είναι “τεχνολογικά θέματα, την επιλογή εταιρειών, το σύστημα διαχείρισης και αν αυτό πρέπει να οργανωθεί γύρω από εθνικές αρμοδιότητες, τα έσοδα, την ύπαρξη ενός εθνικού ταμείου (sovereign wealth fund), τον τρόπο δαπανών αυτών των εσόδων, το φορολογικό καθεστώς” κ.ο.κ. Ο ίδιος, ως Νορβηγός, υπενθύμισε ότι οι υδρογονάνθρακες δεν είναι μια πηγή πλούτου που διαρκεί για πάντα...

Δεν υπήρξε διαφορετικό το πνεύμα της τοποθέτησης του Αμερικανού πρεσβευτή στη Λευκωσία John M. Koenig σε ημερίδα του Economist για τις αμερικανο-κυπριακές σχέσεις, όπου κάλεσε τις δύο κοινότητες “να ακούσουν η μια την άλλη περισσότερο και να εργαστούν με τον Έσπεν Άιντα προκειμένου να επαναληφθούν οι συνομιλίες για τη λύση του Κυπριακού το συντομότερο δυνατό” και “να είναι έτοιμες να συνεργαστούν μεταξύ τους επί όλων των σημαντικών θεμάτων για το μέλλον που θα οικοδομήσουν από κοινού μετά από τη διευθέτηση του προβλήματος”. Πρόσθεσε, δε, ότι κάθε μήνα και μια νέα αμερικανική εταιρεία επικοινωνεί με την πρεσβεία ζητώντας να μάθει περισσότερα για τις ευκαιρίες που υπάρχουν στο νησί.

Όλα αυτά, ενώ σήμερα Πέμπτη μεταβαίνει στην Λευκωσία ο Αντώνης Σαμαράς, σε μία επίσκεψη με χειρονομίες υψηλού συμβολισμού (κοινή συνάντηση με τους ηγέτες όλων των ελληνοκυπριακών κομμάτων, ομιλία στη Βουλή των Αντιπροσώπων), με αμέσως επόμενο σταθμό το Κάιρο, όπου και η τριμερής Συνάντηση Κορυφής Ελλάδος-Κύπρου-Αιγύπτου. Αν και, όπως κατέστη σαφές από την παρουσία του Ισραηλινού υπουργού Εξωτερικών Avigdor Lieberman στην Κύπρο την Τετάρτη (σε προετοιμασία και της επίσκεψης του Νίκου Αναστασιάδη στο Ισραήλ στις 2 Δεκεμβρίου), η συνάντηση του Καϊρου θα είναι οιονεί τετραμερής, με το εβραϊκό κράτους ωσεί παρόν, να επευλογεί κινήσεις που “συνεισφέρουν στην περιφερειακή σταθερότητα”.

Άλλωστε μετά την ακύρωση της προοπτικής δημιουργίας σταθμού υγροποίησης φυσικού αερίου στο Βασιλικό και την στροφή της αρμόδιας εταιρείας Noble Energy σε πωλήσεις “μέσω περιφερειακών αγωγών”, η Λευκωσία εξαρτάται ολοένα και περισσότερο από τη συνεργασία με το Ισραήλ για την αξιοποίηση των υποθαλάσσιων πόρων της. Το δε Ισραήλ προσβλέπει στην μεσολάβηση της Κύπρου για την μεταφορά ισραηλινού αερίου σε δύο αδρανή τερματικά υγροποίησης στην Αίγυπτο.

(capital.gr)