Κερδοσκοπική προς ώρας η άνοδος των τιμών φυσικού αερίου – Έπεται και η «δοκιμασία» από τα θεμελιώδη της αγοράς – Κρίσιμη παράμετρος η αναπλήρωση των αποθεμάτων

Από τις πρακτικές κερδοσκοπίας φέρεται να αντλούν προς ώρας τη δυναμική τους οι τιμές του φυσικού αερίου στα «ταμπλό» των Χρηματιστηρίων χωρίς ανάλογα να έχουν επιδράσει αλλαγές στα «θεμελιώδη» της αγοράς και οι οποίες ανοικτό παραμένει σε ποιο βαθμό, βάθος και έκταση θα λάβουν χώρα.

Ειδικότερα, η διακύμανση των τιμών του φυσικού αερίου – παίρνοντας επί παραδείγματι το TTF – αντανακλά και επιβεβαιώνει την «χρηματιστηριακή» του φυσιογνωμία ως ένα παγκόσμιο commodity με διακριτή υπόσταση ανάμεσα στο χρηματιστηριακό και το φυσικό περιβάλλον.

Αρχικά η πολεμική σύρραξη ανάμεσα σε Ισραήλ, ΗΠΑ και Ιράν με τις φλόγες του πολέμου να επεκτείνονται ευρύτερα στην περιοχή επιφέρει σοβαρή αναστάτωση στις αγορές πετρελαίου και φυσικού αερίου με το μεγαλύτερο ωστόσο πρόβλημα να εντοπίζεται στην περίπτωση του LNG μετά και την απόφαση του Κατάρ να αναστείλει, υπό καθεστώς «force majeure» την παραγωγή και παράδοση φορτίων.

Χρειάζεται να σημειωθεί ότι το Κατάρ συνιστά την δεύτερη μεγαλύτερη χώρα εξαγωγό LNG παγκοσμίως πίσω από τις ΗΠΑ, αντιπροσωπεύοντας περί το 20% της παγκόσμιας δυναμικότητας υγροποίησης και με «επίδοση» εξαγωγών το 2025 περί τους 81 εκατομμύρια μετρικούς τόνους παγκοσμίως.

Αδυναμία παραγωγικού capacity

Η δυσκολία στην περίπτωση του LNG σε σχέση με το πετρέλαιο, όπως εξηγούν παράγοντες της αγοράς, έγκειται στην αδυναμία υποκατάστασης των ποσοτήτων που θα εκλείψουν με το όλο «εγχείρημα» να επαφίεται πολύ περισσότερο στην διάρκεια της κρίσης και στην ένταση των αναγκών που θα προκύψουν στην πορεία.

Το πετρέλαιο εμφανίζει μια ορισμένη ευελιξία με άλλες χώρες παραγωγούς να δύναται να καλύψουν το «κενό» που θα προκύψει, πράγμα που δεν μπορεί να συμβεί κατά ανάλογο τρόπο στην περίπτωση του LNG, όπου το παραγωγικό capacity παγκοσμίως αδυνατεί να «υπερκεράσει» ένα τέτοιο έλλειμμα.

Υπό αυτό το πρίσμα, τα πραγματικά δεδομένα της αγοράς του LNG, όπως εξηγούν οι ίδιες πηγές, προδιαγράφουν ένα έλλειμμα επάρκειας στο σενάριο που η κρίση διαρκέσει επί μακρόν με την διαφορά ωστόσο, ότι δεν συμβαίνει τώρα, ώστε ακολούθως να επιδράσει «καταλυτικά» στην διαμόρφωση των τιμών.

«Παράθυρο» ευκαιρίας

Η διακύμανση των τιμών φυσικού αερίου, κατ’ ορισμένη αναλογία με όσα είχαμε δει κατά την περίοδο της ενεργειακής κρίσης με την απότομη μείωση των ροών του ρωσικού αερίου, επιχειρεί να αξιοποιήσει το «παράθυρο ευκαιρίας» που προκύπτει στις τρέχουσες συνθήκες ορισμένης ανισορροπίας προσφοράς και ζήτησης του LNG με το ανάλογο αποτύπωμα και στην τελική τιμή.

Με άλλα λόγια, το έδαφος στρώνεται προκειμένου να δούμε ανάλογα φαινόμενα με την περίοδο της ενεργειακής κρίσης όταν spot φορτία άλλαζαν πορεία εν πλω για να καταλήξουν σε καλύτερο πλειοδότη. Εδώ, οι ασιατικές αγορές, όπως σχολιάζουν πηγές με γνώση του θέματος, εμφανίζονται διατεθειμένες να «ακριβοπληρώσουν» το φυσικό αέριο, «υποχρεώνοντας» σε συνθήκες και στη βάση ενός παγκόσμιου commodity, και τις υπόλοιπες αγορές να ακολουθήσουν στην κούρσα των τιμών.

Χρηματιστήριο και έλλειψη επάρκειας

Αξίζει να σημειωθεί ότι η παραπάνω συμπεριφορά, όπως προαναφέρθηκε, δεν προκύπτει προς ώρας στη βάση πραγματικών μεγεθών της αγοράς παρά σε συνέχεια της χρηματιστηριακής πεπατημένης. Αυτό γιατί, όπως εξηγούν στελέχη του κλάδου με γνώση της αγοράς του LNG, η τρέχουσα κατάσταση περιλαμβάνει κλεισμένα φορτία για τον Μάρτιο και Απρίλιο με προγενέστερες τιμές, χωρίς να καταγράφεται προς ώρας κάποιος κίνδυνος ή ανησυχία στην εξυπηρέτησή τους.

Επιπρόσθετα, η ζήτηση περιορίζεται συν τω χρόνω με τις μεγάλες καταναλώσεις του χειμώνα να έχουν μείνει πίσω που υπό άλλες συνθήκες θα πολλαπλασίαζαν την πίεση στην αγορά με το όλο παιχνίδι να έγκειται πως θα αντανακλαστεί στο ταμπλό του Χρηματιστηρίου η πολεμική σύρραξη στη Μέση Ανατολή και τα όσα λαμβάνουν χώρα γύρω από αυτό.

Η «θεμελιώδης» αιτία της έλλειψης επάρκειας θα προκύψει, όπως συμπληρώνουν οι ίδιες πηγές, την στιγμή που θα τεθεί στην «ημερήσια διάταξη» η αναπλήρωση των αποθηκών φυσικού αερίου όπου αν η κρίση συνεχίζει, τότε θα μεταφραστεί και στις τιμές του καυσίμου, αντικατοπτρίζοντας τόσο την σπανιότητα του πόρου όσο και την συνολικότερη αναστάτωση της όλης εφοδιαστικής αλυσίδας.

Οι traders ορίζουν τις τιμές

Για την ώρα, όπως επισημαίνουν οι ίδιες πηγές, η διακύμανση με ακραία – σε σχέση με το προηγούμενο διάστημα – «up and down» (δείτε εδώ, εδώ και εδώ) των τιμών στο TTF αντανακλά «προσδοκίες» και εκτιμήσεις για την πορεία της αγοράς με το χθεσινό στιγμιότυπο της υποχώρησης των τιμών κάτω από τα 50 ευρώ ανά θερμική μεγαβατώρα να υποδηλώνει την συντηρητική προσέγγιση των trader ότι δεν θα διαρκέσει η κρίση και επομένως δεν προκύπτει βάσιμη στρατηγική αγοράς σήμερα ενός συμβολαίου μελλοντικής εκπλήρωσης για να πουληθεί μεταγενέστερα σε υψηλότερη τιμή.

Με άλλα λόγια, οι traders, προς ώρας, «προεξοφλούν» ότι η κρίση θα αναχαιτιστεί μέσα σε εύλογο χρονικό διάστημα, καθώς διαφορετικά θα επιχειρούσαν να κερδοσκοπίσουν επί της τιμής, αγοράζοντας με «μανία» ακριβά σήμερα για να πουλήσουν αύριο και μεθαύριο ακριβότερα.

Τέτοια «δείγματα», όπως αναφέρουν στελέχη του κλάδου που παρακολουθούν τις αγορές, δεν προκύπτουν προς ώρας με τις βασικές προσεγγίσεις να συγκλίνουν σε διατυπώσεις του στυλ «είναι καθαρά θέμα fund», «είναι εντελώς game αυτή την στιγμή», «η τιμή δεν αντικατοπτρίζει την στενότητα ή επάρκεια του καυσίμου», «είναι η χαρά του trader, όποιος έχει capacity τώρα θα πάει παρά πολύ καλά», χωρίς βέβαια να αναιρείται το δυναμικό της όλης υπόθεσης.

Ενεργειακό μίγμα και ΑΠΕ

Στην περίπτωση της Ελλάδας, όπως και στην πλειοψηφία των χωρών που διατηρούν στο ενεργειακό τους μίγμα υψηλό μερίδιο φυσικού αερίου, τα περιθώρια αντίδρασης εμφανίζονται περιορισμένα με το πιθανότερο σενάριο να θέλει να ενσωματώνονται και να «αφομοιώνονται» τα όποια «peaks» των τιμών στην εγχώρια αγορά φυσικού αερίου κατά κατ’ επέκταση ηλεκτρικής ενέργειας.

Το εν λόγω ζήτημα συνιστά πανευρωπαϊκό πρόβλημα, αναδεικνύοντας την ίδια στιγμή, την «ευαλωτότητα» του εισαγόμενου καυσίμου έναντι των εγχώριων πηγών ενέργειας, όπου στην περίπτωση της Ευρώπης, εγχώριες πηγές ενέργειας σε μεγάλη κλίμακα αποτελούν οι Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας.

Υπό αυτό το πρίσμα, όπως επισημαίνουν πηγές της αγοράς, η Ευρωπαϊκή Ένωση, ενόψει και της επερχόμενης συνόδου κορυφής, θα πρέπει να εξετάσει πιο διεξοδικά και συνδυασμένα το κομμάτι της ενεργειακής ασφάλειας με τις ΑΠΕ, λαμβάνοντας υπόψη ότι σήμερα έχει περιορίσει την έκθεσή της στα εισαγόμενα καύσιμα, αυξάνοντας παράλληλα το μερίδιο των ΑΠΕ. Η επιτάχυνση της ενεργειακής μετάβασης και δη της αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας δύναται να αποτελέσει μια «απάντηση», ενδεχόμενα όχι άμεση στα πλαίσια της κρίσης στη Μέση Ανατολή, αλλά σίγουρα με μεσο-μακροπρόθεσμο ορίζοντα.