Αγώνας δρόμου για να σωθούν τα έργα του τρίτου διαγωνισμού μπαταριών – Μηνιαία αναφορά ζητάει το ΥΠΕΝ για όλα τα project

Μετά τους επενδυτές του πρώτου και δεύτερου διαγωνισμού ανάλογα αντιμέτωποι με τον χρόνο έρχονται και οι επενδυτές του τρίτου διαγωνισμού με πληροφορίες του energypress, να αναφέρουν ότι υπάρχει σοβαρό ενδεχόμενο να αδειάσει η «κλεψύδρα» και τα έργα ακόμη να βαίνουν προς ολοκλήρωση.

Ως γνωστόν, τα έργα του τρίτου διαγωνισμού χρηματοδοτούνται με κεφαλαιακή και λειτουργική ενίσχυση από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας γεγονός που συνοδεύεται από συγκεκριμένα χρονικά ορόσημα ως προς την υλοποίησή τους και τα οποία αν παραβιαστούν, «ποινολογούνται» με απένταξη από το RRF και απώλεια της χρηματοδοτικής στήριξης. Τα εν λόγω ορόσημα αφορούν στα περιθώρια υποβολής δήλωσης ενεργοποίησης της σύνδεσης και θέσης σε λειτουργία της μονάδας αποθήκευσης με την πρώτη διορία να ορίζεται μέχρι τις 31 Ιανουαρίου 2026 και την δεύτερη, περί λειτουργίας έως τις 30 Απριλίου 2026.

Η τελική προθεσμία δύναται να παραταθεί έως και τον Αύγουστο του 2026 όταν και κανονικά θα πρέπει να ολοκληρωθούν το σύνολο των επιδοτούμενων δράσεων του RRF, χωρίς, ωστόσο, ακόμη να υπάρχει κάποια επίσημη κίνηση από πλευράς Υπουργείου που να αίρει τις προαναφερόμενες ημερομηνίες και να δίνει «τυπική» ισχύ στην «άτυπη» προθεσμία περί τα τέλη του επόμενου καλοκαιριού, όπως έγινε πρόσφατα στην περίπτωση των έργων από τον πρώτο και τον δεύτερο διαγωνισμό που επωφελήθηκαν χρονικής επέκτασης ορισμένων μηνών προκειμένου να ολοκληρωθούν.

Υπενθυμίζεται ότι το «χαρτοφυλάκιο» του τρίτου διαγωνισμού περιλαμβάνει συνολικά 9 έργα από οκτώ εταιρείες συνολικής ισχύος 188,9 MW, όπως αποτυπώνονται στο παρακάτω πίνακα από την σχετική απόφαση της Ρυθμιστικής Αρχής Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων, όπου και περιλαμβάνεται ο οριστικός κατάλογος των επιτυχόντων στο διαγωνισμό.

Αξίζει να σημειωθεί, όπως αναφέρουν οι ίδιες πληροφορίες, η βασική ανησυχία προκύπτει λόγω της όλης διαδικασίας που απαιτείται και κοστίζει σε χρόνο, χωρίς ωστόσο, σε ορισμένες περιπτώσεις να λείπουν και πρόσθετα προβλήματα (αντιδράσεις τοπικών κοινωνιών, αιτήματα ακύρωσης στο ΣτΕ) που σε κάθε περίπτωση αναμένεται να επιβαρύνουν τα τελικά χρονοδιαγράμματα.

Η γενική εικόνα των έργων, όπως αναφέρουν οι ίδιες πληροφορίες, θέλει τα εννέα έργα να βρίσκονται σε προχωρημένο στάδιο αδειοδότησης με την πλειοψηφία αν όχι όλα να έχουν λάβει Οριστικές Προσφορές Σύνδεσης από τους Διαχειριστές ΑΔΜΗΕ και ΔΕΔΔΗΕ.

Το κρίσιμο, ωστόσο, είναι η υπογραφή της σύμβασης σύνδεσης, πράγμα που δεν έχει προχωρήσει ακόμη σε ανάλογο βαθμό με τις περισσότερες περιπτώσεις να παραμένουν σε εκκρεμότητα προς διευθέτηση το αμέσως επόμενο διάστημα, καθώς η υπογραφή σύμβασης σύνδεσης θα σηματοδοτήσει και το «πέρασμα» της ωρίμανσης του έργου στη τελική φάση, δηλαδή την έναρξη κατασκευής τόσο της μπαταρίας όσο και των συνοδών έργων (έργα διασύνδεσης, υποσταθμοί κλπ) που χρειάζονται και συνήθως απαιτούν περισσότερο χρόνο κατά την υλοποίησή τους.

Υπό αυτό το πρίσμα, όπως έχει γράψει το energypress, το ΥΠΕΝ φέρεται ήδη να εξετάζει εναλλακτικές στην περίπτωση που τα έργα δεν κατορθώσουν να ολοκληρωθούν έγκαιρα με το βασικό ζήτημα να αφορά το κομμάτι της χρηματοδότησης που θα πρέπει να υποκατασταθεί σε περίπτωση απένταξης από το RFF. Αν και οι σχετικές συζητήσεις βρίσκονται σε εξαιρετικά πρώιμο ακόμη στάδιο, εντούτοις, εξετάζονται σενάρια που φέρνουν στο τραπέζι την αξιοποίηση πόρων από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων ή το Ταμείο Απανθρακοποίησης με την δεύτερη επιλογή να φαντάζει πιθανότερη της πρώτης.

Σε κάθε περίπτωση, όπως αναφέρουν αρμόδιες πηγές με γνώση του θέματος, το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, αναγνωρίζοντας τα κρίσιμα διακυβεύματα, όπως άλλωστε αποτυπώθηκαν και στην περίπτωση των δύο πρώτων διαγωνισμών αλλά και με σαφή πρόθεση να προχωρήσουν τα έργα, έχει εντείνει τους ελέγχους, παρακολουθώντας στενά την πρόοδο των έργων.

Σε αυτή την κατεύθυνση, από τα μέσα Σεπτεμβρίου, το Υπουργείο εφαρμόζει ένα διαφορετικό μοντέλο παρακολούθησης, καλώντας το σύνολο των επενδυτών και από τους 3 διαγωνισμούς να καταθέτουν κάθε τέλος του μήνα αναλυτικό report με την πρόοδο του κάθε έργου, προκειμένου να μπορεί να παρακολουθεί σε σχεδόν πραγματικό χρόνο την εξέλιξη των έργων και αναλόγως να αναλαμβάνει πρωτοβουλίες όπου χρειάζεται.

Το πρόβλημα, όπως αναφέρουν αρμόδιες πηγές, σχολιάζοντας την ρεαλιστικότητα των χρονοδιαγραμμάτων για τα έργα του τρίτου διαγωνισμού, έχει ξεκινήσει να διαφαίνεται τουλάχιστον σε ορισμένα από τα εννέα project της λίστας, χωρίς ωστόσο την ίδια στιγμή να υπάρχει απόλυτη βεβαιότητα ακόμη και γι αυτά που δείχνουν να προοδεύουν με καλύτερους όρους.

Ο βασικός λόγος έγκειται στην συνολικότερη λειτουργία της εφοδιαστικής αλυσίδας και ιδιαίτερα στο κομμάτι των συνοδών έργων (βλέπε έργα διασύνδεσης) με την σχετική οικεία αγορά να έχει «μπουκώσει», αδυνατώντας να «σηκώσει» σε τόσο στενά χρονικά περιθώρια, σημαντικά μεγαλύτερο κύκλο εργασιών.