Γιατί αναβάλλεται… μέχρι νεωτέρας το ευρωπαϊκό σχέδιο για φωτοβολταϊκά «made in Europe» - Που βρίσκεται η διέξοδος στον ανταγωνισμό με την Κίνα

Ανεκπλήρωτο όνειρο και μια ευχή για την λίστα του Άι Βασίλη χαρακτηρίζει, τουλάχιστον για το άμεσο μέλλον, τις εξαγγελίες της Ευρώπης για την ανάπτυξη της οικείας βιομηχανίας στον τομέα παραγωγής φωτοβολταϊκών ως συνέπεια των σημάτων που εκπέμπει η αγορά παγκοσμίως και κυρίως ο μεγάλος «παίκτης» ονόματι Κίνα. Σε άρθρο του που δημοσιεύτηκε στο pv-magazine, ο ιδρυτής του pvXchange.com, Martin Schachinger καταγράφει τους βασικούς λόγους που καθιστούν, τουλάχιστον, περιττή μια τέτοια προοπτική με όρους αγοράς.

Οι τιμές των φωτοβολταϊκών έχουν υποχωρήσει σε εξαιρετικά χαμηλά επίπεδα και δεν δείχνουν σημάδια σοβαρής αύξησης το αμέσως επόμενο διάστημα. Τα νέα προϊόντα στις κατηγορίες «mainstream» και «υψηλής απόδοσης» έχουν γίνει και πάλι φθηνότερα, όπως αποτυπώνεται στο παρακάτω διάγραμμα, ακόμη κι αν η τάση δείχνει να αποδυναμώνεται τουλάχιστον για τα υψηλής απόδοσης πάνελ.

Επιπρόσθετα, όπως υπογραμμίζεται στο σχετικό άρθρο, οι παραδόσεις και η παραγωγή φαίνεται να έχουν μειωθεί σημαντικά προκειμένου να αποφευχθεί μια πρόσθετη συσσώρευση στις αποθήκες της Ευρώπης, πράγμα που είχε καταγραφεί ιδιαίτερα έντονα τους προηγούμενους μήνες. Στις περιπτώσεις λίγων προϊόντων, η ζήτηση έχει ήδη ξεπεράσει την προσφορά και οι παραδόσεις αναβάλλονται για την επόμενη χρονιά.

Ωστόσο η κατάσταση στην περίπτωση των φωτοβολταϊκών πάνελ PERC είναι διαφορετική με πολλούς διανομείς και κατασκευαστές να διατηρούν ακόμη τρομακτικά αποθέματα που θα πρέπει να μειωθούν, διαφορετικά θα υποστούν σημαντικές απώλειες. Για το λόγο αυτό, όπως επισημαίνεται, σχεδόν καθημερινά κυκλοφορούν στην αγορά νέες προσφορές σε χαμηλές τιμές.

Υπό το πρίσμα των παραπάνω, γίνεται εμφανές ότι το συνολικότερο περιβάλλον της αγοράς, ως έχει σήμερα, δεν δικαιολογεί την λήψη οποιασδήποτε τελικής επενδυτικής απόφασης στην κατεύθυνση δημιουργίας μονάδας κατασκευής φωτοβολταϊκών στην Ευρώπη για το άμεσο μέλλον. «Προκειμένου να μπορούν να είναι ανταγωνιστικά σε όρους τιμών, τα ευρωπαϊκά προϊόντα θα έπρεπε να επιδοτούνται για χρόνια. Αυτό γιατί η νέα παραγωγή δεν μπορεί να εγκατασταθεί και να αναπτυχθεί σε κλίμακα τόσο γρήγορα όσο θα απαιτούσε ο αγώνας ενάντια στο ασιατικό ανταγωνισμό». Συμπληρώνει ακόμη ότι το κενό με την Κίνα είναι ήδη πολύ μεγάλο και αυξάνεται κάθε μέρα. Το σκεπτικό των οικονομιών κλίμακας δεν λειτουργεί πλέον στην περίπτωση αυτή, χρειάζονται άλλες ιδέες.

Μάλιστα, υπογραμμίζει ότι τα κόστη για ένα κάτι τέτοιο θα ήταν τεράστια με αμφίβολο αποτέλεσμα. «Αν αποτύχουμε, η κατάστασή μας θα επιδεινωθεί πολύ περισσότερο σε σχέση με πριν. Από την άποψη αυτή, ο συγγραφέας του άρθρου εστιάζει στην ανάγκη να υπάρξει μια πιο έξυπνη και εκλεπτυσμένη προσέγγιση του πράγματος. Αυτό πρακτικά σημαίνει να δοθεί ιδιαίτερη έμφαση σε ειδικές εφαρμογές, προϊόντα και προσαρμόζονται στους κανόνες και τις ανάγκες της κατασκευαστικής βιομηχανίας.

Οι μεγάλοι κατασκευαστές που εστιάζουν στην αποδοτικότητα και την μείωση του κόστους βρίσκουν δύσκολο κάτι τέτοιο λόγω της συχνής περιπλοκότητας και των διαφορετικών περιφερειακών απαιτήσεων που υπάρχουν. Από την άποψη αυτή, δημιουργείται πεδίο δραστηριοποίησης για τους μικρούς και ευέλικτους κατασκευαστές να κινηθούν, διαμορφώνοντας μια πλήρως ανταγωνιστική βιομηχανία εκεί που ενδεχόμενα μπορούν να έχουν και να εδραιώσουν πλεονέκτημα έναντι των «παραδοσιακών» του κλάδου.

Στα παραπάνω να προσθέσουμε μια ακόμη παράμετρο, όπως μεταφέρουν παράγοντες της αγοράς στο energypress, ότι η αλλαγή της τεχνολογίας από P-type σε N-type πάνελ ασκεί πιέσεις σε όσους συνεχίζουν να διατηρούν αποθέματα ή κύκλο εργασιών στη παλιά τεχνολογία και πλέον πρέπει να άμεσα να μεταβούν στα νέα τεχνολογικά δεδομένα, διαφορετικά απειλούνται με σοβαρές απώλειες. Ταυτόχρονα, ο κλάδος μετράει νέες γραμμές παραγωγής πυρριτίου, ένα από τα βασικά συστατικά στοιχεία για την παραγωγή φωτοβολταϊκών πάνελ, γεγονός που οδηγεί σε περαιτέρω μείωση των τιμών των πάνελ, επιδρώντας στη γενική πτωτική τάση των τιμών παγκοσμίως.