Ο δύσκολος, αλλά εφικτός, στόχος της ραγδαίας ανάπτυξης της ηλεκτροκίνησης στην ΕΕ και στην Ελλάδα

Είναι γεγονός ότι η πρόσφατη συμφωνία της ΕΕ για την πώληση νέων αποκλειστικά ηλεκτρικών οχημάτων από το 2035 αναμένεται να δημιουργήσει νέες προοπτικές αλλά και προκλήσεις σε ολόκληρη την αλυσίδα ηλεκτροκίνησης, που περιλαμβάνει μεταξύ άλλων την εξόρυξη σπάνιων γαιών, την κατασκευή περισσότερων και μεγαλύτερης χωρητικότητας μπαταριών, την ανάπτυξη αποδοτικότερων κινητήρων από τις αυτοκινητοβιομηχανίες αλλά και την διεύρυνση των δημοσίως προσβάσιμων φορτιστών.

Η ηλεκτροκίνηση αναπτύσσεται ραγδαία

Η ηλεκτροκίνηση συνεχίζει να κερδίζει έδαφος διεθνώς και στην Ελλάδα, όπως δείχνουν τα τελευταία στοιχεία. Συγκεκριμένα, στα ηλεκτρικά αυτοκίνητα σημειώθηκε 1,6% άνοδος πωλήσεων στην Ελλάδα σε ετήσια βάση για τον Οκτώβριο και 7,4% σε επίπεδο δεκαμήνου, ενώ έφτασαν το 10,6% σε μερίδιο αγοράς στις νέες πωλήσεις, έναντι μέσου όρου 19,2% πανευρωπαϊκά. Τα χρηματοδοτικά εργαλεία που εφαρμόζονται από το ΥΠΕΝ, όπως είναι το Κινούμαι Ηλεκτρικά ΙΙ και τα φορολογικά κίνητρα, αλλά και τα νέα εργαλεία, που θα χρηματοδοτούνται από το Ταμείο Ανάκαμψης, όπως είναι τα Πράσινα Ταξί και το Φορτίζω Παντού, αναμένεται να δώσουνε περαιτέρω ώθηση τόσο στην αγορά του αυτοκινήτου όσο και στην ανάπτυξη των αντίστοιχων υποδομών.

Όμως πολλοί θέτουν το ερώτημα: Αρκεί αυτή η ώθηση για να κυριαρχήσει η ηλεκτροκίνηση στην χώρα μας αλλά και πανευρωπαικά;Η απάντηση είναι: Αρκεί, αλλά θα πρέπει απαραίτητα να συνοδεύεται από έναν ικανό αριθμό δημόσιων φορτιστών και μια σωστά δομημένη αλυσίδα αξίας – από τις πρώτες ύλες έως το τελικό προϊόν.

Ένα μεγάλο πρόβλημα που αντιμετωπίζει ο οδηγός ηλεκτρικού αυτοκινήτου σήμερα, εστιάζεται όχι τόσο στο που θα βρει φορτιστή στην διαδρομή του, καθώς αυτό έχει λυθεί με τις σύγχρονες εφαρμογές που υπάρχουν, αλλά στο εάν θα βρει διαθέσιμο φορτιστή την ώρα άφιξης του, την αναμονή , την οποία θα συναντήσει, αλλά και την κατάσταση του φορτιστή. Για το λόγο αυτό, το Μητρώο Υποδομών και Φορέων Αγοράς Ηλεκτροκίνησης που ανέπτυξε το Υπουργείο Μεταφορών είναι προς την σωστή κατεύθυνση, ενημερώνοντας για την τοποθεσία των φορτιστών αλλά και για την κατάσταση λειτουργίας τους.

Η μονοκαλλιέργεια του λιθίου αποτελεί σημαντική πρόκληση για την ΕΕ

Η πρόσφατη ενεργειακή κρίση ανέδειξε την σημασία διαφοροποίησης των πηγών ενέργειας. Η μαζική παραγωγή ηλεκτρικών αυτοκινήτων, η οποία και θα ενταθεί τα επόμενα χρόνια με ορόσημο το 2035, θα δημιουργήσει τεράστιες ανάγκες για την εξόρυξη του λιθίου, μιας σπάνιας γαίας που χρησιμοποιείται για την κατασκευή μπαταριών. Ενώ η Κίνα διαθέτει μόλις το 7% των παγκοσμίων αποθεμάτων, παράγει το 17% του συνόλου, αλλά κατέχει και το 60% της παγκόσμιας επεξεργασίας του μετάλλου αυτού. Το γεγονός αυτό αναγνώρισε και η ΕΕ, καθώς το συμπεριέλαβε στον κατάλογο των κρίσιμων πρώτων υλών που θα βρίσκονται σε έλλειψη τα επόμενα χρόνια και γίνονται κινήσεις για το άνοιγμα του μεγαλύτερου ευρωπαικού ορυχείου λιθίου στην Γαλλία το 2027, μια επένδυση ύψους 1 δις ευρώ. Σημαντικό ρόλο θα διαδραμτίσει μελλοντικά και η ανακύκλωση των μπαταριών, μειώνοντας τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις από την παραγωγή λιθίου. Οι τιμές των ηλεκτρικών αυτοκινήτων εξαρτώνται άμεσα από την τιμή των μπαταριών και φέτος ήταν η πρώτη χρονιά που οι μπαταρίες λιθίου εμφάνισαν αύξηση τιμών στα 151 $/KWh μετά από τουλάχιστον μια δεκαετία συνεχόμενης μείωσης, γεγονός που οφείλεται κυρίως στο ισοζύγιο παραγωγής και εκρηκτικής αύξησης στην ζήτηση τους. Για το λόγο αυτό η πολιτική για την ηλεκτροκίνηση πρέπει να συνοδεύεται από κατάλληλες στρατηγικές που θα διασφαλίζουν όλη την αλυσίδα αξίας.

Η ηλεκτροκίνηση βασικός πυλώνας ανάπτυξης της μικροκινητικότητας

Πέρα, όμως από τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα, η ευρύτερη ηλεκτρική κινητικότητα έχει κερδίσει τα τελευταία χρόνια έδαφος στις ευρωπαϊκές πόλεις και, με ηλεκτρικά ποδήλατα, δίκυκλα και άλλες λύσεις που προτιμούν αρκετοί πολίτες έναντι χαμηλού κόστους.

Όλα δείχνουν ότι οδεύουμε προς ένα αστικό περιβάλλον που δεν θα χαρακτηρίζεται τόσο απόλυτα από τη χρήση του παραδοσιακού Ι.Χ., αλλά από ένα συνδυασμό ηλεκτρικών αυτοκινήτων, Μέσων Μαζικής Μεταφοράς και ποικίλων λύσεων μικροκινητικότητας. Προκειμένου, όμως, να γίνει πραγματικότητα μια τέτοια αλλαγή, θα χρειαστεί προσεκτικός σχεδιασμός του αστικού χώρου από την πλευρά των αρχών, επαρκείς υποδομές φόρτισης, διαρκής στήριξη των νέων τεχνολογιών με κίνητρα, καθώς και επαρκής ενημέρωση για τα οφέλη των πράσινων λύσεων.

Καθώς η επικοινωνία και η ενημέρωση είναι κρίσιμη παράμετρος, η καλύτερη δυνατή βοήθεια τόσο για τα στελέχη του κλάδου, όσο και για τους πολίτες, είναι να ακούσει κανείς τους ειδικούς και να μάθει προς τα που κινείται η ηλεκτροκίνηση στις μέρες μας.

Στα πλαίσια αυτά, στις 18 Ιανουαρίου η Ελληνική Εταιρεία Ενεργειακής Οικονομίας (ΗΑΕΕ) και το insider.gr πρόκειται να διοργανώσουν για μια ακόμη χρονιά το 6ο Συνέδριο Ηλεκτροκίνησης στο Ελληνικό Μουσείο Αυτοκινήτου, όπου το παρελθόν της αυτοκίνησης θα συναντήσει το μέλλον της ηλεκτροκίνησης. Το συνέδριο, που θα περιλαμβάνει συζητήσεις στρογγυλής τραπέζης και θα συμμετέχουν εκπρόσωποι της Πολιτείας, του επιχειρηματικού κλάδου, της έρευνας και καινοτομίας, πανεπιστημίων, θα επικεντρωθεί στις τελευταίες εξελίξεις στην αγορά ηλεκτροκίνησης και στην ανάπτυξη δημοσίως προσβάσιμων φορτιστών, στον μετασχηματισμό του κλάδου των μεταφορών, στα χρηματοδοτικά εργαλεία, στην μικροκινητικότητα και στην έρευνα και καινοτομία.

- Δρ. Κώστας Ανδριοσόπουλος, Καθηγητής Χρηματοοικονομικών & Ενεργειακής Οικονομίας στο Audencia Business School, Διευθύνων Σύμβουλος στην Akuo Energy Greece, Πρόεδρος της Επιτροπής Ενέργειας στο ΕλληνοΑμερικανικό Εμπορικό Επιμελητήριο