Skip to main content
Menu
English edition Live Blog Weekly Issues

Συνέντευξη: Ο υποψήφιος στην Α’ Αθήνας Καθηγητής Άγγελος Συρίγος μιλά για την ενέργεια και την πολιτική λίγες ημέρες πριν τις κάλπες

Θοδωρής Παναγούλης

Θετικό momentum για τον ελληνισμό στην Ανατολική Μεσόγειο με αφορμή τις εξελίξεις στον τομέα της ενέργειας και ειδικά της έρευνας των υδρογονανθράκων αναγνωρίζει ο καθηγητής Άγγελος Συρίγος, σε συνέντευξή του στο energypress, σημειώνοντας επιπλέον, πως η ανακάλυψη νέων υδρογονανθράκων αναμένεται να επιτελέσει καθοριστικό ρόλο στην συνέχεια και εδραίωση μιας τέτοιας πορείας.  

Σε μια εφ'όλης της (ενεργειακής) ύλης συζήτηση ανέδειξε τις προτεραιότητες που πρέπει να διακρίνουν την ενεργειακή και εξωτερική πολιτική της Ελλάδας στην περιοχή, επιδιώκοντας πλέον να εμπλακεί ενεργά στο ενεργειακό παιχνίδι της περιοχής. 

Επιπρόσθετα, τόνισε την σημασία ανάπτυξης του τομέα πλωτών ανεμογεννητριών, αναφέροντας χαρακτηριστικά πως "Η εγχώρια προστιθέμενη αξία των επενδύσεων αυτών είναι πολύ υψηλή".

Ακολουθεί ολόκληρη η συνέντευξη του κ. Συρίγου στο δημοσιογράφο και διευθυντή του energypress Θοδωρή Παναγούλη, λίγες μέρες πριν τις εθνικές εκλογές κατά τις οποίες είναι υποψήφιος βουλευτής με τη Νέα Δημοκρατία στην Α΄Αθήνας. 

Κύριε Καθηγητή, το τελευταίο διάστημα με τις δημόσιες παρεμβάσεις και αναλύσεις έχετε λάβει θέση για τις εξελίξεις που συμβαίνουν στον τομέα της ενέργειας και ειδικά της έρευνας των υδρογονανθράκων στην περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου. Θα θέλατε να εντοπίσετε το σημαντικότερο στοιχείο αυτών των εξελίξεων;

Για πρώτη φορά μετά το 1974, ο χρόνος δείχνει ότι λειτουργεί υπέρ του Ελληνισμού. Η Κυπριακή Δημοκρατία έχει σε εξέλιξη ένα ενεργειακό πρόγραμμα που στηρίζεται στην εφαρμογή του Διεθνούς Δικαίου και στη δημιουργία διεθνών οικονομικών συμμαχιών. Η Τουρκία βλέπει ότι στην ανατολική Μεσόγειο, η Κύπρος έχει αποκτήσει την πρωτοβουλία των κινήσεων. Έχει δημιουργήσει οικονομικούς δεσμούς με μεγάλες πετρελαϊκές εταιρείες και προχωρά σε γεωτρήσεις παρά τις τουρκικές απειλές. Κατά την τετραετία 2015-19 πραγματοποιήθηκαν έξι ερευνητικές γεωτρήσεις στην κυπριακή ΑΟΖ. Δύο από αυτές οδήγησαν στην ανακάλυψη οικονομικά εκμεταλλεύσιμων κοιτασμάτων. Πρόκειται για τα κοιτάσματα «Καλυψώ» και «Γλαύκος». Η Τουρκία αντιλαμβάνεται ότι απειλείται η ηγεμονική θέση που έχει αποκτήσει με την εισβολή και κατοχή του 1974. Επιδιώκει να στρατιωτικοποιήσει το πρόβλημα προκειμένου να εμποδίσει τη συνέχιση του ενεργειακού προγράμματος της Κύπρου.

Ποιες είναι οι προϋποθέσεις για συνέχεια και εδραίωση μια τέτοιας πορείας;

Ευελπιστώ ότι μέσω της ανακαλύψεως νέων υδρογονανθράκων, όχι μόνο θα κινηθεί η αγορά και θα υπάρξει οικονομική ανάπτυξη, αλλά θα μεταβληθούν και οι δυσμενείς όροι επιλύσεως του Κυπριακού που υπάρχουν σταθερά μετά το 1974. Δεν είναι κάτι εύκολο. Χρειάζεται σωστούς διπλωματικούς χειρισμούς, συμμαχίες αλλά και τύχη, να βρεθούν δηλαδή και άλλα κοιτάσματα υδρογονανθράκων. 

Αν δούμε τις κινήσεις της Τουρκίας με την αποστολή του γεωτρητικού σκάφους Φατίχ στην κυπριακή ΑΟΖ, θα διαπιστώσουμε ότι τίποτα δεν είναι τελειωμένο. Το σκάφος έφτασε δυτικά της Κύπρου στις 4 Μαΐου. Πέρασαν σαράντα πέντε ημέρες μέχρι να αρχίσει τη γεώτρηση. Γιατί; Διότι η Τουρκία γνωρίζει ότι οι γεωτρήσεις αποτελούν ακραίες κινήσεις που δεν τις δέχεται εύκολα το διεθνές σύστημα. Εξετάζει τις αντιδράσεις και προχωρά μόνον όταν αισθάνεται ότι δεν θα έχει σοβαρά προβλήματα. Κατά συνέπεια, πρέπει να περάσει το μήνυμα στην Τουρκία πως ό,τι κάνει, θα της προκαλεί μεγάλο διεθνές κόστος. Πρόκειται για μια άσκηση λεπτότατων ισορροπιών. Παράλληλα ανοίγονται πολλά παράθυρα ευκαιριών διότι στην εξίσωση υπεισέρχεται και η γενικότερη συμπεριφορά της Τουρκίας στο διεθνές σκηνικό και οι προκύπτουσες δυνατότητες για τον Ελληνισμό να αναβαθμίσει το ρόλο του. Δεν είναι κάτι εύκολο να αλλάξουμε τις ισορροπίες. Είναι όμως κάτι που είναι εφικτό.

Πρόσφατα ήσαστε πολύ προσεκτικός στις εκφράσεις σας σε σχέση με τον ενθουσιασμό που επικράτησε για την προώθηση του East Med. Μπορείτε να το αναλύσετε;

Ο East Med είναι ένα πάρα πολύ σημαντικό σχέδιο και η πολιτική προώθησή του είναι από μόνη της σημαντική για την Ελλάδα και την Κύπρο και εμβαθύνει τη συμμαχία με τις χώρες της περιοχής και ειδικά το Ισραήλ.

Όμως  η δημιουργία του αγωγού East Med προϋποθέτει να βρεθούν επαρκείς ποσότητες φυσικού αερίου που θα μπορούν να δικαιολογήσουν το κόστος του αγωγού, ύψους 6-7 δισ. Ευρώ για την μεταφορά τους από την Ανατολική Μεσόγειο στην Ελλάδα και από εκεί στην υπόλοιπη Ευρώπη. Τα ανακαλυφθέντα κοιτάσματα της Κύπρου και του Ισραήλ, δεν επαρκούν για να τον γεμίσουν. Θα πρέπει να δούμε και άλλες φθηνότερες εναλλακτικές. Επί παραδείγματι πρέπει να σκεφτούμε τη πιθανότητα διασυνδέσεως με καλώδιο ηλεκτρικού ρεύματος της Ελλάδος με την Κύπρο και το Ισραήλ και την παράλληλη δημιουργία ενός εργοστασίου ηλεκτρικού ρεύματος στην Κύπρο που θα λειτουργεί με το φυσικό αέριο. Προϋπόθεση για όλα αυτά είναι να βρεθούν κι άλλες ποσότητες φυσικού αερίου. 

Τι πρέπει να κάνει η νέα Ελληνική Κυβέρνηση για όλα αυτά;

Δεν πρέπει να περιπέσει στην αδράνεια των τελευταίων ετών. Για παράδειγμα η τεράστια καθυστέρηση στην παραχώρηση των δύο θαλάσσιων οικοπέδων δυτικά  και νοτιοδυτικά της Κρήτης στην κοινοπραξία της Exxon Mobil – Total – ΕΛΠΕ δεν μπορεί να αποτελεί αφορμή πανηγυρισμών αλλά παράδειγμα του τι πρέπει να διορθώσουμε για να κινηθούμε αποτελεσματικά και με ταχύτητα.

Τα τελευταία έτη έχουμε μείνει στάσιμοι. Οι επιτυχίες των άλλων αναδεικνύουν τη δική μας ανεπάρκεια. Όχι μόνο ως προς τα τεμάχια της Exxon Mobil, αλλά γενικότερα όσον αφορά όλα τα οικόπεδα που βρίσκονται στο Ιόνιο και στο Λιβυκό Πέλαγος, νότια της Κρήτης. Δεν έχει προχωρήσει κατ' ουσία τίποτα τη τελευταία τετραετία. Για να καταλάβουμε τί γίνεται, την ίδια χρονική περίοδο που κυβερνά ο ΣΥΡΙΖΑ (2015-19) η Κυπριακή Δημοκρατία:

  • Προχώρησε στον 3ο γύρο χορήγησης Αδειών Έρευνας Υδρογονανθράκων (αρχές 2016) στα τεμάχια 6, 8 και 10 και εκχώρησε τις σχετικές άδειες (Δεκέμβριος 2016)
  • Συμφώνησε με την Αίγυπτο για την μεταφορά του αερίου του κοιτάσματος Αφροδίτη στα κέντρα υγροποίησης της Αιγύπτου 
  • Αναθεώρησε την σύμβαση με την Noble/Shell/Delek για το κοίτασμα Αφροδίτη
  • Έκανε 6 ερευνητικές γεωτρήσεις εντός της ΑΟΖ της και ανακάλυψε δύο κοιτάσματα τα «Καλυψώ» και «Γλαύκος»
  • Προγραμματίζονται το 2019-20 από την Ιταλογαλλική κοινοπραξία  ΕΝΙ/ TOTAL και την αμερικανική EXXON-Mobil νέες έρευνες και επιβεβαιωτικές και ερευνητικές γεωτρήσεις σε τέσσερα τεμάχια.

Επομένως χρειάζεται ενεργητική πολιτική και καταπολέμηση των γραφειοκρατικών αγκυλώσεων.

Πρόσφατα συμμετείχατε σε σεμινάριο για πλωτές θαλάσσιες ανεμογεννήτριες που οργάνωσε η ΕΛΕΤΑΕΝ με την Πρεσβεία της Νορβηγίας. Μερικούς του παραξένεψε η παρουσία σας αυτή.

Πιστεύω ότι τα πλωτά αιολικά πάρκα είναι το μέλλον για τις βαθιές θάλασσες του Αιγαίου με το υψηλό αιολικό δυναμικό. Η τεχνολογία έχει εξελιχθεί, το κόστος παραγωγής έχει πέσει και όλες οι προβλέψεις δείχνουν ότι θα συνεχίσει να πέφτει.

Επιπλέον οι πλωτές ανεμογεννήτριες δεν αντιμετωπίζουν τους περιορισμούς από τις συγκρούσεις χρήσεων γης που υφίστανται στο χερσαίο περιβάλλον και ειδικότερα σε κορυφές βουνών όπου τοποθετούνται ανεμογεννήτριες. Περαιτέρω προσφέρουν σημαντικές ευκαιρίες στην εγχώρια ναυπηγική βιομηχανία και  τη βιομηχανία καλωδίων. Η εγχώρια προστιθέμενη αξία των επενδύσεων αυτών είναι πολύ υψηλή.

Ένα ακόμα σημείο σχετίζεται με το αιολικό δυναμικό των θαλασσών. Στη Μεσόγειο δύο είναι οι θαλάσσιες περιοχές με το μεγαλύτερο αιολικό δυναμικό. Η μία βρίσκεται στον κόλπο του Λέοντα στη Γαλλία. Η άλλη βρίσκεται στο Αιγαίο και κυρίως στο ανατολικό τμήμα του. Αυτό σημαίνει ότι οι πλωτές ανεμογεννήτριες είναι το μέλλον για την αιολική ενέργεια στην Ελλάδα. Επιπλέον το αιολικό δυναμικό είναι πιο ομαλό και αξιοποιήσιμο όσο πιο μακριά βρισκόμαστε από τις ακτές. Με αυτό το σκεπτικό πρέπει να σχεδιάσουμε τις κινήσεις μας.

Ποιες πρέπει να είναι αυτές οι κινήσεις; Στο σεμινάριο που αναφέραμε, ο Γενικός Γραμματέας του ΥΠΕΝ ανακοίνωσε έναν πιλοτικό διαγωνισμό για ένα ή δύο εμπορικά θαλάσσια αιολικά πάρκα μεγάλης κλίμακας εντός το 2020.

Το άκουσα και εγώ. Με κάθε σεβασμό προς τον κ. Γενικό προσωπικά, οφείλω να παρατηρήσω ότι μια τέτοια εξαγγελία εν μέσω προεκλογικής -ουσιαστικά- περιόδου χωρίς προετοιμασία και χωρίς συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα, δεν είναι αξιόπιστη. Πέραν αυτού, όμως πρόκειται για μια καλή ιδέα που αν εργαστούμε σωστά μπορεί πράγματι να υλοποιηθεί εντός του 2020 και να στείλει ένα θετικό μήνυμα στη διεθνή κοινότητα ότι η Ελλάδα πρωτοπορεί σε αυτό το νέο τομέα. 

Και μετά;

O ανωτέρω πιλοτικός διαγωνισμός και κάποια σχετική ανάπτυξη άλλων εγκαταστάσεων υπόκειται σήμερα στον περιορισμό των 6 μιλιών. Η λύση για τη μεγάλη ανάπτυξη που χρειαζόμαστε εκτιμώ ότι περνά από την κήρυξη ΑΟΖ. Η ΑΟΖ περιλαμβάνει την άσκηση δικαιωμάτων στο βυθό και στη θάλασσα πάνω από τον βυθό. Έτσι μπορεί να δημιουργηθούν πολλά και πολύ μεγάλα θαλάσσια πάρκα με πλωτές ανεμογεννήτριες. Με τον τρόπο αυτό, μπορεί η Ελλάδα να μετατραπεί σε καθαρό εξαγωγό πράσινης ενέργειας με σημαντικά οικονομικά και γεωστρατηγικά οφέλη αφού ενισχύουμε την ενεργειακή ανεξαρτησία της Ευρώπης.

Επιπλέον, αν δεν κινηθούμε διατρέχουμε έναν σοβαρό κίνδυνο. Όσο δεν θεσπίζουμε ΑΟΖ, η Τουρκία έχει τη νομική δυνατότητα να εμφανισθεί σε περιοχές του Αιγαίου πέραν των 6 μιλίων που σήμερα είναι τμήμα της ανοιχτής θάλασσας και να εγκαταστήσει εκεί ένα πάρκο πλωτών ανεμογεννητριών. Θα είναι καθ’ όλα νομιμοποιημένη. Η αδράνεια καταλήγει μερικές φορές και σε απώλεια δικαιωμάτων.

Για το τέλος, άφησα μια πιο πολιτική ερώτηση. Διεκδικείτε το σταυρό στην Ά’ Αθήνας  όπου είστε υποψήφιος με τη Νέα Δημοκρατία. Πέραν από τα ενδιαφέροντά σας που ήδη συζητήσαμε, ποιες είναι οι προτεραιότητες της πολιτικής σας ατζέντα σε αυτή την προσπάθεια σας;

Έχω μία εξειδίκευση σε θέματα εξωτερικής πολιτικής, μεταναστευτικού και ασφάλειας. Επίσης, έχω την εμπειρία του ελληνικού πανεπιστημίου που υπηρετώ επί είκοσι χρόνια. Εάν εκλεγώ, θα προσπαθήσω στην επόμενη βουλή να θέσω σημαντικές παραμέτρους γύρω από αυτά τα θέματα που δυστυχώς δεν τις λαμβάνουμε υπ’ όψιν. Είμαι όμως και Αθηναίος. Και για αυτό έχω θέσει υψηλά στην πολιτική μου στόχευση την ασφάλεια σε όλες της γειτονιές της πόλεως αλλά και την αξιοποίηση της ιστορικής και πολιτιστικής της ταυτότητας προς όφελος των πολιτών, της ανάπτυξης και του εμπορίου.

Eυχαριστώ  πολύ. 

*Ο Άγγελος Συρίγος είναι Υποψήφιος με τη Νέα Δημοκρατία στην Α’ Αθήνας. Είναι Αναπληρωτής Καθηγητής Διεθνούς Δικαίου και Εξωτερικής Πολιτικής στο Πάντειο Πανεπιστήμιου. 



ΑΦΗΣΤΕ ΤΟ ΣΧΟΛΙΟ ΣΑΣ

-A +A

Σχετικά άρθρα