CISAF, η «ασπίδα» για τη βιομηχανία – Προειδοποίηση ΕΒΙΚΕΝ για νέο κύμα αυξήσεων στην ενέργεια το καλοκαίρι

Ανεπαρκή για τις ανάγκες της ελληνικής βιομηχανίας χαρακτηρίζονται τα μέτρα που έχουν ανακοινωθεί μέχρι σήμερα για την αντιμετώπιση του ενεργειακού κόστους, με τον πρόεδρο της ΕΒΙΚΕΝ Αντώνη Κοντολέων να επισημαίνει ότι απαιτείται άμεση ενεργοποίηση πιο ισχυρών εργαλείων, στα πρότυπα των παρεμβάσεων που ήδη εφαρμόζουν άλλες ευρωπαϊκές χώρες.

Όπως υπογράμμισε, τα υφιστάμενα μέτρα «δεν λαμβάνουν υπόψη τις νέες συνθήκες που έχει δημιουργήσει η ενεργειακή κρίση» και δεν επαρκούν για να διασφαλίσουν την ανταγωνιστικότητα της ελληνικής βιομηχανίας .

Στο επίκεντρο το CISAF

Η συζήτηση στρέφεται πλέον στο ευρωπαϊκό πλαίσιο κρατικών ενισχύσεων CISAF (Clean Industrial Deal State Aid Framework), το οποίο επιτρέπει την επιδότηση της τιμής ηλεκτρικής ενέργειας για ενεργοβόρες βιομηχανίες.

Το εργαλείο αυτό ως γνωστόν καλύπτει μέρος της τιμής αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, προβλέπει ενισχύσεις έως 50% για το 50% της κατανάλωσης και λειτουργεί συμπληρωματικά προς την αντιστάθμιση κόστους CO₂ (carbon leakage), χωρίς να ταυτίζεται με αυτή.

Όπως σημείωσε ο πρόεδρος της ΕΒΙΚΕΝ, πρόκειται για «διαφορετικό μηχανισμό», που στοχεύει άμεσα στη μείωση του κόστους αγοράς ενέργειας και όχι στο κόστος εκπομπών .

Μετά και την απόρριψη άλλων μοντέλων ενίσχυσης σε ευρωπαϊκό επίπεδο, το CISAF προβάλλει πλέον ως η βασική λύση, με τη βιομηχανία να κάνει λόγο για «μονόδρομο».

Οι αλλαγές που εξετάζει η Κομισιόν

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, υπό την πίεση της επιδείνωσης της κρίσης, εξετάζει ήδη αναθεώρηση του πλαισίου, με βασικές κατευθύνσεις την αύξηση του ποσοστού επιδότησης έως και στο 70%, τη δυνατότητα συνδυασμού (σώρευσης) διαφορετικών ενισχύσεων και τη μεγαλύτερη ευελιξία στα κράτη-μέλη για την εφαρμογή εθνικών σχημάτων.

Η δυνατότητα σώρευσης θεωρείται κρίσιμη για χώρες όπως η Ελλάδα, όπου ήδη εφαρμόζονται μηχανισμοί αντιστάθμισης CO₂, οι οποίοι μέχρι σήμερα λειτουργούσαν ανταγωνιστικά προς νέα εργαλεία .

Ανταγωνιστικότητα και εξαγωγές στο μικροσκόπιο

Το βασικό διακύβευμα, σύμφωνα με τη βιομηχανία, δεν είναι απλώς το ύψος των τιμών αλλά η σύγκριση με τις υπόλοιπες ευρωπαϊκές οικονομίες.

Με δεδομένο ότι περίπου το 80% της παραγωγής κατευθύνεται σε εξαγωγές, η διατήρηση ανταγωνιστικών τιμών ενέργειας αποτελεί κρίσιμο παράγοντα βιωσιμότητας.

Σε αντίθετη περίπτωση, προειδοποιεί η ΕΒΙΚΕΝ, θα υπάρξει περιορισμός της παραγωγικής δραστηριότητας, αναστολή επενδύσεων και περαιτέρω αποδυνάμωση της βιομηχανικής βάσης.

Προσωρινή η αποκλιμάκωση των τιμών

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στο γεγονός ότι η πρόσφατη αποκλιμάκωση των τιμών στη χονδρική αγορά δεν θεωρείται διατηρήσιμη.

Όπως επισημάνθηκε, οι χαμηλότερες τιμές οφείλονται κυρίως στη μεγάλη συμμετοχή υδροηλεκτρικών και στην αυξημένη παραγωγή από ΑΠΕ.

Πρόκειται, ωστόσο, για συγκυριακούς παράγοντες που δεν μπορούν να εγγυηθούν σταθερότητα σε βάθος χρόνου .

Καλοκαίρι με αυξημένο ρίσκο

Η ανησυχία εντείνεται ενόψει καλοκαιριού, καθώς η αύξηση της ζήτησης αναμένεται να πυροδοτήσει νέο κύμα ανατιμήσεων.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις που διατυπώθηκαν:

• οι τιμές ηλεκτρικής ενέργειας μπορεί να κινηθούν πάνω από τα 150 €/MWh
• η άνοδος του φυσικού αερίου θα ενισχύσει την πίεση
• η Ευρώπη θα βρεθεί αντιμέτωπη με αυξημένο ανταγωνισμό για φορτία LNG

Το αποτέλεσμα θα είναι περαιτέρω επιβάρυνση του κόστους για τη βιομηχανία, σε μια περίοδο όπου οι ανταγωνιστές της έχουν ήδη εξασφαλίσει ισχυρότερη στήριξη .

Ζήτημα πολιτικής επιλογής

Η ενεργοποίηση ενός σχήματος τύπου CISAF στην Ελλάδα αναδεικνύεται πλέον σε πολιτική επιλογή με άμεσες επιπτώσεις στην παραγωγική βάση της χώρας.

Όπως σημειώνεται, η βιομηχανία δεν θέτει ζήτημα άμεσων «λουκέτων», αλλά επισημαίνει τον κίνδυνο σταδιακής αποδυνάμωσης, εάν δεν διασφαλιστούν όροι ανταγωνισμού αντίστοιχοι με αυτούς που ισχύουν σε άλλες ευρωπαϊκές αγορές.

Το ζητούμενο πλέον είναι αν η ελληνική πλευρά θα κινηθεί εγκαίρως, πριν η θερινή άνοδος των τιμών καταστήσει ακόμη πιο πιεστική την ανάγκη παρέμβασης.