Αξιοποίηση των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας στον Δήμο Νέας Ιωνίας
Ο Δήμος Νέας Ιωνίας σχεδίασε και υλοποιεί ένα φιλόδοξο και καινοτόμο έργο: την αξιοποίηση της γεωθερμίας και της ηλιακής ενέργειας με σκοπό τον τηλε-κλιματισμό, την παροχή ζεστού νερού χρήσης και την παροχή ηλεκτρικής ενέργειας σε εννέα κτίρια που βρίσκονται σε μια εντοπισμένη περιοχή, διαμέτρου ενός περίπου χιλιομέτρου, στο κέντρο της πόλης.
Το έργο στηρίχθηκε σε μια παλιά ιδέα του Δήμου να αξιοποιήσει μια υπόγεια πηγή νερού στην περιοχή του γηπέδου και το έναυσμα δόθηκε με την προκήρυξη από το Κέντρο Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΚΑΠΕ) μιας πρόσκλησης προς τους φορείς του Δημοσίου για την υλοποίηση ανάλογων έργων με την χρηματοδότηση του Χρηματοδοτικού Μηχανισμού του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (ΧΜ ΕΟΧ).
Ποιο είναι το αντικείμενο του έργου;
Κεντρικό αντικείμενο του έργου είναι η δημιουργία ενός δικτύου γεωθερμίας, με σκοπό τη σύνδεση των συστημάτων ψύξης/θέρμανσης και ζεστού νερού χρήσης σε εννέα κτίρια. Πέραν αυτού, στα εννέα κτίρια εγκαθίστανται φωτοβολταϊκά συστήματα, αντικαθίστανται οι συμβατικοί λαμπτήρες φωτισμού με λαμπτήρες τεχνολογίας LED, ενώ προβλέπεται και η εγκατάσταση ηλιακών συλλεκτών στα κτίρια που έχουν εξαιρετικές ανάγκες ζεστού νερού χρήσης.
Η επιλογή των εννέα κτιρίων έγινε με κριτήριο αφενός την απόσταση τους από την γεώτρηση και αφετέρου την χρήση τους και τις ενεργειακές καταναλώσεις που είχε στο παρελθόν.
Είναι σημαντικό να τονιστεί ότι όταν ολοκληρωθεί το έργο, θα υπάρχουν αποτελέσματα από την χρήση της γεωθερμίας, των φωτοβολταϊκών, των ηλιακών συλλεκτών και των λαμπτήρων LED – συνδυαστικά αλλά και για κάθε παρέμβαση χωριστά.
Ποιοι συμμετέχουν στο έργο; Ποιοι είναι οι ωφελούμενοι;
Στο παρόν έργο, εκτός από τον Δήμο Νέας Ιωνίας που έχει τόσο την τεχνική όσο και την οικονομική διαχείριση του, συμμετέχουν ως ωφελούμενοι:
-το Κωνσταντοπούλειο Γενικό Νοσοκομείο Νέας Ιωνίας, ένα νοσοκομείο 300 περίπου κλινών, έμβλημα όχι μόνο για τον Δήμο αλλά και για όλη την Αττική
-η Στέγη Ανηλίκων Νέας Ιωνίας, παράρτημα του Εταιρίας Προστασίας Ανηλίκων Αθηνών, του Υπουργείου Δικαιοσύνης, η οποία σήμερα στεγάζει και υποστηρίζει περισσότερους από 20 νέους και νέες που αύριο θα είναι στελέχη της κοινωνίας, και
-το ΚΕΒΡΕΦΟ Νέας Ιωνίας, το οποίο έχει στην ευθύνη του έξι παιδικούς και βρεφονηπιακούς σταθμούς στην περιοχή της Νέας Ιωνίας, με σημαντικό έργο στα πρώτα βήματα της εκπαίδευσης των παιδιών.
Η παρουσία των τεσσάρων φορέων στο έργο αντιμετωπίζεται ως άλλη μια πιλοτική προσπάθεια: να εξετάσουμε με ποιον τρόπο μπορεί ένας Δήμος να συγκεντρώνει φορείς που δραστηριοποιούνται στην περιοχή του και να αναπτύσσουν από κοινού νέες δράσεις με κοινό όφελος.
Ελπίζουμε ότι τα συμπεράσματα θα είναι θετικά και ότι θα αξιοποιηθούν ως οδηγός τόσο για την επανάληψη ανάλογων προσπαθειών όσο και για την επέκταση αυτών στον ιδιωτικό τομέα.
Ποιο είναι το ιστορικό του έργου;
Η ιδέα του γεωθερμικού δικτύου στηρίζεται στην ύπαρξη και λειτουργία μιας αρδευτικής γεώτρησης που υπάρχει πολλά χρόνια στον Δήμο και αποδεικνύει την ύπαρξη σημαντικού αποθέματος νερού. Αυτή η πρώτη ύλη οδήγησε στην ιδέα της γεωθερμίας που σήμερα γίνεται πραγματικότητα και σύντομα ελπίζουμε να απολαμβάνουν οι δημότες.
Η αρχή λειτουργίας της γεωθερμίας βρίσκεται στο γεγονός ότι ανεξάρτητα από την θερμοκρασία της ατμόσφαιρας (που το καλοκαίρι μπορεί να προσεγγίζει τους 40οC και τον χειμώνα του 2οC), η θερμοκρασία του νερού στην γη είναι σταθερή γύρω στους 18οC. Συνεπώς, αξιοποιώντας αυτή τη θερμοκρασία του νερού, δηλαδή την ενέργεια του, μπορούμε να θερμαίνουμε ή να ψύχουμε έναν χώρο στους 18οC εντελώς ή σχεδόν δωρεάν. Η μεταβολή της θερμοκρασίας σε μεγαλύτερη ή μικρότερη των 18 οC γίνεται με την χρήση και αξιοποίηση αντλιών θερμότητας και άλλο εξοπλισμό που επίσης προμηθεύεται ο Δήμος στα πλαίσια του έργου.
Ταυτόχρονα πρέπει να τονιστεί ότι η λήψη του νερού από το υπέδαφος δεν γίνεται εις βάρος της οικολογικής ισορροπίας. Το νερό αντλείται, διοχετεύεται στο δίκτυο, αξιοποιείται η θερμοκρασία του και στη συνέχεια επιστρέφεται στην πηγή, εκεί που βρισκόταν και πριν, ώστε να επαναληφθεί και πάλι ο ίδιος κύκλος. Με τον τρόπο αυτό δεν διαταράσσεται ή διαταράσσεται ελάχιστα το υπέδαφος, οι πηγές και τα τοιχώματα τους.
Ποια είναι τα αναμενόμενα αποτελέσματα;
Δεν είναι αντικείμενο αυτής της παρουσίασης να αναφερθώ σε αριθμούς, αλλά για την πληρότητα της, ας αναφερθώ σε δύο ενδείξεις: σύμφωνα με την μελέτη που έχει ο Δήμος στα χέρια του και με βάση την οποία ελήφθησαν οι αποφάσεις και υποβλήθηκε η σχετική πρόταση, η αναμενόμενη εξοικονόμηση πρωτογενούς ενέργειας προερχόμενης από συμβατικές πηγές θα είναι της τάξης του 58% (επί συνόλου 3.864 MWh/έτος) ενώ η μείωση εκπομπών CO2 θα είναι της τάξης του 51% (επί συνόλου 1190 tn/έτος).
Είμαστε αισιόδοξοι και έχουμε αντίστοιχες ενδείξεις από την μέχρι σήμερα υλοποίηση του έργου ότι μετά την ολοκλήρωση του θα μπορούμε να τεκμηριώσουμε τα ίδια ή και καλύτερα αποτελέσματα από αυτά που αποκαλύπτουν οι παραπάνω αριθμοί.
Ποια είναι η τρέχουσα κατάσταση του έργου, σήμερα;
Σύμφωνα με τo χρονοδιάγραμμα, το έργο – που ξεκίνησε τον Ιούνιο 2016 – ολοκληρώνεται τον Απρίλιο 2017 και θα αρχίσει να λειτουργεί από τον Μάιο 2017. Σήμερα, λειτουργούν τμήματα του έργου: έχουν τοποθετηθεί λαμπτήρες LED, έχουν εγκατασταθεί φωτοβολταϊκά συστήματα και ηλιακοί συλλέκτες, οι αντλίες θερμότητας βρίσκονται ήδη στη θέση τους.
Ποια είναι τα επόμενα βήματα;
Εξετάζοντας το έργο, την πολυπλοκότητα και τα αναμενόμενα αποτελέσματα του, σε συνδυασμό με την τεχνογνωσία που έχει αποκτήσει ο Δήμος και αυτή που αναμένεται να αποκτήσει μέχρι το τέλος του έργου, η πρώτη σκέψη είναι η επέκταση του έργου σε άλλες περιοχές του Δήμου. Ήδη εξετάζονται άλλες περιοχές με αντίστοιχες συστάδες κτιρίων, αναζητείται χρηματοδότηση και ερευνάται η επάρκεια της υπάρχουσας ή η ύπαρξη νέας πρώτης ύλης.
Το όραμα φαίνεται λίγο μακρινό, είναι όμως συγκεκριμένο: ένα ενιαίο κέντρο ελέγχου ενεργειακής διαχείρισης κτιρίων με αξιοποίηση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και με σημαντικές οικονομίες κλίμακας τόσο στην διαχείριση όσο και στον τομέα των ενεργειακών πηγών.
* Ο κ. Ηρακλής Γκότσης είναι Δήμαρχος Νέας Ιωνίας