Αδυναμία εικονικών εισαγωγών αερίου από Ιταλία «έδειξαν» οι δημοπρασίες του ΔΕΣΦΑ – Από την επικαιροποίηση της Μελέτης Εκτίμησης Επικινδυνότητας η τελική «απάντηση» για το απόθεμα αερίου 

Η δέσμευση του 100% της δυναμικότητας του σημείου εισόδου της Νέας Μεσημβρίας ήταν το αποτέλεσμα των ετήσιων δημοπρασιών που διενήργησε ο ΔΕΣΦΑ. Υπενθυμίζεται ότι οι δημοπρασίες ξεκίνησαν τη Δευτέρα 2 Ιουλίου, ωστόσο λόγω του μεγάλου ενδιαφέροντος χρηστών για την αξιοποίηση των «εισόδων» και «εξόδων» του ΕΣΦΑ, χρειάστηκε παραπάνω από ένα 24ωρο για να ολοκληρωθούν. 

Όπως έχει γράψει το energypress, η δέσμευση δυναμικότητας στη Νέα Μεσημβρία αποτελεί σημαντικό κρίκο ώστε να αποσαφηνιστεί η ποσότητα φυσικού αερίου που έχει νόημα η χώρα μας να «στοκάρει» σε αποθήκη στην Ιταλία, ενόψει του επόμενου χειμώνα. Κι αυτό γιατί, σε περίπτωση διαταραχών στις προγραμματισμένες εισροές καυσίμου στην Ελλάδα, οι αποθηκευμένες ποσότητες θα μπορούν να αξιοποιηθούν μόνο στην περίπτωση που υπάρχει ελεύθερη δυναμικότητα στο συγκεκριμένο σημείο εισόδου, για να γίνει εικονική εισαγωγή τους. 

Εξάλλου, η μη δεσμευμένη δυναμικότητα της Νέας Μεσημβρίας είχε επιστρατευτεί από την Ελλάδα και πέρυσι, στο πλαίσιο των αντίστοιχων διαπραγματεύσεων με τις Βρυξέλλες, για την προσαρμογή του αποθέματος στην περίπτωση της χώρας μας από τον οριζόντιο κανόνα του 15% που ισχύει για όλα τα κράτη-μέλη – προσαρμογή που προβλέπεται από τις εξαιρέσεις του σχετικού ευρωπαϊκού Κανονισμού, ο οποίος περιλαμβάνει μία σειρά εξαιρέσεων για κράτη τα οποία δεν διαθέτουν εγχώρια αποθήκη αερίου, όπως η Ελλάδα. 

Έτσι, πέρυσι το «στοκ» αερίου προσδιορίστηκε με βάση την ελεύθερη δυναμικότητα στη Νέα Μεσημβρία είχε προκύψει στις 7.522 Μεγαβατώρες ανά ημέρα. Επομένως, στις 150 ημέρες φύλαξης του αερίου στην Ιταλία (από τις αρχές Νοεμβρίου έως το τέλος Μαρτίου) προέκυψε ότι θα μπορούσαν να αντληθούν 1,14 Τεραβατώρες αερίου και, κατά συνέπεια, είχε πρακτική αξία να αποθηκευτούν στην Ιταλία. 

Ενισχυμένη «ανθεκτικότητα» φέτος 

Φέτος ωστόσο, καθώς δεν υπάρχει η ελεύθερη δυναμικότητα, η προοπτική αποθήκευσης καυσίμου στη γειτονική χώρα δεν θα είχε καμία επίπτωση στην κάλυψη των εγχώριων αναγκών, σε περίπτωση διαταραχών στον ανεφοδιασμό της χώρας. Επομένως, το αποτέλεσμα των φετινών δημοπρασιών δίνει σαφώς μεγαλύτερη διαπραγματευτική ευχέρεια στη χώρα μας να διεκδικήσει ακόμη πιο δραστική μείωση (ή και πλήρη εξάλειψη) του αποθέματος που θα πρέπει να έχει έτοιμο στην Ιταλία από τις αρχές Νοεμβρίου. 

Σε κάθε περίπτωση, το «τοπίο» τελεσίδικα μετά και την επικαιροποίηση από τη ΡΑΑΕΥ της Μελέτης Εκτίμησης Επικινδυνότητας σχετικά με την ασφάλεια εφοδιασμού της Ελλάδας με φυσικό αέριο. Αν με την επικαιροποίηση φανεί πως τα υπόλοιπα μέτρα του Σχεδίου Προληπτικής Δράσης «θωρακίζουν» επαρκώς το ενεργειακό σύστημα, χωρίς φέτος να υλοποιηθεί η δράση Δ3, τότε η Ελλάδα θα μπορεί να διεκδικήσει αυτή τη φορά να μην αποθεματοποιήσει καθόλου φυσικό αέριο. 

Σύμφωνα πάντως με αναλυτές του κλάδου, η επικαιροποίηση αναμένεται να αποτυπώνει το γεγονός ότι το εγχώριο ενεργειακό σύστημα θα έχει ακόμη μεγαλύτερη «ανθεκτικότητα» τον επόμενο χειμώνα, χάρις σε νέες υποδομές που θα ενεργοποιηθούν, περιορίζοντας έτσι κι αλλιώς την ανάγκη για απόθεμα αερίου. Έτσι, για παράδειγμα, το φθινόπωρο αναμένεται να τεθεί σε εμπορική λειτουργία από τη ΔΕΗ η «Πτολεμαΐδα 5», ενώ στο τέλος του έτους η χώρα θα αποκτήσει μία ακόμη «πύλη» εισόδου LNG, το FSRU Αλεξανδρούπολης της Gastrade, που θα ενισχύσει την ευελιξία εισαγωγής υδροποιημένου αερίου. 

Λύση για λίγα 24ωρα η αποθήκευση της Βουλγαρίας 

Υπενθυμίζεται ότι υπόχρεες για τη Δράση Δ3 είναι οι εγχώριες εταιρείες με συμβάσεις με διεθνείς προμηθευτές την τελευταία 5ετία. Σε αυτές συγκαταλέγονται οι ΔΕΠΑ, Mytilineos, Promitheas Gas, Elpedison, ΗΡΩΝ και ΔΕΗ. 

Όπως έχει γράψει το energypress, μετά τον περσινό εκτροχιασμό του κόστους εφαρμογής των μέτρων του Σχεδίου Προληπτικής Δράσης (σε μεγάλο βαθμό λόγω του «στοκαρίσματος» των 1,14 Τεραβατώρων στην Ιταλία), παράγοντες της αγοράς επισημαίνουν πως είναι κρίσιμο το νέο «δίχτυ προστασίας» να έχει πολύ μικρότερο κόστος για τον επόμενο χειμώνα. Μάλιστα, σύμφωνα με στελέχη των ηλεκτροπαραγωγών, θα πρέπει ο νέος «λογαριασμός» να περιορίζει κάτω από το 10% την υφιστάμενη χρέωση του Τέλους Ασφάλειας Εφοδιασμού για το αέριο που προορίζεται για ηλεκτροπαραγωγή. Σε αντίθετη περίπτωση, θα συνεχίσει να υπονομεύεται η οικονομικότητα των εγχώριων μονάδων αερίου. 

Αξίζει να σημειωθεί ότι τυπικά υπάρχει επίσης η δυνατότητα αποθήκευσης αερίου στη Βουλγαρία. Ωστόσο, η εκεί μοναδική αποθήκη (στο Chiren) έχει πολύ μικρότερη χωρητικότητα, ενώ οι πηγές τροφοδοσίας της γειτονικής χώρας με αέριο καθιστούν τη συγκεκριμένη λύση εξαιρετικά βραχυπρόθεσμη «ασπίδα» (για τυχόν αναπλήρωση για ένα με δύο 24ωρα ενός κενού τροφοδοσίας της Ελλάδας με αέριο). Αντίθετα, μόνο η Ιταλία προσφέρεται για «στοκάρισμα» καυσίμου για 150 ημέρες, όπως προβλέπει ο ευρωπαϊκός Κανονισμός.