Πως η γαλλική ΡΑΕ είχε προβλέψει τα προβλήματα για την παραγωγή και ζήτηση ηλεκτρισμού το φετινό χειμώνα και στο μέλλον

Η γαλλική ρυθμιστική αρχή ενέργειας είχε προβλέψει σε ένα βαθμό το πρόβλημα με την επάρκεια στην εγχώρια αγορά ηλεκτρισμού που παρατηρήθηκε τον τελευταίο καιρό, καθώς το Νοέμβριο του 2016 είχε δημοσιεύσει σχετική ανάλυση. Ως γνωστόν, οι ελλείψεις που αντιμετώπισε το γαλλικό σύστημα στα τέλη του 2016 οδήγησαν σε ντόμινο στην ευρωπαϊκή αγορά, γεγονός που επηρέασε αρκετές ακόμη χώρες, όπως η Ελλάδα.

Στο κείμενό της, η αρχή ανέφερε ότι ο φετινός χειμώνας αναμένεται να είναι πιο δύσκολος από τους προηγούμενους λόγω της μη διαθεσιμότητας ορισμένων ηλεκτροπαραγωγικών μονάδων, ήτοι των πυρηνικών σταθμών που τέθηκαν σε καθεστώς συντήρησης, κατάσταση που συνεχίζεται και εντός του Ιανουαρίου με εννέα μονάδες να παραμένουν εκτός. Θυμίζουμε ότι σύμφωνα με ενημέρωση από τον ENTSO-E δηλαδή τον ευρωπαϊκό διαχειριστή του συστήματος ηλεκτρικής ενέργειας, υπάρχει ορατός κίνδυνος για νέα προβλήματα στα ηλεκτρικά συστήματα της Ευρώπης, εξαιτίας αναμενόμενων προβλημάτων αυτή την εβδομάδα στη Γαλλία.

Όπως τόνιζε η RTE στην σχετική έκθεση, το φετινό χειμώνα «η ζήτηση είναι σταθερή, αλλά εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις καιρικές συνθήκες».

Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, τον Δεκέμβριο η διαθέσιμη παραγωγική ισχύς της χώρας ήταν μειωμένη κατά 11.300 μεγαβάτ, κυρίως λόγω της διακοπής λειτουργίας πυρηνικών μονάδων ισχύος 10.000 μεγαβάτ. Επίσης, ρόλο έπαιξε η απόσυρση 1.200 μεγαβάτ θερμικών μονάδων, αλλά και το χαμηλό επίπεδο των νερών στα υδροηλεκτρικά.

Παρόλα αυτά, η αρχή εκτιμούσε ότι η άνοδος της ισχύος των ΑΠΕ, οι δυνατότητες εισαγωγών ύψους 7-11.000 μεγαβάτ, οι λύσεις μείωσης της κατανάλωσης και η εξοικονόμηση ενέργειας, θα έδιναν τη λύση ώστε η χώρα να μην αντιμετωπίσει ανεπάρκεια και διακοπές ρεύματος.

Όπως τονίζεται στην έκθεση, η ισχύς ΑΠΕ αυξήθηκε πέρυσι κατά 12% και έφτασε τα 18 γιγαβάτ. Παράλληλα, ενισχύθηκε κατά 30% η δυνατότητα εισαγωγών ηλεκτρικού ρεύματος μέσα σε ένα χρόνο, γεγονός που καθιστά εφικτή την εισαγωγή έως και 12.200 μεγαβάτ θεωρητικά, αναλόγως των συνθηκών. Αναφορικά με τις δυνατότητες περιορισμού της κατανάλωσης στο γαλλικό δίκτυο, αυτές παραμένουν σταθερές στα 3 γιγαβάτ, με εθελοντικό περιορισμό της λειτουργίας των βιομηχανιών.

Τέλος, η αρχή τονίζει ότι σε έκτακτες περιπτώσεις, όπως το δριμύ ψύχος, έχει τη δυνατότητα να επιβάλει έκτακτα μέτρα. Ιεραρχικά, πρώτα έρχονται τα μέτρα διακοψιμότητας σε 21 μεγάλους βιομηχανικούς καταναλωτές, τα οποία μπορούν να εξοικονομήσουν 1.500 μεγαβάτ άμεσα. Εν συνεχεία, η RTE μπορεί να μειώσει την τάση κατά 5% εξοικονομώντας άλλα 4.000 μεγαβάτ. Τέλος, το πιο ακραίο μέτρο είναι η προσωρινή εναλλαγή της προμήθειας σε κατηγορίες καταναλωτών και σε διαφορετικές περιοχές ώστε να καλύπτονται όσο το δυνατόν περισσότεροι.

Οι τάσεις για το μέλλον

Η γαλλική ΡΑΕ δημοσίευσε επίσης άλλη μια έκθεση όπου διατυπώνει τις προβλέψεις της για το μέλλον στην εγχώρια αγορά ηλεκτρισμού.

Χαρακτηριστικό είναι ότι ως το έτος 2021 αναμένεται μια πτώση της κατανάλωσης κατά 8 τεραβατώρες λόγω των μέτρων εξοικονόμησης ενέργειας. Επίσης, τονίζεται ότι οι οικονομικές παράμετροι που χαρακτηρίζουν την συμβατική ηλεκτροπαραγωγή θα έχουν επίδραση στο σύστημα κατά την πενταετία ως το 2021.

Αναφορικά με τη ζήτηση, αναμένεται να υποχωρήσει από 479 τεραβατώρες το 2015 σε 471 τεραβατώρες το 2021 (-1,5%). Οι πιθανές κορυφώσεις της ζήτησης προβλέπεται να διατηρηθούν σε αντίστοιχα επίπεδα με τον φετινό χειμώνα και να φτάσουν τα επίπεδα των 100 γιγαβάτ σε περίπτωση που υπάρξει δριμύ κύμα ψύχους, από αυτά που συμβαίνουν μια φορά κάθε δεκαετία.

Η αρχή υποστηρίζει επίσης ότι μέσα σε αυτή την πενταετία η προμήθεια ηλεκτρισμού θα επηρεαστεί από την εφαρμογή των μηχανισμών ισχύος και τις τάσεις που αφορούν την τιμή των δικαιωμάτων εκπομπών ρύπων. Σημειώνει ότι ορισμένοι παραγωγοί περιμένουν να δουν ποιο θα είναι το νέο περιβάλλον που θα προκύψει στην αγορά προτού λάβουν τις αποφάσεις τους σχετικά με τις συμβατικές τους μονάδες. Ως εκ τούτου, η πρόβλεψη της RTE διαχωρίζεται σε δύο σενάρια, ένα με υψηλή θερμική ισχύ και ένα με μειωμένη θερμική ισχύ. Η διαφορά τους βρίσκεται στα 5.000 μεγαβάτ.

Τέλος, η αρχή αναφέρει ότι από το 2020-21, η ασφάλεια του συστήματος θα ενισχυθεί περαιτέρω μέσω των δύο νέων διασυνδέσεων με την Ιταλία και τη Βρετανία. Το 2021, η ισχύς των ΑΠΕ προβλέπεται να φτάσει τα 55 γιγαβάτ, με 17 γιγαβάτ αιολικά και 10 γιγαβάτ φωτοβολταϊκά.

Συμπεράσματα

Από τα παραπάνω γίνεται αντιληπτό, ότι η απόφαση των γαλλικών αρχών να τεθούν οι πυρηνικές μονάδες σε καθεστώς συντήρησης εν μέσω του χειμώνα ήταν λανθασμένη και στο μέλλον θα χρειαστεί προσεκτικότερος προγραμματισμός, καθώς τα προβλήματα στη Γαλλία επηρεάζουν αναγκαστικά και τις υπόλοιπες χώρες της Ε.Ε., όπως έγινε φανερό κατά τη διάρκεια των τελευταίων εβδομάδων.

Η αυξημένη δυνατότητα εισαγωγής ηλεκτρικού ρεύματος στη Γαλλία μπορεί να ακούγεται ανησυχητική, καθώς η χώρα θα μπορούσε σε μελλοντική πιθανή κρίση να αντλήσει ακόμα μεγαλύτερες ποσότητες από τους γείτονές της, πυροδοτώντας ένα νέο, πιο έντονο ντόμινο ενεργειακών ελλείψεων. Στην πράξη, όμως, η δυνατότητα εισαγωγών ενισχύθηκε μέσω της νέας διασύνδεσης με την ιβηρική χερσόνησο, άρα προσφέρει τη δυνατότητα να μοιραστεί καλύτερα η επιβάρυνση των άλλων αγορών, προσφέροντας περισσότερες λύσεις στα χέρια των διαχειριστών. Η προσθήκη δύο ακόμα διασυνδέσεων στα επόμενα χρόνια, ιδίως αυτή με τη Βρετανία, πιθανώς θα βελτιώσει ακόμα περισσότερο τα πράγματα.