Στασιμότητα στην ιδιωτικοποίηση του ΔΕΣΦΑ ενόψει αποφάσεων για τον κανονισμό τιμολόγησης από τη ΡΑΕ
Σε μια ιδιότυπη διαπραγμάτευση βρίσκονται το Υπουργείο Ενέργειας και η Αζέρικη κρατική εταιρεία Socar, για να διαμορφωθεί το στάτους μέσα στο οποίο θα λειτουργήσει εφεξής ο ΔΕΣΦΑ και κυρίως τα τιμολόγια χρέωσης των υπηρεσιών του. Τα αποτελέσματα της διαδικασίας αυτής δεν αποκλείεται να φέρουν ακόμα και ναυάγιο της ίδιας της πώλησης του 66% του Διαχειριστή προς τους Αζέρους.
Παρά το γεγονός ότι η ηγεσία του ΥΠΕΝ εμφανίζεται να μην αμφισβητεί το γεγονός ότι υπάρχει μια συμφωνία και ένα τίμημα, έχει καλέσει την Socar να «ξαναδούν» από κοινού τα δεδομένα που διαμορφώνουν τα τιμολόγια χρήσης δικτύου, καθώς θεωρεί ότι η αρχική συμφωνία είναι «λεόντειος» και τα όσα προέβλεπε αρχικά οδηγούν σε μεγάλες αυξήσεις τις οποίες δεν μπορεί να «σηκώσει» σήμερα η ελληνική οικονομία. Σύμφωνα με πληροφορίες του energypress υπήρξε προ δύο εβδομάδων συνάντηση του Πάνου Σκουρλέτη με τους επιτελείς της Socar, η οποία δεν κατέληξε σε κοινό τόπο.
Οι απόψεις ένθεν και ένθεν κατατέθηκαν, αλλά οι Αζέροι δεν δέχτηκαν καμία αλλαγή των δεδομένων με βάση τα οποία υπέβαλλαν την προσφορά των 400 εκατ. ευρώ το 2012, αφήνοντας να εννοηθεί ότι η όποια αλλαγή μπορεί να οδηγήσει ακόμα και σε ματαίωση του deal, σε κάθε δε περίπτωση το τίμημα των 400 εκατ. ευρώ δεν μπορεί να θεωρείται δεδομένο. Υπενθυμίζεται ότι ο κίνδυνος από μια πιθανή ματαίωση του deal προέρχεται κυρίως από το γεγονός ότι η πώληση του ΔΕΣΦΑ αποτελεί μνημονιακή υποχρέωση της χώρας.
Οι εξελίξεις θα εξαρτηθούν από τις αποφάσεις που θα πάρει η Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας όταν συνεδριάσει, εντός των επόμενων εβδομάδων, για πρώτη φορά υπό την πλήρη σύνθεσή της, καθώς το θέμα της διαμόρφωσης των τιμολογίων λιμνάζει από καιρό.
Σύμφωνα με πληροφορίες του energypress, στη ΡΑΕ υπάρχει σκεπτικισμός, καθώς έχει μπροστά της το εξής πρόβλημα: Με βάση τον υφιστάμενο κανονισμό τιμολόγησης τα πραγματικά κοστολογικά και λοιπά στοιχεία που θα στείλει ο ΔΕΣΦΑ είναι βέβαιον ότι θα υποχρεώνουν την Αρχή να προχωρήσει σε πολύ μεγάλες αυξήσεις των τελών δικτύου, που μπορεί και να φτάνουν το 50%. Από την άλλη, ρόλος της ΡΑΕ είναι, μεταξύ άλλων, να προστατεύει τον καταναλωτή ενεργειακών αγαθών, ειδικά σε περιβάλλον ύφεσης της οικονομίας και αδυναμίας των χρηστών να ανταπεξέλθουν. Για την υπέρβαση του διλήμματος εκτιμάται ότι η ΡΑΕ θα εξετάσει το ενδεχόμενο αλλαγής του κανονισμού τιμολόγησης, κίνηση που ευνοεί η ηγεσία του ΥΠΕΝ, ταυτόχρονα όμως ανοίγει τον ασκό του αιόλου αφού οι Αζέροι είναι άγνωστο πως θα αντιδράσουν.
Ο κανονισμός τιμολόγησης θα μπορούσε να αλλάξει:
- Είτε για να μειωθεί η απόδοση κεφαλαίου που αναγνωρίζεται ως εύλογη για το ΔΕΣΦΑ (11% το χρόνο) και η οποία είναι συμφωνημένη με την SOCAR από το 2012.
- Είτε για να μειωθεί το επιτόκιο που υπολογίζεται για τα λεγόμενα «μη ανακτήσιμα ποσά», δηλαδή για τα ποσά που έχει επενδύσει στο παρελθόν ο ΔΕΣΦΑ, δεν έχουν ανακτηθεί ακόμα στο σύνολό τους και θα πρέπει να ανακτηθούν μέσα από το ετήσιο έσοδο σε βάθος 20ετίας όπως προβλέπεται από τον κανονισμό τιμολόγησης. Όσο μένουν μη ανακτήσιμα τα ποσά αυτά τοκίζονται με επιτόκιο 10% το χρόνο. Από το 2010 έως σήμερα, μαζί με τους τόκους, τα «μη ανακτήσιμα ποσά» φτάνουν τα 660 εκατ. ευρώ.
Υπενθυμίζεται ότι το 2012 καθορίσθηκε για πρώτη φορά από τη ΡΑΕ το ρυθμιζόμενο κέρδος για το ΔΕΣΦΑ μέσα από τα τιμολόγια, και κάθε τέσσερα χρόνια, με βάση το νόμο, γίνεται η αναθεώρηση τους. Στην διαβούλευση που έκανε η ΡΑΕ για την πρώτη αναθεώρηση του Κανονισμού του Εθνικού Συστήματος Φυσικού Αερίου (ΕΣΦΑ), οι βασικοί πελάτες, δηλαδή ΔΕΠΑ, ΔΕΗ και ΕΒΙΚΕΝ είχαν διαμηνύσει την αντίθεσή τους σε υπέρμετρες αυξήσεις στα νέα τιμολόγια.
Πρέπει να σημειωθεί πάντως ότι η καθυστέρηση στον καθορισμό των τιμολογίων του ΔΕΣΦΑ δεν επιτρέπει και τη συνέχιση της διαδικασίας για την παραχώρηση, εκ μέρους των Αζέρων, τουλάχιστον του 17% (από το 66% που θα αγοράσουν) σε κάποιον από τους ενδιαφερόμενους, δηλαδή στην SNAM, ή την κοινοπραξία της βελγικής Fluxys και της ισπανικής Enagas, σε εφαρμογή των απαιτήσεων της Κομισιόν για να επιτρέψει το deal.
Αυτή τη στιγμή έχει ουσιαστικά ολοκληρωθεί το Due Dilligence στο ΔΕΣΦΑ από τους δύο ενδιαφερόμενους, αλλά τίποτα δεν μπορεί να προχωρήσει αν δεν καθοριστεί το ύψος των νέων τιμολογίων χρήσης του δικτύου. Και τούτο διότι τα τιμολόγια αποτελούν σημαντική παράμετρο για να καταθέσουν οι ενδιαφερόμενοι πρόταση για το τίμημα, ακόμα βεβαίως και για το αν θα συνεχίσουν να έχουν ενδιαφέρον για την επένδυση.
Σίριαλ
Το κεφάλαιο ΔΕΣΦΑ αποτελεί ένα από τα πιο μακριά σίριαλ του ελληνικού προγράμματος ιδιωτικοποιήσεων. Ο διαγωνισμός έχει ολοκληρωθεί από το 2013, αλλά στη συνέχεια προέκυψε πρόβλημα στην τελική του έγκριση και ολοκλήρωση από τις ευρωπαϊκές αρχές.
Στην ουσία, η SOCAR, που είχε κερδίσει τον διαγωνισμό, έπρεπε να μεταβιβάσει ένα ποσοστό τουλάχιστον 17% σε άλλη εταιρεία, κατά προτίμηση ευρωπαϊκή, η οποία να έχει εμπειρία στην διαχείριση δικτύου φυσικού αερίου.
Ενώ στο πρώτο εξάμηνο του 2015 δεν υπήρξε το παραμικρό επενδυτικό ενδιαφέρον, από την υπογραφή του Μνημονίου του Αυγούστου και μετά, τα δεδομένα άλλαξαν και υπήρξε πολύ σημαντικό ενδιαφέρον από την SNAM, και την κοινοπραξία της βελγικής Fluxys και της ισπανικής Enagas.