European Metals: Αμεση μείωση φόρων και τελών για χαμηλότερες τιμές στο ρεύμα - Το μήνυμα Μυτιληναίου ότι αν δεν πέσει το ενεργειακό κόστος θα φύγουν και άλλες βιομηχανίες

02 07 2026 | 07:34

Τη μείωση φόρων και τελών ως το πιο άμεσο και ουσιαστικό μέτρο για χαμηλότερους λογαριασμούς στο ρεύμα της βιομηχανίας προκρίνει η European Metals για τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας των ευρωπαικών επιχειρήσεων.

“Απ’ όλες τις παρεμβάσεις που βρίσκονται στο τραπέζι ή πρόκειται να έρθουν τους επόμενους μήνες είναι μακράν η πιο άμεση και αποτελεσματική”, σχολίασε χθες ο Τζον Γουότσον, Γενικός Διευθυντής του φορέα στο περιθώριο της τελετής, κατά την οποία ο Ευ.Μυτιληναίος παρέδωσε το τιμόνι του φορέα στη διάδοχό του, βελγίδα Inge Hofken.

Αν και ο κλάδος αναγνωρίζει ότι η Ευρώπη δείχνει επιτέλους να αντιλαμβάνεται πως τα μέταλλα είναι το θεμέλιο από τα οποία εξαρτάται κάθε στρατηγική αλυσίδα αξίας, από την άμυνα και τη τεχνητή νοημοσύνη μέχρι τους ημιαγωγούς και τις ΑΠΕ, εντούτοις "βλέπει" ότι οι Βρυξέλλες διστάζουν να πάρουν πιο γενναίες αποφάσεις.

«Εάν η ευρωπαϊκή βιομηχανία συνεχίσει να πληρώνει σημαντικά υψηλότερο κόστος ηλεκτρικής ενέργειας από τους παγκόσμιους ανταγωνιστές της, τότε το κεφάλαιο, οι θέσεις εργασίας και η καινοτομία θα μετακινηθούν σταδιακά αλλού. Το βλέπουμε ήδη να συμβαίνει σε έναν βαθμό. Η ανταγωνιστική, ασφαλής και αξιόπιστη ενέργεια θα πρέπει να αντιμετωπίζεται ως μια βιομηχανική υποδομή, όπως ακριβώς τα λιμάνια, τα δίκτυα ηλεκτρισμού και μεταφορών», ανέφερε χθες ο επικεφαλής της Metlen.

Τα μηνύματα που εστάλησαν ξανά από τη European Metals, ότι η μεγαλύτερη πρόκληση για τη βιομηχανία παραμένει η ενέργεια, συμπίπτουν χρονικά με ένα ευρύ πακέτο νομοθετημάτων που ετοιμάζει η Κομισιον.

Από την αναθεώρηση του μηχανισμού για την αγορά δικαιωμάτων εκπομπών, το γνωστό European Trading System (ETS) που θα ανακοινωθεί στις 17 Ιουλίου και λέγεται ότι θα επεκτείνει τη κατανομή δωρεάν δικαιωμάτων στη βιομηχανία, μέχρι τις ανακοινώσεις το Σεπτέμβριο για την επιβολή δασμών στις εξαγωγές σκραπ αλουμινίου ώστε να μπει φρένο στη διοχέτευση πολύτιμου μετάλλου προς ΗΠΑ και Ασία, όλα αποσκοπούν στη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας της βιομηχανίας.

Ταυτόχρονα επίκειται στο 3ο ή 4ο τρίμηνο το Circular Economy Act που φιλοδοξεί να δώσει νέα δυναμική στη κυκλική μεταλλουργία, ενώ προηγήθηκε τους προηγούμενους μήνες το Industrial Accelerator Act (IAA). Ο κανονισμός που μεταξύ άλλων προβλέπει demand-side measures και ταχύτερες αδειοδοτήσεις για έργα στη μεταποίηση, θέτοντας ως στόχο να φθάσει το 20% του ΑΕΠ της ΕΕ έως το 2035, έναντι 14,35% πέρυσι.

Στο 1 δισ ευρώ την ημέρα το έλλειμμα της Ευρώπης με τη Κίνα

Στο ερώτημα κατά πόσο αρκούν όλα αυτά, η European Metals διατηρεί σοβαρούς προβληματισμούς. Η μεγαλύτερη πρόκληση για τη βιομηχανία παραμένει η ενέργεια και αυτό ακριβώς το ανταγωνιστικό μειονέκτημα της Ευρώπης, δεν είναι άσχετο με το συνεχώς διογκούμενο έλλειμμα του εμπορικού ισοζυγίου έναντι της Κίνας.

“Το έλλειμμα αυτό έχει φτάσει να είναι 1 δισ ευρώ την ημέρα, ένα δυσθεώρατο και αδιανόητο νούμερο που δείχνει και την επείγουσα ανάγκη μείωσης των τιμών της ενέργειας”, όπως είπε ο Γ. Διευθυντής του φορέα.

Το πόσο συνδέονται όλα αυτά με τη δυσκολία της Ευρώπης να αναπτύξει στρατηγικά βιομηχανικά έργα, αποτυπώνεται στη δυνατότητα των επιχειρήσεων του μπλοκ να απορροφήσουν σπάνια μετάλλα, όπως αυτά που προτάσσει ο νόμος του Critical Raw Materials Act για τη διασφάλιση του εφοδιασμού της Ευρώπης με κρίσιμες πρώτες ύλες, μειώνοντας την εξάρτηση από τη Κίνα.

Τέταρτη η Ευρώπη στη ζήτηση για γάλλιο

Ο επικεφαλής της Metlen έφερε ως παράδειγμα το γάλλιο. Σε μια συγκυρία όπου οι μηχανές στις εγκαταστάσεις της Αλουμίνον τρέχουν στο φουλ, η πρώτη παραγωγή αναμένεται το 2027 και η επίτευξη του στόχου των 50 τόνων ετησίως τοποθετείται μέσα στο 2028, τα μηνύματα που εισπράττει ο όμιλος είναι ότι η μεγαλύτερη ζήτηση προέρχεται από την Ιαπωνία. Κατά δεύτερον από τις ΗΠΑ και κατά τρίτο από τη Ν.Κορέα. Η Ευρώπη έρχεται 4η στη σειρά της ζήτησης.

“Γιατί συμβαίνει αυτό; Επειδή, το γάλλιο χρησιμοποιείται δυστυχώς σε πολύ προηγμένες τεχνολογικές εφαρμογές και η Ευρώπη δεν χρειάζεται τόσο πολύ γάλλιο. Ξεκινήσαμε να κάνουμε την επένδυση για να καλύψουμε τις ανάγκες της Ευρώπης. Ισως όμως να μην έχουμε Ευρωπαίους πελάτες”, ανέφερε ο Ευ.Μυτιληναίος, υπονοώντας τη πολύ μεγάλη τεχνολογική της υστέρηση.

Η ευρωπαική βιομηχανία μειονεκτεί δραματικά στις τεχνολογίες αιχμής, τη τεχνητή νοημοσύνη και την αγορά ημιαγωγών - της οποίας το γάλλιο αποτελεί βασικό συστατικό - με φυσικό επακόλουθο να κυριαρχούν παίκτες από τις ΗΠΑ, τη Ταϊβάν και τη Νότια Κορέα, όπως φυσικά συμβαίνει και σε άλλους τομείς που πρωταγωνιστούν στη παγκόσμια καινοτομία.

Τα σημαντικά αλλά αργά βήματα προόδου

Τα παραπάνω δεν σημαίνουν ότι τα τελευταία χρόνια το μπλοκ των “27” δεν έχει κάνει βήματα προόδου, όπως δείχνει και η κεντρική θέση που έχουν πάρει στο δημόσιο διάλογο τα μέταλλα ως προϋπόθεση για την ανταγωνιστικότητά του και την ίδια του τη στρατηγική του ανεξαρτησία.

“Αν υπάρχει ένα μικρό πράγμα για το οποίο είμαι περήφανος σε αυτή την προεδρία, είναι η μικροσκοπική μου συμβολή στο να αλλάξω λίγο την άποψη της Κομισιόν”, ανέφερε ο Ευ.Μυτιληναίος για τα τέσσερα χρόνια της θητείας του στο τιμόνι της European Metals, το οποίο παρέδωσε χθες στη διάδοχό του, βελγίδα Inge Hofken.

Τα μηνύματα ότι τόσο σε ευρωπαϊκό επίπεδο, με πρωτοβουλίες όπως τα Steel and Metals Action Plan και το Critical Raw Materials Act, όσο και στην Ελλάδα, με χαρακτηριστική τη συμβολή του υπ. Ανάπτυξης Τ.Θεοδωρικάκου, οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής ακολουθούν μια πιο ολοκληρωμένη προσέγγιση για τη βιομηχανία και τις κρίσιμες πρώτες ύλες, είναι υπαρκτά.

Το πρόβλημα ωστόσο δεν είναι η αναγνώριση της σημασίας των μέταλλων, αλλά η εφαρμογή των προς τη θετική κατεύθυνση πολιτικών που ανακοινώνει η Κομισιόν, που όπως είπε ο κ. Μυτιληναίος, με εξαίρεση κάποιων Επιτρόπων, όπως ο Στεφάν Σεζουρνέ και ο Μάρος Σέφκοβιτς, παραμένει "πράσινη".

Αυτογκόλ της Ευρώπης με το σκραπ αλουμίνιου

Τα αργά αντανακλαστικά των ευρωπαικών αρχών φαίνονται στην υπόθεση με το σκραπ αλουμίνιου, όπου το μπλοκ συνεχίζει να εξάγει ρεκόρ ποσοτήτων, όπως είπε ο Γ.Διευθυντής της European Metals, με βασικούς πελάτες τις Ινδία, Ταιλάνδη, Μαλαισία, Κίνα και ΗΠΑ.

Στο πρώτο τρίμηνο οι ευρωπαικές εξαγωγές έφτασαν τους 328.000 τόνους, εκ των οποίων το 69% είχε προορισμό την Ασία (Eurostat), ενώ σε ετήσια βάση φτάνουν τα 1,2-1,3 εκατομμύρια, δηλαδή το 15% του συνολικού όγκου που συλλέγεται κάθε χρόνο στο μπλοκ.

Τώρα, η Κομισιόν έχοντας συνειδητοποιήσει ότι κάθε τόνος σκραπ που φεύγει από την Ευρώπη είναι ένας τόνος που δεν συμβάλει στην εγχώρια κυκλική οικονομία, ετοιμάζεται να επιβάλει τέλος στις εξαγωγές προκειμένου να αποτρέψει τη διοχέτευση πολύτιμου μετάλλου προς τις ΗΠΑ και την Ασία.

Το σχέδιο θα γίνει γνωστό το Σεπέμβριο, είπε από τη πλευρά της η εκπρόσωπος του Επιτρόπου Σεζουρνέ, Αλεξάντρα Κορντέτσκα, αλλά ενώ αρχικά προέβλεπε δασμούς 30% στους ευρωπαίους εξαγωγείς, υπό τις πιέσεις των Γερμανών εμπόρων, λέγεται ότι ψαλιδίστηκε στο 15%, ποσοστό που όπως σχολίασε ο Τζ.Γουότσον, η Κίνα μπορεί εύκολα να απορροφήσει.

Αν πράγματι οι δασμοί πέσουν στο 15% θα είναι μια πολύ δυσάρεστη εξέλιξη, συμπλήρωσε ο κ.Μυτιληναίος, προσθέτοντας ότι μετά και τους πρόσφατους περιορισμούς στις εξαγωγές σκραπ αλουμίνιου που επέβαλαν τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, η Ινδία που προμηθεύεται σημαντικούς όγκους από το Κόλπο θα στραφεί ακόμη περισσότερο στην Ευρώπη.

“Σήμερα είναι πιθανώς φθηνότερο να βρούμε τελικά προϊόντα αλουμινίου, παρά καλό σκραπ γιατί οι έξυπνοι Αμερικανοί, επιβάλλουν φόρο 0% στις εισαγωγές σκραπ. Και αγοράζοντας σκραπ από όλο το πλανήτη, παράγουν προϊόντα υψηλής προστιθέμενης αξίας τα οποία εξάγουν στην Ευρώπη και σε άλλες αγορές, βγάζοντας δισεκατομμύρια δολάρια, συμπεριλαμβανομένου και του φόρου που δεν πληρώνουν. Και μετά αναρωτιόμαστε γιατί το αμερικανικό ΑΕΠ έχει αυξηθεί τόσο πολύ τα τελευταία 30 χρόνια και το ευρωπαϊκό τόσο λίγο”, ανέφερε ο κ. Μυτιληναίος, χαιρετίζοντας πάντως την προσπάθεια της Κομισιόν να αντιμετωπίσει το ζήτημα.