Νέα εποχή στην ενεργειακή αγορά της ΕΕ με το reset στις σχέσεις Γερμανίας – Γαλλίας – Τι εξελίξεις δρομολογεί

Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν και ο νέος Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς υποσχέθηκαν την Τετάρτη να «αναπροσαρμόσουν» τις ενεργειακές πολιτικές των χωρών τους για να μειώσουν το ενεργειακό κόστος και να διασφαλίσουν την ασφάλεια του εφοδιασμού.

Η αναδιάρθρωση της ενεργειακής πολιτικής της Γερμανίας και της Γαλλίας θα βασίζεται στην «κλιματική ουδετερότητα, την ανταγωνιστικότητα και την κυριαρχία», έγραψαν χαρακτηριστικά οι δύο ηγέτες σε κοινό άρθρο γνώμης στην γαλλική εφημερίδα Le Figaro .

Και οι δύο υποστήριξαν την αρχή της τεχνολογικής ουδετερότητας και, ενώ το άρθρο δεν αναφέρει ρητά την πυρηνική ενέργεια, συνδέει την τεχνολογική ουδετερότητα με τη «διασφάλιση της μη μεροληπτικής μεταχείρισης όλων των ενεργειών χαμηλών εκπομπών άνθρακα εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης».

Η πυρηνική διαφωνία

Η πυρηνική ενέργεια είναι χαμηλής περιεκτικότητας σε άνθρακα, αλλά δεν είναι ανανεώσιμη.

Επί χρόνια, η φιλοπυρηνική Γαλλία και η αντιπυρηνική Γερμανία συγκρούονται σε βασικές αποφάσεις ενεργειακής πολιτικής της ΕΕ και σε νομοθετικές διαπραγματεύσεις στις Βρυξέλλες.

«Για να διασφαλίσουμε την ενεργειακή μας κυριαρχία, σεβόμενοι παράλληλα τις εθνικές επιλογές, ζητούμε να τερματιστεί κάθε διάκριση σε ευρωπαϊκό επίπεδο κατά των χαμηλών εκπομπών άνθρακα ενεργειακών πηγών, είτε πρόκειται για πυρηνικές είτε για ανανεώσιμες πηγές ενέργειας», δήλωσε ο Μακρόν την Τετάρτη κατά τη διάρκεια κοινής συνέντευξης Τύπου με τον Μερτς, ο οποίος επισκέφθηκε το Παρίσι μόλις μία ημέρα μετά την εκλογή του ως καγκελάριος .

«Θέλουμε ένα συνολικό όραμα για τις αγορές ενέργειας και τις επενδύσεις σε ευρωπαϊκό επίπεδο στα διασυνοριακά δίκτυα και τις υποδομές μας», πρόσθεσε ο Μακρόν.

Reset....

Ο Μερτς ταξίδεψε στο Παρίσι την πρώτη ημέρα της θητείας του για να αναζωογονήσει τη γαλλο-γερμανική συμμαχία και να σκιαγραφήσει τις κοινές προτεραιότητες των δύο χωρών. 

Στο κοινό τους άρθρο , οι Μακρόν και Μερτς έγραψαν ότι η τεχνολογική ουδετερότητα σημαίνει επίσης την υιοθέτηση μιας «πραγματιστικής προσέγγισης» στο υδρογόνο χαμηλών εκπομπών άνθρακα, το οποίο μπορεί να παραχθεί τόσο με πυρηνική ενέργεια όσο και με ορυκτά καύσιμα σε συνδυασμό με τεχνολογίες δέσμευσης και αποθήκευσης άνθρακα.

Ανέφεραν επίσης ότι το φυσικό αέριο «μπορεί να αποτελέσει μια μεταβατική πηγή ενέργειας για τα κράτη μέλη της ΕΕ που το χρειάζονται» - ένα σημείο που υποστηρίζει το σχέδιο του Μερτς να υποστηρίξει την κατασκευή έως και 20 γιγαβάτ νέας δυναμικότητας μονάδων παραγωγής ενέργειας με καύση φυσικού αερίου.

Το γαλλικό ποντάρισμα

Η Γαλλία πόνταρε πολλά στη συνάντηση μεταξύ του Προέδρου Εμανουέλ Μακρόν και του νέου Γερμανού Καγκελαρίου Φρίντριχ Μερτς. Ο Μακρόν την είδε ως μια ευκαιρία να «γυρίσει σελίδα» σε προηγούμενες διαφωνίες σχετικά με την πυρηνική ενέργεια και την τεχνολογική ουδετερότητα.

Η φιλοπυρηνική Γαλλία και η αντιπυρηνική Γερμανία συγκρούονται εδώ και χρόνια σχετικά με τον ρόλο που πρέπει ή δεν πρέπει να διαδραματίζει αυτή η μηδενικών εκπομπών αλλά μη ανανεώσιμη πηγή ενέργειας στην απαλλαγή του ενεργειακού μείγματος της Ευρώπης από τον άνθρακα.

Το Παρίσι και το Βερολίνο ηγούνται μάλιστα αντιτιθέμενων ομάδων χωρών της ΕΕ στο θέμα της πυρηνικής ενέργειας, παραλύοντας συχνά τις πρωτοβουλίες η μία της άλλης εντός του Συμβουλίου της ΕΕ. Αλλά το προσωπικό όραμα του Μερτς για την προστασία των πυρηνικών θεωρείται στο Παρίσι ως μία ευκαιρία.

«Θα θέλαμε... να δημιουργήσουμε ένα νέο αντανακλαστικό γαλλο-γερμανικού συντονισμού σε αυτά τα θέματα και να επανασυγχρονίσουμε την ατζέντα μας ώστε να έχουμε μεγαλύτερη τεχνολογική ουδετερότητα στον ενεργειακό τομέα», σχολίασε στο Euractiv, αξιωματούχος των Ηλυσίων Πεδίων.

«Όταν λέμε νέο αντανακλαστικό, ή επαναφορά, ή επανασυγχρονισμό επί του θέματος, εννοούμε ότι έχουμε έναν κοινό στόχο, ο οποίος είναι να μην κάνουμε διακρίσεις μεταξύ των διαφόρων πηγών ενέργειας χαμηλών εκπομπών άνθρακα, και επομένως αυτό θα είναι ένα από τα θέματα που θα συζητηθούν», δήλωσε ο Γάλλος αξιωματούχος.

«Εξαρτάται από εμάς να κάνουμε το γαλλο-γερμανικό μοτέρ και αντανακλαστικό ισχυρότερο από ποτέ. Εξαρτάται από εμάς να επιταχύνουμε την ευρωπαϊκή μας ατζέντα για κυριαρχία, ασφάλεια και ανταγωνιστικότητα», είχε γράψει ο Εμανουέλ Μακρόν στο X, χαιρετίζοντας την εκλογή του Μερτς.

Οι πρώτες 100 ημέρες

Η εξάμηνη αναμονή για μια νέα γερμανική κυβέρνηση έφτασε στο τέλος της όταν ο Φρίντριχ Μερτς επικυρώθηκε τελικά ως καγκελάριος σε μια ημέρα έντονου δράματος στο κοινοβούλιο στις 6 Μαΐου. Τα ενδιαφερόμενα μέρη και οι παρατηρητές προέτρεψαν τον νέο καγκελάριο να διατηρήσει τις αποφάσεις για την ενέργεια και το κλίμα ψηλά στην ατζέντα της κυβέρνησής του. 

Η πρόωρη κατάρρευση της προηγούμενης κυβέρνησης άφησε πίσω της  μια σειρά από ημιτελείς πολιτικές υποθέσεις . Πάνω απ' όλα, η νέα κυβέρνηση πρέπει να εγκρίνει έναν τελικό προϋπολογισμό για το 2025 και να διευκρινίσει πώς σκοπεύει να χρηματοδοτήσει τα έργα της, συμπεριλαμβανομένων των πληρωμών από  το ειδικό ταμείο των 500 δισεκατομμυρίων ευρώ  για έργα υποδομών και κλιματικής ουδετερότητας.

 Μεταξύ των πρώτων ενεργειών που αναμένεται να λάβει η νέα κυβέρνηση είναι οι  περικοπές στον φόρο ηλεκτρικής ενέργειας και στα τέλη δικτύου  , στις οποίες το CDU / CSU και το SPD είχαν ήδη συμφωνήσει πριν από την οριστικοποίηση της συνθήκης συνασπισμού. Το υπουργείο Ενέργειας αναμένεται επίσης να ξεκινήσει γρήγορα μια παρακολούθηση των μεταβλητών του κεντρικού ενεργειακού συστήματος, συμπεριλαμβανομένης της προβλεπόμενης μελλοντικής ζήτησης ενέργειας, η οποία θα χρησιμεύσει ως οδηγός για τον σχεδιασμό των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, της χωρητικότητας αποθήκευσης και της επέκτασης του δικτύου. 

Θα πρέπει επίσης να ξεκινήσει γρήγορα  δημοπρασίες για νέους σταθμούς παραγωγής ενέργειας με καύσιμο φυσικό αέριο,  οι οποίοι θα συμπληρώσουν τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας ως εφεδρική χωρητικότητα.

Η νέα κυβέρνηση θα πρέπει «να καταβάλει πραγματική προσπάθεια τις πρώτες 100 ημέρες της, κυρίως στην πολιτική για το κλίμα και την ενέργεια», δήλωσε η πρώην βουλευτής Χάινεν-Έσσερ, η οποία ηγήθηκε της γερμανικής αντιπροσωπείας στη σύνοδο κορυφής του ΟΗΕ για το κλίμα το 2013. Για την Χάινεν-Έσσερ, το γεγονός ότι η δράση για το κλίμα έλαβε σχετικά μικρή προσοχή  στη συμφωνία συνασπισμού σε σύγκριση με την προηγούμενη κυβέρνηση οφείλεται περισσότερο σε ένα ταχέως μεταβαλλόμενο πολιτικό περιβάλλον παρά στην έλλειψη ενδιαφέροντος από τον συνασπισμό. Απαιτούνται γρήγορες αποφάσεις για ένα ευρύ φάσμα ζητημάτων που σχετίζονται με το κλίμα μέχρι τα μέσα Αυγούστου, το τέλος της παραδοσιακής περιόδου χάριτος των 100 ημερών της κυβέρνησης, υποστήριξε.