EASAC: «Πρώτα η ενεργειακή απόδοση» για την επόμενη μέρα της ενεργειακής ασφάλειας στην Ευρώπη

Στις διάφορες πτυχές ασφάλειας της μετάβασης στον αειφόρο ενεργειακό εφοδιασμό που συνδέονται με τις εξελίξεις σε άλλους τομείς, όπως η τεχνολογία των πληροφοριών, τα κτίρια, οι μεταφορές και η βιομηχανία εστιάζει η τελευταία έκθεση της EASAC (European Academies Science Advisory Council).

Η EASAC συγκροτείται από τις εθνικές ακαδημίες επιστημών των κρατών μελών της ΕΕ, της Νορβηγίας, της Ελβετίας και του Ηνωμένου Βασιλείου, καθώς και από την Academia Europaea και την ALLEA. Στις γραμμές του συμπεριλαμβάνονται 30 ιδρύματα, τα οποία συνεργάζονται μεταξύ τους για να παρέχουν συμβουλές στους ευρωπαίους φορείς χάραξης πολιτικής.

Η έκθεση καταλήγει σε συστάσεις για τους φορείς χάραξης πολιτικής στον ενεργειακό τομέα της Ευρώπης, εστιάζοντας στο συνδυασμό των πολιτικών, των ρυθμιστικών παρεμβάσεων και των ενεργειών που αποσκοπούν στη διασφάλιση της ευρωπαϊκής ενεργειακής ασφάλειας με τις εξελίξεις σε τομείς όπως οι προαναφερθέντες.

Οι περισσότερες από τις θεμελιώδεις πολιτικές και τη νομοθεσία διακυβέρνησης που απαιτούνται για την παροχή ευρωπαϊκής ενεργειακής ασφάλειας κατά τη μετάβαση στον βιώσιμο ενεργειακό εφοδιασμό έχουν ήδη εγκριθεί ή βρίσκονται υπό συζήτηση σε επίπεδο ΕΕ. Ωστόσο, θα χρειαστούν ενημερώσεις για την αντιμετώπιση του εξελισσόμενου γεωπολιτικού πλαισίου και των τεχνολογικών εξελίξεων που πρέπει να αναμένονται τα επόμενα χρόνια.

Η έκθεση διαπιστώνει ότι η εφαρμογή των πολιτικών και της νομοθεσίας για την ενεργειακή ασφάλεια, μαζί με τη σταδιακή κατάργηση των ορυκτών καυσίμων και τη μετάβαση σε βιώσιμες ενέργειες, αποτελούν πλέον τα κρίσιμα επόμενα βήματα για όλες τις ευρωπαϊκές χώρες. Ο μελλοντικός συνδυασμός τεχνολογιών βιώσιμης ενέργειας θα διαφέρει μεταξύ των χωρών, αλλά «πρώτα η ενεργειακή απόδοση» για τη μείωση της ενεργειακής ζήτησης θα είναι συνήθως μια επιλογή χωρίς λύπη. Μια πιο κυκλική οικονομία θα βελτιώσει επίσης την ενεργειακή ασφάλεια μειώνοντας τη ζήτηση ενέργειας. Θα χρειαστεί χρηματοδότηση, ιδίως για την ενίσχυση των υποδομών ηλεκτρικής ενέργειας και για τη δημιουργία πιο βιώσιμης παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας.

Επίσης, στην έκθεση επισημαίνεται ότι σημαντική για την παροχή ασφαλών προμηθειών βιώσιμης ενέργειας στο μέλλον θα είναι η συμμετοχή των πολιτών στην ενεργειακή μετάβαση και η αύξηση της παραγωγής τόσο βιώσιμων καυσίμων όσο και ενεργειακών τεχνολογιών στην Ευρώπη, καθώς και η διαφοροποίηση των εισαγωγών.

Στα προαναφερθέντα πλαίσια, οι συστάσεις στις οποίες καταλήγει η EASAC (με την επισήμανση ότι η σειρά προτεραιότητας μπορεί να διαφέρει από χώρα σε χώρα) είναι οι εξής:

1. Η σταδιακή κατάργηση των ορυκτών καυσίμων και η μετάβαση σε βιώσιμες ενέργειες θα ενισχύσει την ενεργειακή ασφάλεια

2. Χρηματοδότηση για την ενίσχυση των υποδομών ηλεκτρικής ενέργειας και την προστασία από κυβερνοεπιθέσεις

3. Οι επενδύσεις για την εφαρμογή των πολιτικών και των δεσμεύσεων ενεργειακής ασφάλειας είναι βασικές

4. Οι ολοκληρωμένες αγορές ενέργειας θα βελτιώσουν την ενεργειακή ασφάλεια, τη βιωσιμότητα και την οικονομική προσιτότητα

5. Η συμμετοχή των πολιτών μπορεί να μειώσει τις κοινωνικές εντάσεις και να προωθήσει την ενεργειακή μετάβαση

6. «Πρώτα η ενεργειακή απόδοση» για την ηλεκτροδότηση τελικών χρήσεων με βιώσιμες παροχές ηλεκτρικής ενέργειας

7. Η διαχείριση ευελιξίας στο δίκτυο γίνεται ολοένα και πιο σημαντική

8. Η εφεδρική παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας θα χρειαστεί μακροπρόθεσμα, ιδίως για μακροπρόθεσμα «dunkelflauten»

9. Μια πιο κυκλική οικονομία θα βελτιώσει την ενεργειακή ασφάλεια μειώνοντας τη ζήτηση ενέργειας

10. Απαιτείται ποικιλία προμηθευτών και συντονισμένες αγορές για ορυκτά και αειφόρα καύσιμα

11. Η βελτιωμένη πρόβλεψη των γεωπολιτικών εξελίξεων θα βοηθούσε στη διαχείριση της ενεργειακής ασφάλειας

12. Πολλά μπορούν να γίνουν με αποδεδειγμένες τεχνολογίες, αλλά η περαιτέρω έρευνα και καινοτομία δικαιολογείται.

Δείτε αναλυτικά την έκθεση εδώ.