Σε έξι νέες αγορές της Αν. Ευρώπης με νέα προιόντα μπαίνει η Metlen - Από συμβόλαια VBL για εμπορικούς πελάτες μέχρι trading και υπηρεσίες ΦοΣΕ - Ερχεται η εποχή του AI trader

Την κάλυψη γεωγραφικά όλης της ΝΑ Ευρώπης σηματοδοτεί η απόφαση της Metlen να μπει άμεσα μέσω του trading σε έξι νέες αγορές της περιοχής, δηλαδή Ρουμανία, Σερβία, Μαυροβούνιο, Κροατία, Σλοβενία και Βοσνία, και στόχο μέσα στο 2025 να παράσχει ένα ευρύ πακέτο προιόντων και υπηρεσιών σε όλη την ευρύτερη περιοχή.

Κοινός παρονομαστής για την παραπάνω εξάπλωση, το ολοένα και πιο «επιθετικό» energy management που ακολουθεί η εταιρεία, αξιοποιώντας συνδυαστικά όλα της τα assets, από την παραγόμενη ενέργεια των 7 TWh που αθροίζει συνολικά 11 TWh μαζί με αυτήν που διακινεί μέσω των αγορών, μέχρι το trading, το χαρτοφυλάκιο ΦοΣΕ που αναπτύσσει εσχάτως στην Ιταλία με προσεχείς στόχους σε Ρουμανία - Βουλγαρία, και κυρίως οι νέες μακροχρόνιες συμφωνίες PPAs που έχει στα σκαριά.

Αφορούν προιόντα ρεύματος σταθερής τιμής Virtual Based Load (VBL), διάρκειας από 1 έως 5 χρόνια, παρόμοια με αυτό που τροφοδοτεί την Αλουμίνιον, δεν εξαρτώνται από τα ενεργειακά χρηματιστήρια και τις διακυμάνσεις τους, και θα έχουν αποδέκτες μεγάλους εμπορικούς καταναλωτές των Βαλκανίων, όπως για παράδειγμα αλυσίδες σούπερ-μάρκετ και telecoms.

Διπλός ο στόχος μέσα από όλο αυτό τον συνδυασμό κινήσεων και συνεργειών. Αφενός να γίνεται όλο και πιο αποτελεσματικά η τροφοδοσία της πεινασμένης για ενέργεια Αλουμίνιον, αφετέρου η Metlen που παράγει σήμερα πάνω από 180 προιόντα και υπηρεσίες σε όλο τον κόσμο (από τον τομέα του ηλεκτρισμού μέχρι τα μέταλλα), να εξασφαλίζει κερδοφορία παντός καιρού, ανεξάρτητα από τα σκαμπαναβεσμάτα των τιμών διεθνώς, τις μεταβολές και τις πάμπολλες αβεβαιότητες στη σημερινή και κυρίως αυριανή ενεργειακή πραγματικότητα.

Τrading σε νέες αγορές και VBL συμβόλαια

Επιγραμματικά, η πρώτη φάση του σχεδίου προβλέπει την απόκτηση αδειών για trading σε Ρουμανία, Σερβία, Μαυροβούνιο, Κροατία, Σλοβενία, Βοσνία, φτάνοντας πλέον συνολικά τις 12, μαζί με όσες έχει ήδη άδεια φυσικής εμπορίας ηλεκτρικής ενέργειας, δηλαδή σε Ελλάδα, Ιταλία, Βουλγαρία, Β.Μακεδονία, Αλβανία και Ουγγαρία.

Σε δεύτερη φάση, δηλαδή εντός του 2025, το πλάνο προβλέπει trading μέσω του μεγαλύτερου ευρωπαικού χρηματιστηρίου ενέργειας, του European Energy Exchange που εδρεύει στη Γερμανία, αλλά και διάθεση σε μεγάλες εμπορικές επιχειρήσεις της ευρύτερης περιοχής νέων «πακέτων» προιόντων ρεύματος, τα λεγόμενα Virtual Based Load (VBL). Τα πράσινα αυτά διμερή συμβόλαια εξασφαλίζουν σταθερή χρέωση και σταθερή ροή ενέργειας για μεγάλη διάρκεια, μέσω και του shaping που κάνει το τμήμα Energy Management της Metlen, εξασφαλίζοντας όποτε χρειάζεται, ενέργεια και από άλλες πηγές.

Τα VBL προιόντα βασίζονται σε μια συγκεκριμένη φόρμουλα. Επιτρέπει στην εταιρεία να προαγοράζει και να προπουλά την ενέργεια, ακόμη και κάτω από τα επίπεδα της forward αγοράς, με βάση φυσικά την ορατότητα για τη πορεία των τιμών, το hedging και την ενεργή διαχείριση του συνολικού της portfolio. Σήμερα η ποσότητα που παράγει η εταιρεία κινείται στις 7 TWh, αλλά μαζί με τις αγορές από τα energy markets της ευρύτερης περιοχής και τις διμερείς συμφωνίες φτάνει να διακινεί κοντά στις 11 TWh με στόχο να φτάσει τις 15 TWh.

Εδώ έχει τη σημασία του ότι το μερίδιο της εταιρείας στη παραγωγή είναι μεγαλύτερο απ’ ότι στη προμήθεια, το αντίθετο πρόβλημα από εκείνο της ΔΕΗ. Η συνολικής ισχύς όλων των μονάδων παραγωγής της Metlen (θερμικών και ΑΠΕ) κινείται πάνω από τα 3.000 MW όταν καλείται να καλύψει ζήτηση γύρω στα 1.500 MW. Και ο στόχος είναι το κενό αυτό σταδιακά να κλείσει, γι’ αυτό και επιδιώκει το κομμάτι της λιανικής όπου ελέγχει μέσω της Protergia το 18,5% (μαζί με τη Volterra), να φτάσει στο 30%.

Το view, τα ρίσκα και το energy managment

Τα παραπάνω φυσικά προυποθέτουν ένα καλό «view» της αγοράς, δηλαδή η εκτίμηση για τη πορεία των τιμών να αποδειχθεί σωστή. Τον Οκτώβριο π.χ. τα  forwards ήταν 15 ευρώ ακριβότερα από τη τελική τιμή της DAM. Επίσης στη περίπτωση του Νοεμβρίου, τα forwards κινούνται ανοδικά, γι’ αυτό και ουκ ολίγοι παίκτες της αγοράς έχουν προαγοράσει ποσότητες. Επίσης σε μια συγκυρία που η Ουγγαρία έχει εκτός λειτουργίας δύο πυρηνικές μονάδες, η ανησυχία είναι τι θα συμβεί αν η απουσία τους συνοδευτεί από ελλειμματική κάλυψη του κενού από τις διεθνείς διασυνδέσεις. Ενας συνδυασμός που θα μπορούσε να μας επηρεάσει και να δούμε φαινόμενα ανάλογα με εκείνα του καλοκαιριού.

Εδώ υπεισέρχεται ο ρόλος του energy management που όχι μόνο αξιοποιεί τις συνέργειες εκεί όπου έχει ήδη παρουσία η Metlen, αλλά «παντρεύει» τα υφιστάμενα προϊόντα π.χ. πώληση φυσικού αέριου, με πράσινα πακέτα ρεύματος σε μεγάλους πελάτες (Β2Β), παρέχοντας παράλληλα υπηρεσίες σωρευτικής εκπροσώπησης σε παραγωγούς ΑΠΕ και γενικά καλύπτοντας με ένα «μπουκέτο» νέων παροχών όλο το φάσμα προιόντων και υπηρεσιών που μπορεί να δώσει ένα integrated utility.

Σημειωτέον ότι στο σκέλος των υπηρεσιών ΦοΣΕ για παραγωγούς ΑΠΕ, το portfolio που διαχειρίζεται το energy management της εταιρείας φτάνει σήμερα, εντός κι εκτός Ελλάδος, τα 1404 MW, με τάσεις μεγέθυνσης μετά την είσοδο στην ιταλική αγορά και προσεχώς στη ρουμανική και τη βουλγαρική. Σημειωτέον επίσης ότι στην Ιταλία, η εταιρεία διαθέτει ένα portfolio πράσινων έργων της τάξης των 3,7 GW.

Ο ανθρώπινος παράγοντας και ο AI trader

Σε ένα ενεργειακό σύμπαν με περισσότερες αβεβαιότητες λόγω και της ταχύτατης διείσδυσης των ΑΠΕ και περισσότερα ρίσκα, οξυμένο ανταγωνισμό που δεν είναι εγχώριος καθώς λειτουργούμε σε μια συζευγμένη αγορά όπου utilities από όλη την Ευρώπη μάχονται για την ίδια πίτα, και νέες τεχνολογίες στο παιχνίδι (αποθήκευση, απόκριση ζήτησης και εμπορία εγγυήσεων προέλευσης), η ανάγκη για υψηλή ανάλυση πριν τη λήψη κάθε σημαντικής απόφασης μεγαλώνει διαρκώς. Στη περίπτωση της Metlen, η ομάδα που κάνει energy management αποτελείται από 40 άτομα, και συνεχώς αυξάνεται.

Σε αυτή τη νέα και ολοένα πιο σύνθετη πραγματικότητα, οι αποφάσεις των traders λαμβάνονται με όλο και πιο αυτοματοποιημένο τρόπο, παρ’ ότι εξακολουθεί να κυριαρχεί ο ανθρώπινος παράγοντας.

Η ψηφιοποίηση στη διαχείριση της ενέργειας είναι ο κανόνας και στο παιχνίδι αρχίζει να μπαίνει δυναμικά η χρήση της «τεχνητής νοημοσύνης» και οι εφαρμογές ChatGPT για πιο αυτόματες λύσεις συναλλαγών. 

Προς ώρας βιώνουμε ακόμη τον «automated trader» όπου παραμετρικοί αλγόριθμοι που δημιουργήθηκαν από ανθρώπινα insights, με βάση μοτίβα που συνέβησαν στο παρελθόν (π.χ. η κρίση του Ιουλίου στη ΝΑ Ευρώπη), χρησιμοποιούνται όλο και περισσότερο. Τις αποφάσεις ωστόσο τις παίρνουν ακόμη οι άνθρωποι.

Στο όχι και πολύ μακρινό όμως μέλλον το πάνω χέρι θα πάρει ο AI trader. Οι αποφάσεις θα λαμβάνονται από εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης και ο κλασικός trader απλώς θα έχει μόνο το ρόλο του επιβλέποντος, παρεμβαίνοντας μόνο εάν και εφόσον χρειάζεται.