Καθυστερούν οι αποφάσεις για το μηχανισμό επάρκειας ισχύος των μονάδων αερίου – Η διελκυστίνδα Γαλλίας-Γερμανίας πάει πίσω τη συμφωνία για την αρχιτεκτονική της αγοράς ενέργειας
Παγιδευμένο στη συνολικότερη διένεξη που έχει ξεσπάσει εδώ και καιρό μεταξύ Γαλλίας και Γερμανίας, για το ζήτημα των πυρηνικών βρίσκεται και το ελληνικού ενδιαφέροντος θέμα για την θέσπιση των μηχανισμών επάρκειας ισχύος για τις μονάδες αερίου, με αποτέλεσμα να καταγράφονται καθυστερήσεις δίχως ορατότητα πότε θα ξεπεραστούν.
Όπως αναφέρουν πηγές με γνώση των σχετικών διαδικασιών και συζητήσεων, το ζήτημα των πυρηνικών αποτελεί την μοναδική εκκρεμότητα για να προχωρήσει η υιοθέτηση του νέου κειμένου για την μεταρρύθμιση της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς όλα τα υπόλοιπα ζητήματα έχουν καταληχθεί.
Υπενθυμίζεται, όπως έχει γράψει το energypress και προέκυψε από το Συμβούλιο των Υπουργών Ενέργειας που πραγματοποιήθηκε τον περασμένο Ιούνιο, ότι το τελικό κείμενο, στο πλαίσιο των μηχανισμών διαθεσιμότητας ισχύος, περιλαμβάνει ρητή διάταξη που επιτρέπει την αμοιβή διαθεσιμότητας μονάδων φυσικού αερίου εφόσον ικανοποιούν τις τεχνικές προδιαγραφές που θα απαιτηθούν, ενώ επιτρέπει επίσης την εφαρμογή μηχανισμού για την ευελιξία.
Η ιδιαίτερη αξία της εν λόγω διάταξης σχετικά με τον μηχανισμό επάρκειας ισχύος έγκειται στο γεγονός ότι πλέον αυτός αποτελεί ένα από τα «οργανικά» εργαλεία της αγοράς ενέργειας (default) και όχι εξαίρεση που χρειάζεται να λάβει έγκριση της DG COMP, ως ισχύει μέχρι σήμερα πριν την υιοθέτηση του νέου κειμένου.
Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, εξελίξεις αναμένονται μέσα στο μήνα, ωστόσο κι αυτές, όποιες κι είναι, θα τελούν υπό την σκιά της γενικότερης κόντρας Γερμανίας-Γαλλίας για τα πυρηνικά. Μάλιστα, όπως έχει γράψει το energypress, η σχετική συζήτηση πραγματοποιείται σε ιδιαίτερα υψηλούς τόνους με την Γαλλία να φτάνει στο σημείο να δηλώνει ότι αν δεν περάσει σε ευρωπαϊκό επίπεδο θα νομοθετήσει σχετικά σε εθνικό επίπεδο.
Αποτέλεσμα της ως τώρα κατάστασης είναι το όποιο χρονοδιάγραμμα για την υιοθέτηση της μεταρρύθμισης να βρίσκεται στο αέρα, αν δεν έχει κιόλας ναυαγήσει ολοσχερώς. Ενδεικτικά, το Βερολίνο υποστηρίζει ότι θα προτιμούσε να ολοκληρωθούν οι σχετικές συνομιλίες μετά τις εκλογές της ΕΕ τον Ιούνιο του 2024, μια πρόταση στην οποία η Γαλλία απάντησε ότι θα πρέπει να επιτευχθεί τουλάχιστον μερική συμφωνία πριν από το τέλος του 2023.
Σε κάθε περίπτωση, το κλίμα αβεβαιότητας που διαμορφώνεται καταλήγει να «ναρκοθετεί» τα όποια επενδυτικά projects, αποτρέποντας, τουλάχιστον προς ώρας, τους ενδιαφερόμενους επενδυτές να προχωρήσουν στην λήψη τελικής επενδυτικής απόφασης. Ως γνωστόν, οι μηχανισμοί ισχύος, ως έχει διαμορφωθεί πλέον και διαμορφώνεται συν τω χρόνω το ενεργειακό περιβάλλον και η οικεία αγορά, συνιστούν «προαπαιτούμενο» για την βιωσιμότητα τόσο των υφιστάμενων όσο και των νέων μονάδων αερίου που βρίσκονται στο σύστημα.
Άλλωστε, σχετική αναφορά κάνει και το ίδιο το ΕΣΕΚ της χώρας, όπου προβλέπεται η λειτουργία μονάδων αερίου τα επόμενα χρόνια σε ρόλο εφεδρείας για την εξισορρόπηση του συστήματος. Ανάλογη τοποθέτηση υιοθετεί και ο Ευρωπαϊκός Διαχειριστής ENTSO-E, ο οποίος σε σχετική του μελέτη στο τέλος του 2022, επισήμαινε ότι οι σημαντικές αλλαγές που λαμβάνουν χώρα στο ηλεκτρικό σύστημα της Ευρώπης ως αποτέλεσμα της κρίσης οδηγούν σε επιδείνωση της ανταγωνιστικότητας των μονάδων αερίου μακροπρόθεσμα. Σύμφωνα με την ανάλυση του ENTSO-E, διαμορφώνεται μια κατάσταση όπου οι μονάδες αερίου θα χρειαστούν μηχανισμό ισχύος για να είναι βιώσιμες και να επιτελέσουν το ρόλο της στήριξης της παραγωγής ΑΠΕ στο σύστημα.