Ο νέος ενεργειακός νόμος της Σερβίας, οι κλιματικοί στόχοι και οι διαγωνισμοί για την ηλεκτρική ενέργεια

Τη σύσταση κρατικής επιτροπής για τα Ενεργειακά Δίκτυα προβλέπουν μεταξύ άλλων οι αλλαγές που ενέκρινε η κυβέρνηση της Σερβίας στον νόμο για την ενέργεια. Οι συγκεκριμένες διατάξεις δημιουργούν τις προϋποθέσεις για την πιστοποίηση της Elektromreža Srbije ως διαχειριστή συστήματος μεταφοράς ώστε να λάβει θετική γνώμη από τη Γραμματεία της Ενεργειακής Κοινότητας.

H Elektromreža Srbije  (ESM)  είναι η σερβική εταιρεία διαχείρισης συστημάτων μεταφοράς ενέργειας με έδρα το Βελιγράδι.

Η κυβέρνηση της Σερβίας ανακοίνωσε ότι οι αλλαγές στον νόμο για την ενέργεια εναρμονίζουν την εθνική νομοθεσία με τους κανονισμούς της Ευρωπαϊκής Ένωσης στον ενεργειακό τομέα.

Ειδικότερα, σύμφωνα με τις προτεινόμενες αλλαγές, θα συσταθεί η Κρατική Επιτροπή για τα Ενεργειακά Δίκτυα ως ανεξάρτητο όργανο για τον έλεγχο των διαχειριστών συστημάτων μεταφοράς (ΔΣΜ) ηλεκτρικής ενέργειας (Elektromreža Srbije – EMS) και φυσικού αερίου (Transportgas Srbija).

Ο πρόεδρος και τα τέσσερα μέλη της επιτροπής θα εκλέγονται από την Εθνοσυνέλευση της Σερβίας μετά από πρόταση της συνέλευσης της  επιτροπής ενέργειας.

Η πιστοποίηση EMS δεν έχει πάρει πράσινο φως από το 2017

Το νομοσχέδιο επιλύει επίσης τη διαφορά σχετικά με την πιστοποίηση της EMS. Σύμφωνα με το Τρίτο Ενεργειακό Πακέτο, ο νόμος για την ενέργεια προβλέπει ότι η EMS και η Transportgas Serbia πρέπει να πιστοποιηθούν σύμφωνα με τη νομοθεσία πριν λάβουν άδεια ως διαχειριστές του συστήματος μεταφοράς. Η διαδικασία πιστοποίησης πρέπει να καθορίσει εάν ο κρατικός έλεγχος του ΔΣΜ και του παραγωγού και του προμηθευτή ηλεκτρικής ενέργειας είναι διαχωρισμένος.

Μειώσεις στις εκπομπές

Με το επερχόμενο Ολοκληρωμένο Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα, η Σερβία θα επιδιώξει να μειώσει τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου κατά 34% μέχρι το τέλος της δεκαετίας, δήλωσε η υπουργός Μεταλλείων και Ενέργειας  Ντουμπράβκα Ντέντοβιτς.

Και πρόσθεσε ότι η μείωση της τελικής κατανάλωσης ενέργειας κατά 0,7% είναι ρεαλιστικός στόχος.

Η υπουργός υπογράμμισε ότι η Σερβία θα δηλώσει τους στόχους της για ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, ενεργειακή απόδοση και περικοπές εκπομπών πριν από το τέλος του έτους, υιοθετώντας το Ολοκληρωμένο Εθνικό Σχέδιο Ενέργειας και Κλίματος, μαζί με τη Στρατηγική Ενεργειακής Ανάπτυξης.

«Όσον αφορά τη μείωση των επιβλαβών εκπομπών αερίων από τα επίπεδα του 1990, στόχος μας θα είναι να μειώσουμε τις εκπομπές κατά 34% έως το 2030 και κατά 52% έως το 2040. Στον τομέα της ενεργειακής απόδοσης, θεωρούμε ρεαλιστικό να μειώσουμε την τελική κατανάλωση ενέργειας κατά μέσο όρο 0,7% ετησίως», είπε σε διαδικτυακή ομιλία στο συνέδριο ReGreen στη Λιουμπλιάνα της Σλοβενίας.

Τριπλασιασμός στην ισχύ από ΑΠΕ

Αξίζει να σημειωθεί ότι τα σενάρια του εθνικού σχεδίου – INECP ή NECP – καθορίζουν ότι οι περικοπές στις ετήσιες εκπομπές μπορεί να φτάσουν το 34,2% έως 44,4% μέχρι το τέλος της δεκαετίας. Η Σερβία κατάφερε να πετύχει 29% το 2020.

Σύμφωνα με την Ντέντοβιτς, η Σερβία σκοπεύει να τριπλασιάσει την ισχύ της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές από τα σημερινά 550 MW μέσα σε αρκετά χρόνια.

Η ίδια τόνισε τη σημασία της μεταρρύθμισης των κρατικών ενεργειακών εταιρειών όπως η εταιρεία παραγωγής άνθρακα και ηλεκτρικής ενέργειας Elektroprivreda Srbije (EPS) ώστε η Σερβία να είναι ενεργειακά ανεξάρτητη.

Η υπουργός επεσήμανε ότι εταιρείες και πολίτες πρέπει να συμμετάσχουν στην ενεργειακή μετάβαση και ότι η επιτυχία εξαρτάται από τον διάλογο μεταξύ δημόσιου και ιδιωτικού τομέα.

Νέες ποσοστώσεις στα ασφάλιστρα

Παράλληλα, στο πλαίσιο των τελικών προετοιμασιών για τη διοργάνωση δημοπρασιών ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, εγκρίθηκαν διατάγματα σχετικά με την ποσόστωση για τα ασφάλιστρα της αγοράς για ηλιακούς σταθμούς, για το μοντέλο της σύμβασης ευθύνης εξισορρόπησης και για τα ασφάλιστρα της αγοράς και τα τιμολόγια τροφοδοσίας. Η Ντέντοβιτς δήλωσε ότι οι πρώτες δημοπρασίες θα ξεκινήσουν τον Ιούνιο.

Η ποσόστωση ορίστηκε στα 50 MW για σταθμούς ηλιακής ενέργειας με ατομική ισχύ τουλάχιστον 500 kW. Η ποσόστωση αιολικής ενέργειας, 400 MW, καθορίστηκε τον Νοέμβριο του 2021.

Το διάταγμα για τα ασφάλιστρα της αγοράς και τα τιμολόγια τροφοδοσίας καθορίζει τους κανόνες για τη διοργάνωση πλειστηριασμών και τις προϋποθέσεις για την απόκτηση της ιδιότητας του προνομιούχου παραγωγού ηλεκτρικής ενέργειας. Όπως αναφέρθηκε νωρίτερα, το νέο διάταγμα προβλέπει ότι τα ανώτατα ασφάλιστρα θα καθορίζονται από την κυβέρνηση της Σερβίας και όχι από την Ενεργειακή Υπηρεσία της Δημοκρατίας της Σερβίας (AERS).