Γιατί ο ευρωπαϊκός σύνδεσμος των traders ενέργειας απορρίπτει «δια ροπάλου» ένα πλαφόν στην χονδρική αερίου – Οι τρεις βασικοί λόγοι – «Μπορεί και να παρακαμφθεί το όριο»

Την αντίθεσή του σε παρεμβάσεις που αμφισβητούν τα θεμελιώδη στη λειτουργία της αγοράς επαναλαμβάνει ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός των Traders Ενέργειας με αφορμή την συζήτηση που έχει ανοίξει σχετικά με την επιβολή πλαφόν στις τιμές ενέργειας σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Αναγνωρίζοντας ως κύρια αιτία για την κατάσταση της αγοράς την έλλειψη ενέργειας, ο EFET υπογραμμίζει πως αν τεθεί ένα πλαφόν στις τιμές ενέργειας, αυτό δεν θα πάει μακριά και θα πρέπει να εξορθολογίσουμε την ζήτηση σε κάθε περίπτωση». Μάλιστα, όπως εκτιμάται, ένα ανώτατο όριο θα επιδεινώσει περαιτέρω την κατάσταση, θέτοντας σε κίνδυνο τις υπάρχουσες συμβάσεις και τις μελλοντικές προμήθειες στην Ευρώπη.

Απεναντίας αν η ζήτηση μπορεί μειωθεί (είτε λόγω των υψηλών τιμών, ή μέσω μέτρων εθελοντικού ή υποχρεωτικού χαρακτήρα), τότε τα σήματα τιμών θα απομείνουν να διανείμουν την διαθέσιμη ενέργεια με αποτελεσματικό τρόπο. Ταυτόχρονα συστήνει προς την Ευρωπαϊκή Ένωση να αντιμετωπίσει τον φαινόμενο του «κορεσμού» στις υποδομές ώστε να είναι δυνατόν περισσότερες ποσότητες LNG να διανεμηθούν ανάμεσα στα κράτη μέλη και τους ευάλωτους γείτονες.

Τα παραπάνω αποτελούν το συμπέρασμα της αξιολόγησης που κάνει στο ενδεχόμενο να επιβληθεί πλαφόν στις τιμές ενέργειας και ιδιαίτερα σε αυτή του φυσικού αερίου. Υπενθυμίζεται ότι την Παρασκευή 7 Οκτωβρίου κατά την άτυπη σύνοδο κορυφής της Πράγας τέθηκαν οι βάσεις για να προκύψει μια τελική συμφωνία για το πλαφόν στην τιμή των εισαγωγών φυσικού αερίου κατά τη σύνοδο της 20-21 Οκτωβρίου. Στην ίδια κατεύθυνση της προετοιμασίας ενόψει της Συνόδου Κορυφής στα μέσα του μήνα, αναμένεται να λειτουργήσει και η σημερινή άτυπη σύνοδος των Υπουργών Ενέργειας της ΕΕ στην Πράγα, όπου θα λάβει μέρος και η επίτροπος ενέργειας Κάντρι Σίμσον.

Σύμφωνα με τον EFET, το πλαφόν στην χονδρική αερίου ενέχει 3 βασικά προβλήματα:

• Ένα πλαφόν στην τιμή θα διευρύνει το χάσμα ανάμεσα στην προσφορά και την ζήτηση και θα οδηγήσει σε φαινόμενα διανομής ενέργειας με δελτίο.

Σύμφωνα με το «σκεπτικό» και την αξιολόγηση του συνδέσμου, τα σήματα των υψηλών – στη προκειμένη περίπτωση – τιμών δύναται να οδηγήσουν σε μείωση της κατανάλωσης, δεδομένου ότι, όπως σημειώνει, οι τιμές τίθενται από την πλευρά της ζήτησης και όχι της προσφοράς. Χωρίς αυτό το σήμα, η ζήτηση θα είναι υψηλότερη και η μείωση θα χρειαστεί να επιλυθεί με άλλους τρόπους όπως για παράδειγμα με υποχρεωτικές περικοπές.

Επιπρόσθετα, υπογραμμίζει ότι οι υψηλές τιμές διασφαλίζουν ότι τα marginal φορτία LNG έρχονται στην Ευρώπη και δίνουν ένα σήμα τιμής για τα φορτία που έχουν συμβολαιοποιηθεί στην Ασία και εκτρέπονται για την ευρωπαϊκή αγορά. Σε ότι αφορά τον δείκτη TTF, ο EFET υπογραμμίζει ότι η υψηλή τιμή του ολλανδικού δείκτη σε σχέση με τις διεθνείς τιμές LNG δείχνει φυσικούς περιορισμούς όπως είναι η έλλειψη διασυνδέσεων ή υποδομών επαναεριοποίησης. «Τα σήματα τιμής χρειάζεται να διατηρούνται ώστε να διαμορφώνουν κίνητρα για νέες μονάδες επαναεριοποίησης όπου αυτές χρειάζονται να φτιαχτούν γρήγορα και να επιλυθούν τα φαινόμενα κορεσμού.

• Θα θέσει σε κίνδυνο τόσο τα υφιστάμενα συμβόλαια όσο και μελλοντικές συμφωνίες παράδοσης και προμήθειας φυσικού αερίου.

Εδώ ο βασικός κίνδυνος έγκειται στο γεγονός ότι ο πωλητής θα επιλέξει να κατευθύνει αλλού το φορτίο όπου θα απολαμβάνει μια τιμή μεγαλύτερη του πλαφόν. Επιπρόσθετα επισημαίνεται το ενδεχόμενο να αναπτυχθούν εναλλακτικές δομές συμβάσεων που θα καταλήγουν να παρακάμπτουν το ανώτατο όριο στην χονδρική αερίου και επομένως να το καθιστούν «ανενεργό».

• Συμφωνώντας σε ένα διαφορετικό μηχανισμό διανομής θα είναι δύσκολο και θα δημιουργήσει ένα λιγότερο ισορροπημένο αποτέλεσμα στην αγορά.

Οι αγορές προσφέρουν αποτελεσματικό τρόπο διανομής και διάθεσης όπως για παράδειγμα το αέριο πηγαίνει σε αυτό που το πληρώνει περισσότερο. Αν όλοι αναζητούν να αποκτήσουν μια περιορισμένη ποσότητα αερίου στην ίδια τιμή τότε θα πρέπει να συμφωνηθεί ένας άλλος μηχανισμός διανομής. Το αέριο θα πρέπει να κατανεμηθεί από τις αρχές. Δεδομένων των διαφορών που έχουν παρατηρηθεί μεταξύ των κρατών μελών ως προς την έκθεσή τους στην ενεργειακή κρίση, τις διαφορές στο μίγμα καυσίμων και την ευκολία πρόσβασης στις διεθνείς αγορές LNG, το εν λόγω μηχανισμός θεωρείται απίθανο να συμφωνηθεί και να λειτουργήσει στο απαιτούμενο χρονικό πλαίσιο.