Πτώχευση Thomas Cook και ορυκτοί πόροι

Πρόσφατα πτώχευσε η τουριστική εταιρεία Thomas Cook. Μία από τις παλαιότερες και μεγαλύτερες τουριστικές επιχειρήσεις του κόσμου.

Στην Κρήτη η συγκεκριμένη εταιρεία κατείχε τεράστιο μερίδιο αγοράς καθώς συνεργαζόταν σχεδόν με όλα τα ξενοδοχεία. Το 2018 είχε φέρει 3 εκατομμύρια τουρίστες στην Ελλάδα. Στην Κρήτη είχε φέρει 400 χιλιάδες τουρίστες. Η συγκεκριμένη εταιρεία είχε επίσης 48 ξενοδοχεία στην Ελλάδα.

Θα αναρωτηθεί κάποιος αναγνώστης ή αναγνώστρια του energypress: και τί σχέση έχουν οι ορυκτοί πόροι με αυτά;

Φυσικά και έχουν. 

Η Ελλάδα πάσχει από την Ολλανδική ασθένεια του τουρισμού εδώ και δεκαετίες, [1]. Ο όρος «Ολλανδική ασθένεια» προέρχεται από την επιστήμη των οικονομικών. Μία χώρα πάσχει από την Ολλανδική Ασθένεια όταν το οικονομικό της μοντέλο είναι προσανατολισμένο αποκλειστικά και μόνο προς ένα τομέα εγκαταλείποντας ταυτόχρονα τους υπόλοιπους τομείς ανάπτυξης. Αυτό συνέβαινε στη χώρα μας τις τελευταίες δεκαετίες όπου εγκαταλείφθηκε πλήρως η πρωτογενής παραγωγή και «αξιοποιούμε» μόνο τον τουρισμό. Ειδικά στα νησιά. Έτσι, ο παραμικρός κλυδωνισμός ενός τουριστικού πράκτορα μπορεί να αναστατώσει μικρές τοπικές κοινωνίες αλλά και επιχειρηματίες. 

Ως χώρα είμαστε απίστευτα εκτεθειμένοι σε ένα μόνο προϊόν. Δεν έχουμε πραγματοποιήσει διαφοροποίηση των χαρτοφυλακίων (diversification) της οικονομίας. Ο όρος «διαφοροποίηση» προέρχεται από τον τομέα της Διαχείρισης Kινδύνων (Risk Management). Η διαφοροποίηση είναι μια στρατηγική διαχείρισης κινδύνου που συνδυάζει μια μεγάλη ποικιλία επενδύσεων μέσα σε ένα χαρτοφυλάκιο. Το σκεπτικό πίσω από αυτή την τεχνική είναι ότι ένα χαρτοφυλάκιο κατασκευασμένο από διαφορετικά είδη περιουσιακών στοιχείων θα αποφέρει, κατά μέσο όρο, υψηλότερες μακροπρόθεσμες αποδόσεις και θα μειώσει τον κίνδυνο οποιασδήποτε ατομικής κατοχής ή ασφάλειας. Η διαφοροποίηση επιδιώκει την εξομάλυνση των μη συστηματικών συμβάντων κινδύνου σε ένα χαρτοφυλάκιο, οπότε η θετική απόδοση ορισμένων επενδύσεων εξουδετερώνει τις αρνητικές επιδόσεις άλλων. Τα οφέλη από τη διαφοροποίηση διατηρούνται μόνο αν οι τίτλοι του χαρτοφυλακίου δεν είναι απολύτως συσχετισμένοι - δηλαδή, αντιδρούν διαφορετικά, συχνά σε αντίθετες κατευθύνσεις, στις επιρροές της αγοράς.

Η πτώχευση της Thomas Cook θα αναστατώσει μεν ολόκληρο τον τουριστικό κλάδο της Ελλάδας – και ειδικά της Κρήτης - αλλά ίσως μας κάνει να καταλάβουμε ότι δεν πάει άλλο η κατάσταση με τη μονόπλευρη ανάπτυξη του τουρισμού. Χρειάζονται και διαφορετικού τύπου επενδύσεις στο χαρτοφυλάκιο της Ελλάδας – και ειδικά της Κρήτης - οι οποίες θα λειτουργούν εξομαλυντικά όταν ένας άλλος οικονομικός κλάδος του νησιού δεν πηγαίνει καλά. Επενδύσεις οι οποίες δεν θα είναι απολύτως συσχετισμένες με τον τουρισμό. Δηλαδή, θα αντιδρούν διαφορετικά, συχνά σε αντίθετες κατευθύνσεις, στις επιρροές της αγοράς.

Σε αυτό θα συμβάλλει ο κλάδος των υδρογονανθράκων της Κρήτης και οι επενδύσεις που θα πραγματοποιηθούν.

ΠΑΡΑΠΟΜΠΕΣ

1. https://energypress.gr/news/i-ellada-pashei-apo-tin-katara-ton-ploytoparagogikon-pigon-kai-tin-ollandiki-astheneia    

*Ο Δρ. Σωτήρης Καμενόπουλος είναι PhD Σχολής Μηχανικών Ορυκτών Πόρων Πολυτεχνείου Κρήτης