Κι αν ο Trump βάλει δασμούς στις εισαγωγές αυτοκινήτων από την ΕΕ;

Μετά από την υπογραφή ενός διατάγματος στις 8 Μαρτίου που παρουσιάζει το σχέδιό του για την επιβολή νέων δασμών στο χάλυβα (25%) και στο αλουμίνιο (10%), ο πρόεδρος Trump έχει κλιμακώσει περαιτέρω την απειλή ενός εμπορικού πολέμου με την Ευρώπη, προειδοποιώντας με ένα τυπικό από μέρους του tweet, ότι οι ΗΠΑ θα βάλουν φόρο στα ευρωπαϊκά αυτοκίνητα εάν η Ευρωπαϊκή Ένωση προχωρήσει σε αντίποινα εναντίον των δασμών σε χάλυβα και αλουμίνιο.

Δύο ημέρες αργότερα, μιλώντας στη συγκέντρωση στην Πενσιλβανία, ο Trump ενίσχυσε περαιτέρω αυτή την προειδοποίηση: "Αυτοί (η ΕΕ) λένε, θέλουμε να αποσυρθούν οι δασμοί. Εγώ λέω, καλώς. Ανοίξτε τα σύνορα και ξεφορτωθείτε τους δασμούς σας, και εάν δεν το κάνετε αυτό, θα φορολογήσουμε την Mercedes-Benz. Θα φορολογήσουμε την BMW”.

Δεδομένου ότι η αυτοκινητοβιομηχανία είναι ένας ουσιαστικός παράγοντας του βιομηχανικού συστήματος της ΕΕ (αντιπροσωπεύει πάνω από το 10% της αξίας παραγωγής της) και του εμπορίου της (ισοδυναμεί με 125 δισ. ευρώ επιπλέον εξαγωγές της ΕΕ το 2016), αυτές οι απειλές έχουν προκαλέσει ανησυχίες στην Ευρώπη γενικά, και στη Γερμανία συγκεκριμένα.

Αυτό το άρθρο εξετάζει την τρέχουσα κατάσταση του εμπορίου μεταξύ ΕΕ-ΗΠΑ στα αυτοκίνητα, για να αξιολογήσει τις πιθανές επιπτώσεις των ενδεχόμενων αμερικανικών δασμών στον κλάδο.

Οι ΗΠΑ είναι ο πρώτος προορισμός-αγορά για τα ευρωπαϊκά αυτοκίνητα που εξάγονται. Αυτό το εμπόριο ανήλθε σε 38 δισ. ευρώ το 2016 (Σχήμα 1).

822bd8f7ae684d0a88047cfec627ad59.png

Μεταξύ των ευρωπαϊκών χωρών, αυτό που έχει μεγαλύτερη έκθεση στην αμερικανική αγορά, είναι μακράν η Γερμανία, της οποίας οι εξαγωγές αυτοκινήτου στις ΗΠΑ ανήλθαν σε 22 δισ. ευρώ το 2016 (Σχήμα 2).

7d3ef4a9d8ef410dba60375e10a31a76.png

Εστιάζοντας σε επίπεδο εταιρείας, είναι δυνατό να δείξουμε ότι όλες οι ευρωπαϊκές εταιρείες κατασκευής αυτοκινήτου, με εξαίρεση την Fiat Chrysler, είναι εκτεθειμένες σε ενδεχόμενους δασμούς των ΗΠΑ στα αυτοκίνητα.

Η Audi, η Jaguar Land Rover και η Porsche, δεν έχουν εργοστάσια συναρμολόγησης στις ΗΠΑ και ως εκ τούτου όλα τους τα αυτοκίνητα που πωλούνται στη χώρα, εισάγονται. Η Volvo παράγει 15 μοντέλα από τα 16, εκτός των ΗΠΑ, η Volkswagen τα 19 από τα 22, η Mercedes-Benz τα 16 από τα 20, η BMW τα 19 από τα 28.

2ea3723d547c4c25a9a0cebb3581828a.png

Τον Ιανουάριο του 2017, ο νεοεκλεγείς πρόεδρος Trump, υποδήλωσε την πρόθεσή του να επιβάλλει δασμούς 35%στα αυτοκίνητα που εισάγονται στις ΗΠΑ. Το Σχήμα 4 δείχνει την υποθετική επίδραση στην τιμή και στη ζήτηση των ευρωπαϊκών αυτοκινήτων που εξάγονται στις ΗΠΑ, εάν εφαρμοστεί ένας τέτοιος δασμός. Η μέγιστη επίδραση των δασμών θα αντιστοιχεί σε αύξηση των τιμών ύψους 35% των ευρωπαϊκών εξαγωγών αυτοκινήτου. Αν υποτεθεί μια ελαστικότητα της ζήτησης στο -1,3, αυτό θα αντιστοιχεί σε μέγιστη μείωση της ζήτησης των ευρωπαϊκών αυτοκινήτων στις ΗΠΑ κατά 516.000. Αυτό σημαίνει ότι η μέγιστη μείωση των εσόδων από τις ευρωπαϊκές εξαγωγές θα διαμορφωθεί στα 17 δισ. ευρώ ετησίως. Στην πραγματικότητα ωστόσο, η επίδραση των δασμών πιθανώς θα είναι χαμηλότερη. Αυτό διότι οι ΗΠΑ αντιπροσωπεύουν μια μεγάλη αγορά για τις ευρωπαϊκές εξαγωγές αυτοκινήτων, που σημαίνει ότι οι Ευρωπαίοι προμηθευτές θα μειώσουν τη συνολική παραγωγή τους ως απάντηση στη χαμηλότερη ζήτηση από τις ΗΠΑ. Η χαμηλότερη ζήτηση θα μπορούσε να μειώσει την τιμή των εξαγωγών τους στις ΗΠΑ, ως εκ τούτου περιορίζοντας εν μέρει την επίδραση των δασμών. Ωστόσο, ακόμη και αν οι δασμοί τελικά αυξήσουν την τιμή των ευρωπαϊκών εξαγωγών αυτοκινήτου, για παράδειγμα κατά το ένα τρίτο του τέλους, η μείωση των εσόδων από τις ευρωπαϊκές εξαγωγές και πάλι θα είναι μεγαλύτερη των 5 δισ. ευρώ.

Η επίδραση ενός επιπλέον, δυνητικού αμερικανικού δασμού στα εισαγόμενα αυτοκίνητα θα μπορούσε ως εκ τούτου να επηρεάσει σημαντικά την ευρωπαϊκή βιομηχανία αυτοκινήτου. Ασφαλώς, θα πρέπει να υπογραμμιστεί ότι η επιβολή αυτού του δασμού θα υποδηλώνει την έναρξη ενός πλήρους εμπορικού πολέμου από τις ΗΠΑ. Το θέμα εθνικής ασφάλειας που χρησιμοποίησε ο Trump για να δικαιολογήσει τους δασμούς χάλυβα και αλουμινίου, δεν έχει εφαρμογή στην περίπτωση των αυτοκινήτων, πιέζοντας ανοικτά το θέμα έξω από το πεδίο των κανόνων του διεθνούς εμπορίου.

(των Gustav Fredriksson, Alexander Roth, Simone Tagliapietra, Bruegel, capital.gr)