Τι προβλέπει ο μηχανισμός της ΡΑΕ για ελαχιστοποίηση της λειτουργίας των μονάδων αερίου σε περίπτωση διακοπής των ρωσικών προμηθειών

Σε περίπτωση διακοπής των ρωσικών προμηθειών αερίου, η ΡΑΕ σκοπεύει να εφαρμόσει μηχανισμό με τον οποίο θα μεγιστοποιείται η συμμετοχή στην αγορά των μονάδων που θα μπορούν να χρησιμοποιούν ντίζελ και θα ελαχιστοποιείται η χρήση μονάδων αερίου που δεν θα χουν αυτή τη δυνατότητα.

Συγκεκριμένα, η ΡΑΕ προχωρά στην ανάθεση μελέτης για τη διερεύνηση ενός έκτακτου μηχανισμού αναπροσαρμογής τιμών προσφορών με φυσικό αέριο σύμφωνα με τη διαθεσιμότητα ποσότητας αερίου για τις μονάδες ηλεκτροπαραγωγής στην αγορά επόμενης ημέρας.

Όπως αναφέρεται στη σχετική απόφαση της Αρχής, στην περίπτωση μιας κρίσης φυσικού αερίου επιπέδου συναγερμού 3 του ΕΣΦΑ, η ελαχιστοποίηση χρήσης φυσικού αερίου και η εξασφάλιση όσο το δυνατόν ορθότερης διαχείριση της διαθέσιμης ποσότητας φυσικού αερίου στη χώρα για σκοπούς ηλεκτροπαραγωγής, ενδέχεται να είναι ύψιστης σημασίας για τη διατήρηση επαρκούς ποσότητας ΦΑ για τους προστατευόμενους καταναλωτές ΦΑ.

Σημειώνεται ότι συναγερμός επιπέδου 3 θα τεθεί σε ισχύ σε περίπτωση σοβαρής διαταραχής του εφοδιασμού της χώρας με φυσικό αέριο, δηλαδή αν η Ρωσία αποφασίσει να διακόψει τις ποσότητες μέσω των αγωγών της.

Στο πλαίσιο αυτό, κρίνεται σκόπιμο από τη ΡΑΕ να εξεταστεί μηχανισμός που θα μεγιστοποιεί τη χρήση των μονάδων εναλλακτικού καυσίμου, μέσω ενός διοικητικού μέτρου επιβολής ελάχιστης τιμής προσφοράς για τις μονάδες που θα καταναλώνουν ΦΑ, η οποία θα αντικατοπτρίζει την αξία σπανιότητας του πόρου φυσικού αερίου για το Σύστημα Ηλεκτρικής Ενέργειας (scarcity price), ώστε να διασφαλίζεται:

α) περιορισμός χρήσης ΦΑ από τις μονάδες χωρίς δυνατότητα εναλλαγής καυσίμου,

β) μεγιστοποίηση της χρήσης μονάδων με εναλλακτικό καύσιμο κατά προτεραιότητα,

γ) αποτύπωση της στενότητας διαθεσιμότητας του καυσίμου ΦΑ και

δ) ελαχιστοποίηση των επιβαλλόμενων μεταβολών λειτουργίας των μονάδων κατά τις υπόλοιπες ενδοημερήσιες διαδικασίες προγραμματισμού και λειτουργίας του συστήματος.

Με βάση τα παραπάνω, ο εν λόγω μηχανισμός θα έχει στόχο τον εκτοπισμό των μονάδων που θα καταναλώνουν αέριο από την αγορά και τη μεγιστοποίηση της χρήσης των μονάδων εκείνων που θα μπορούν να αλλάξουν καύσιμο, ώστε να εξοικονομηθεί φυσικό αέριο για τις ανάγκες των προστατευόμενων καταναλωτών.

Αξίζει να αναφέρουμε ότι οι μονάδες φυσικού αερίου που μπορούν να λειτουργήσουν με εναλλακτικό καύσιμο (ντίζελ), είναι οι «Κομοτηνή» και «Λαύριο 4» της ΔΕΗ, οι μονάδες της Elpedison σε Θεσσαλονίκη και Θίσβη και οι μονάδες της Ήρων.

Ο μηχανισμός πρακτικά θα δύναται να επιβάλλει αλλαγή της κατάταξης εισαγωγής (merit order) των μονάδων ηλεκτροπαραγωγής με φυσικό αέριο, ώστε οι μονάδες εναλλακτικού καυσίμου να εισάγονται κατά προτεραιότητα, παρέχοντας έτσι την πλήρη διαθέσιμη ισχύ τους. Οι μονάδες φυσικού αερίου θα εισάγονται με υψηλότερη σειρά ένταξης, καλύπτοντας περισσότερο αιχμιακά φορτία και διακυμάνσεις, συνεισφέροντας με αυτό τον τρόπο στην εξοικονόμηση ποσότητας φυσικού αερίου εντός της επιθυμητής περιορισμένης διαθεσιμότητας του καυσίμου.  

Η επιλογή της ελάχιστης τιμής προσφοράς θα μεταβάλλεται, ώστε να αντικατοπτρίζει τις πραγματικές ανάγκες του Συστήματος Ηλεκτρικής Ενέργειας σε ηλεκτροπαραγωγή από φυσικό αέριο, σύμφωνα με τις παρακάτω βασικές παραμέτρους:

‒ Τη διαθέσιμη ποσότητα φυσικού αερίου στο σύστημα του ΕΣΦΑ για σκοπούς ηλεκτροπαραγωγής, για την επόμενη ημέρα, σύμφωνα με εκτίμηση του Διαχειριστή του ΕΣΦΑ. Προκειμένου να επιτυγχάνεται εξοικονόμηση φυσικού αερίου, λόγω μειωμένης διαθέσιμης ποσότητας, η ελάχιστη τιμή προσφοράς θα προσαρμόζεται αυξητικά, ενώ υπό αύξηση της διαθέσιμης ποσότητας φυσικού αερίου η ελάχιστη τιμή προσφοράς θα προσαρμόζεται μειωτικά.

‒ Την τιμή πετρελαίου, όπως αυτή επηρεάζει το μεταβλητό κόστος καυσίμου των μονάδων με εναλλακτικό καύσιμο. H ελάχιστη τιμή προσφοράς θα πρέπει να αναπροσαρμόζεται κατά τέτοιο μέγεθος, ώστε η μεταβολή στην κατάταξη εισαγωγής (merit order) των μονάδων να μην θέτει εκτός λειτουργίας μονάδες εναλλακτικού καυσίμου.

‒ Τις συνθήκες φόρτισης του συστήματος, δηλαδή τη ζήτηση μείον παραγωγή που εντάσσεται κατά απόλυτη προτεραιότητα (πχ. ΑΠΕ).