Τι μέλλει γενέσθαι με χρηματιστήριο, ομόλογα, καταθέσεις...
Μέχρι το 2010 έληγαν ελληνικά ομόλογα περί τα 205 δισ. ευρώ, γεγονός που σημαίνει πως έπρεπε είμαστε σε θέση να βρίσκουμε κάθε χρόνο περί τα 20 δισ. ευρώ για χρεολύσια...
Μετά τη νέα συμφωνία, εντός της δεκαετίας θα λήξουν περί τα 60 δισ. ευρώ, ενώ τα 145 θα ανταλλαγούν με ομόλογα διάρκειας 15-30 ετών με 10ετή περίοδο χάριτος, και με χαμηλό επιτόκιο σαν αυτό που μπορούν και δανείζονται αξιόχρεα κράτη της Ευρώπης.
Με απλά λόγια, το σκηνικό μοιάζει με αυτό που λέμε για κάποιον που έπεσε από την Ακρόπολη και όχι μόνο δεν τσακίστηκε στα βράχια, αλλά βρήκε και πορτοφόλι.
Όπως συμβαίνει πολλάκις και στις αγορές, έτσι και σε πολλές από τις υπόλοιπες συναλλαγές τα κέρδη του ενός είναι ζημιά του άλλου. Τούτο σημαίνει πως τα κέρδη που αποκόμισε η Ελλάδα με τη συμφωνία της εβδομάδας που πέρασε κάποιος θα τα πληρώσει...
Τα πληρώνουν κατά ένα μέρος οι Ευρωπαίοι φορολογούμενοι και κατά ένα άλλο οι δανειστές μας. Μεταξύ των δανειστών μας, οι μεγαλύτεροι είναι τα δικά μας ασφαλιστικά ταμεία και οι δικές μας τράπεζες.
Ο τρόπος πληρωμής μέσω ενός επιμερισμού σε μεγάλο βάθος χρόνου κάνει το κόστος αυτό να φαίνεται μικρό και ως εκ τούτου ανεκτό. Επιπλέον το δέλεαρ είναι πως ανταλλάσσουν ομόλογα που εγγυάται το ελληνικό δημόσιο με άλλα που εγγυάται το EFSF...
Για τα μεν ασφαλιστικά ταμεία που είναι χρεοκοπημένα και διαλυμένα από την κομματική και πελατειακή διαχείριση, το κακό είναι μικρό, καθώς ούτως ή άλλως ο κρατικός προϋπολογισμός πληρώνει κατ΄ έτος πάνω από 20 δισ. ευρώ για συντάξεις, για τις δε τράπεζες ο επιμερισμός του κόστους σε βάθος χρόνου χωρίς να χρειαστεί να απομειώσουν το σύνολο της απώλειας από τις ονομαστικές έγγραφες στους ισολογισμούς τους κάνει τις ζημιές επίσης διαχειρίσιμες...
Για όποιον αντιλαμβάνεται στοιχειωδώς τη δυναμική των οικονομικών μεγεθών, δέκα χρόνια πληθωρισμού ή αύξησης του ΑΕΠ είναι αρκετά για να διαβρώσουν δραστικά το άγος 150 δισ. ευρώ που μετατίθεται αλλά και το σύνολο του χρέους. Αρκεί να τρέξουμε να μηδενίσουμε έλλειμμα και παρασιτικό κράτος για να πετύχουμε ανάπτυξη...
Οι «μαϊντανοί» της καταστροφής...
Η συμφωνία που επετεύχθη είναι μια χαριστική συμφωνία για την Ελλάδα και ως εκ τούτου θα κόψει τις προοπτικές πολιτικής και δημοσιολογικής καριέρας σε διάφορους «μαϊντανούς» που είχαν ξεφυτρώσει τον τελευταίο χρόνο και πόνταραν σε μια κωμικοτραγική επάνοδο του μεταπολεμικού εμφυλιακού κλίματος.
Κόβει επίσης τις πιθανότητες να ευοδωθούν οι βλέψεις των μπαταχτσήδων επιχειρηματιών και ιδιωτών, που πόνταραν πως σε μια κατάσταση κατάρρευσης και επιστροφής στη δραχμή θα είχαν την ευκαιρία να διαγράψουν τα χρέη τους και να συνεχίσουν να παριστάνουν του επιχειρηματίες ή τους νοικοκυραίους με τα λεφτά των άλλων...
Τα ανοιχτά μέτωπα...
Δυστυχώς όμως το θέμα της ελληνικής χρεοκοπίας και της διεθνούς κρίσης χρέους παραμένουν ακόμη ανοιχτά.
Η συμφωνία της περασμένης εβδομάδας δίνει βιώσιμη λύση στο πρόβλημα του ελληνικού χρέους που ήταν και το εύκολο σκέλος της συνάρτησης, αλλά όχι στο πρόβλημα του ελλείμματος του προϋπολογισμού και του ελλείμματος παραγωγικής και αποδοτικής οικονομίας που μαστίζει τη χώρα.
Όμως η στήλη συνεχίζει να αισιοδοξεί και να υποστηρίζει τις μεταρρυθμίσεις που στοχεύουν στη μείωση και την εκ του μηδενός αναδόμηση του παρασιτικού πλέγματος που έχει στηθεί γύρω και εντός του ελληνικού κράτος.
Από την αρχή της κρίσης χρέους η άποψη της στήλης ήταν πως αυτό στο τέλος θα λυθεί με κάποιον συνδυασμό επιμήκυνσης, «κουρέματος» και επαναγοράς. Αν γινόταν μετά το μνημόνιο, με πρωτογενές πλεόνασμα θα είχαμε καλύτερα διαπραγματευτικά ατού. Η διάχυση της κρίσης όμως επέσπευσε αυτή τη λύση τώρα...
Κατά την ίδια λογική, η οποία στηρίζεται στην αρχή πως οι άνθρωποι και οι κοινωνίες συνήθως επιλέγουν τη λύση με το μικρότερο κόστος και τα μεγαλύτερα οφέλη, η στήλη πιστεύει πως οι μεταρρυθμίσεις θα ολοκληρωθούν και σε λίγα χρόνια το γειτονικό μετά τη χρεοκοπία τουρκικό υπόδειγμα ανάπτυξης των τελευταίων ετών θα ωχριά μπροστά στο ελληνικό στην περιοχή.
Οι οπαδοί του «οθωμανισμού» και του μαρξιστοεθνικιστικου «τουρκαλβανισμού» μπορούν να γυρίσουν να αναπαυθούν ήσυχοι στο σκουπιδοτενεκέ της ιστορίας. Το σημείο που ηττήθηκε το μειοψηφικό πλέον αυτό ρεύμα της ελληνικής κοινωνίας ήταν η ένταξη της χώρας στο ευρώ. Το φθηνό δανεικό χρήμα κατέστησε τότε τις αντιδράσεις του ηπιότερες, με αποτέλεσμα πλέον η έξοδος να έχει πολύ ασύμφορα καταστρεπτικό κόστος.
Για μια χώρα των συνόρων μεταξύ Ανατολής και Δύσης, η είσοδος στο ευρώ έμοιαζε με τη δεύτερη ναυμαχία του Ναυαρίνου, όπου η Ελλάδα αποκόπηκε οριστικά από τη ζώνη επιρροής της μετεξέλιξης του οθωμανικού μορφώματος και μαζί παρασέρνει και όλη την βαλκανική.
Η διεθνής κρίση...
Η διευθέτηση του ελληνικού προβλήματος δεν σημαίνει πως έχει διευθετηθεί και το πρόβλημα της διεθνούς κρίσης χρέους που υπάρχει, όσο και της κρίσης χρέους του νότου της ευρωζώνης.
Καθώς η συμφωνία της εβδομάδας που πέρασε αφορούσε μόνο την Ελλάδα, η κρίση στην ευρωζώνη είναι πιθανό να επανέλθει προσεχώς με τις αγορές να επιμένουν να χτυπήσουν κάποια από τις μεγάλες οικονομίες του Νότου.
Η απάντηση εκεί, λόγω μεγεθών, δεν μπορεί να είναι τόσο εύκολη όπως αυτή που δόθηκε στην Ελλάδα. Καθώς όμως η Ελλάδα σε αυτή την κρίση λειτούργησε σαν «καναρίνι σε ορυχείο» ή σαν «πειραματόζωο», η απάντηση που θα δοθεί θα είναι μια περισσότερο ολοκληρωμένη μορφή ευρωπαϊκής ενοποίησης.
Όλα με τα μέχρι τώρα δεδομένα συνηγορούν πως στο δίλημμα της κρίσης διάλυση της ζώνης του ευρώ ή ενοποίηση, η ευρωζώνη, έστω και διστακτικά, απαντά με περισσότερη ενοποίηση. Αυτό είναι το μήνυμα που δίνει η ευρωπαϊκή απάντηση στην ελληνική κρίση.
Σε ό,τι αφορά την παγκόσμια κρίση χρέους και ανισορροπία μεταξύ πλεονασματικής Ασίας και ελλειμματικής Δύσης, η λύση που διαφαίνεται δεν είναι στην κατεύθυνση ενός παγκόσμιου πόλεμου, αλλά ενός νέου Μπρέτον Γουντς.
Μια νέα συμφωνία μεταξύ δανειστών και δανειζομένων, όπως έγινε και στην περίπτωση της Ελλάδας, όπου οι μεν δανειστές θα χάσουν λιγότερα απ’ ό,τι θα έχαναν σε μια κατάρρευση και οι δανειζόμενοι θα αποκτήσουν ένα βιώσιμο χρέος, με αντάλλαγμα ένα δημοσιονομικό νοικοκύρεμα, μοιάζει πιο πιθανή λύση από τον τρίτο παγκόσμιο.
Έχουμε δρόμο όμως ακόμη... προς τα παρόν ας απολαύσουμε το ράλι του ελληνικού χρηματιστηρίου και φυσικά το ελληνικό καλοκαίρι.
Θερινό Ράλι σε εξέλιξη...
Η αγορά εξέλαβε την πρόσφατη απόφαση σαν οριστική και βιώσιμη λύση για το ελληνικό πρόβλημα. Κατά συνέπεια μάλλον μπορούμε να ισχυριστούμε πως με καθυστέρηση 12 μηνών, λόγω των αναβολών, δίνει τώρα την απάντηση στο ερώτημα, τι ακολουθεί για το χρηματιστήριο μια κρατική χρεοκοπία.
Η ελληνική ιδιαιτερότητα λόγω της ευρωζώνης στην καθυστέρηση για οριστική λύση για όσο καιρό οι ευρωπαίοι ήθελαν να δουν τα όρια της κρίσης και να προετοιμάσουν τις εγχώριες κοινές γνώμες για τις αποφάσεις που έπρεπε να παρθούν.
Η άποψη της στήλης είναι πως η αγορά θα συνεχίσει να αντιδρά σαν πιεσμένο ελατήριο μέχρι να καλύψει μέρος της απόκλισης από τις ευρωπαϊκές αγορές.
Η πιθανότητα της κρίσης χρέους να επανέλθει σε κάποια άλλη ευρωπαϊκή χώρα θα προκαλέσει αναταραχή, αλλά καθώς οι ελληνικές τράπεζες δεν είναι εκτεθειμένες σε κρατικά χρέη άλλων χωρών θα έχει μικρότερες επιδράσεις από την ελληνική κρίση.
Είναι νωρίς ακόμη να στοχοθετήσει κάποιος επίπεδα τιμών για τις τραπεζικές μετοχές που ορίζουν και το επίπεδο του Γενικού Δείκτη. Υπάρχουν αυξήσεις μετοχικού ενόψει καθώς και συγχωνεύσεις και εξαγορές που κάνουν επισφαλείς τις προβλέψεις στον κλάδο.
Πιο εύκολες είναι οι θετικές προβλέψεις για τους μη τραπεζικούς κλάδους που θα ευνοηθούν από την επάνοδο της εμπιστοσύνης στην αγορά μας αλλά και την οικονομία μας.
Υπάρχει υπό επεξεργασία το επονομαζόμενο ευρωπαϊκό σχέδιο Μάρσαλ για την Ελλάδα. Αυτό προδιαγράφει σημαντικά δυνητικά οφέλη για μια σειρά κλάδους που έχουν να κάνουν κυρίως με τις υποδομές, την ενέργεια και τα οφέλη των αποκρατικοποιήσεων. Στους τομείς αυτούς πιστεύω πως κρύβονται οι πρωταθλητές των επόμενων ετών για το ελληνικό χρηματιστήριο...
Το ελληνικό χρηματιστήριο που όπως λέμε μήνες τώρα έχει όλες τις προϋποθέσεις να υπεραποδώσει των πολλών άλλων αγορών.
Επιμέρους στοιχεία για κλάδους και μετοχές καθώς και επιχειρηματικές εξελίξεις με αντίκτυπο στις μετοχές θα αρχίσουν να δρομολογούνται προσεχώς.
Τέλος, οι κίνδυνοι για τις καταθέσεις στις ελληνικές τράπεζες εκμηδενίζονται και πάλι...
(Capital, 25/7/2011)