Θοδωρής Παναγούλης: Λαϊκό παζάρι με τις άδειες των φωτοβολταϊκών

Η πληθώρα των αιτήσεων και η αδυναμία του δικτύου να απορροφήσει την «πράσινη» ενέργεια, κάνει περιζήτητα τα επενδυτικά σχέδια που έχουν ήδη πάρει «πράσινο φως». Δυσκολίες χρηματοδότησης και εξασφάλισης ιδίων κεφαλαίων βρίσκουν οι μεμονωμένοι επενδυτές

Σε έξαρση βρίσκεται εκ νέου, τις τελευταίες εβδομάδες, το εμπόριο αδειών φωτοβολταϊκών εγκαταστάσεων, με τις τιμές στο ιδιότυπο αυτό «χρηματιστήριο άυλων τίτλων» να κινούνται και πάλι ανοδικά, μετά από μια περίοδο που είχαν σχετικώς απαξιωθεί.

Τα στοιχεία που δείχνουν ότι το πλήθος των αιτήσεων που έχουν κατατεθεί στη ΔΕΗ έχει ξεπεράσει τις 30.000, πέραν δηλαδή κάθε αρχικής εκτίμησης, και το γεγονός ότι η εξέτασή τους από τη ΔΕΗ εκ των πραγμάτων θα καθυστερήσει, έχουν δημιουργήσει καινούργια δεδομένα. Κυρίως επειδή είναι άγνωστο το πόσες επενδύσεις φωτοβολταϊκών θα «αντέχει» το δίκτυο σε κάθε ένα νομό ξεχωριστά. Οι περισσευούμενες αιτήσεις θα μπουν στο "ψυγείο" και οι ενδιαφερόμενοι θα πρέπει να περιμένουν κάποια στιγμή στο μέλλον, είτε για να πάρουν τη θέση όσων δεν θα καταφέρουν να δανειστούν από τις τράπεζες για τις επενδύσεις τους, είτε έως ότου εκσυγχρονιστούν τα ηλεκτρικά δίκτυα της χώρας ώστε να "μεγαλώσει" η χωρητικότητά τους.

Τα δεδομένα αυτά έχουν κάνει «πολύτιμες» τις άδειες που έχουν εκδοθεί με το παλιό καθεστώς, οι οποίες μπορούν να υλοποιηθούν κανονικά και κατά προτεραιότητα. Άμεσο επακόλουθο είναι ότι έχουν ανέβει οι τιμές για αυτού του είδους τις άδειες, καθώς, για όσους έχουν τα κεφάλαια, αποτελούν μια σίγουρη λύση. Σύμφωνα με παράγοντες της αγοράς, είχε μεσολαβήσει ένα διάστημα κατά το οποίο οι άδειες αυτές είχαν χάσει μεγάλο μέρος της εμπορικής αξίας τους, καθώς υπήρχε η προσδοκία ότι «όποιος θέλει μπορεί να κάνει αίτηση και να αδειοδοτηθεί για να προχωρήσει». Και πράγματι, χιλιάδες υποψήφιων επενδυτών έσπευσαν μέχρι σήμερα, φτάνοντας τις αιτήσεις στις 30.000.

Σύμφωνα με τους ίδιους παράγοντες, οι τιμές πλέον για μια άδεια 100 KW, έτοιμη να «πάει στο ΔΕΣΜΗΕ», κινούνται στα επίπεδα των 50.000 ευρώ. Το «πικ» είχε σημειωθεί πριν από ένα περίπου χρόνο, οπότε για τέτοιας δυναμικότητας άδειες είχαν πληρωθεί μέχρι και 90.000 ευρώ, ενώ πριν από ένα – δύο μήνες οι τιμές είχαν πέσει στα 30.000 ευρώ. Βεβαίως η τιμή εξαρτάται επιπλέον από το πού είναι το οικόπεδο, τι σχήμα έχει, τι προσανατολισμό κ.λπ., καθώς από αυτές τις παραμέτρους εξαρτάται η ενεργειακή απόδοση της επένδυσης.

Ποιοι πουλάνε

Ποιοι είναι όμως αυτοί που πουλάνε άδειες; Πρόκειται κυρίως για μεμονωμένους επενδυτές που, ενώ διείδαν έγκαιρα την ευκαιρία, βλέπουν τώρα ότι δεν μπορούν να εξασφαλίσουν την ίδια συμμετοχή και δεν μπορούν να αποδείξουν την κεφαλαιακή τους επάρκεια στη ΡΑΕ, όπως απαιτείται.

Οι τράπεζες έχουν βεβαίως δημιουργήσει σχετικά χρηματοδοτικά προϊόντα, αλλά τα πράγματα δεν είναι τόσο απλά όσο διαφημίζονται. Κατ΄αρχάς, για να λάβει κανείς «πράσινο» δάνειο, πέραν της σύμβασης σύνδεσης με τη ΔΕΗ ή με τον ΔΕΣΜΗΕ, που αποτελεί το βασικό διαβατήριο, αφού εξασφαλίζει απορρόφηση του ρεύματος σε προδιαγεγραμμένη τιμή, πρέπει να πληροί τα πάγια τραπεζικά κριτήρια. Δηλαδή να μην έχει δυσμενή στοιχεία στον «Τειρεσία», πράγμα καθόλου εύκολο για πολλούς από εκείνους που έχουν ή είχαν μια άλλη μικρο - επιχειρηματική δραστηριότητα. Επιπλέον, οι τράπεζες δίνουν, ένα ποσόν περί το 75% της επένδυσης. Συνεπώς, για μια σχετικά μικρή εγκατάσταση των 100 KW που κοστίζει τουλάχιστον 300.000 ευρώ, ο επενδυτής πρέπει να διαθέτει ίδια κεφάλαια γύρω στα 75.000 ευρώ, καθώς και γύρω στα 25.000 ευρώ για την εγγύηση που πρέπει να καταβάλει στη ΔΕΗ. Και μπορεί τα ποσά αυτά να είναι μικρά σε σχέση με την προσδοκώμενη απόδοση (περίπου 60.000 ευρώ το χρόνο μείον τα τοκοχρεολύσια), πρέπει ωστόσο κάποιος να τα... έχει. Όταν δεν τα έχει, ψάχνει να πουλήσει την άδειά του, ενώ εκείνοι που έχουν ρευστότητα και όχι άδειες, κινούνται προς την αντίθετη ακριβώς κατεύθυνση.

Πρέπει επίσης να σημειωθεί ότι, πέραν των μεμονωμένων ιδιωτών, υπάρχουν και εταιρείες που είχαν κάνει αιτήσεις και είχαν λάβει παραπάνω από μία άδειες, έχοντας πάντα κατά νου την μεταπώλησή τους. Στην αγορά έχουν εμφανιστεί μάλιστα και επενδυτικά «πακέτα» φωτοβολταϊκών που περιλαμβάνουν τα πάντα: Από την εξαγορά άδειας μέχρι την εγκατάσταση του φωτοβολταϊκού πάρκου με «το κλειδί στο χέρι». Είναι δηλαδή ολοκληρωμένα επενδυτικά πακέτα που απευθύνονται σε επενδυτές που θέλουν να τοποθετήσουν χρήματα με σταθερή και «συμβολαιοποιημένη» απόδοση.ΚαταγραφήΣε κάθε περίπτωση εντός των επόμενων εβδομάδων οι υπηρεσίες της ΔΕΗ υπολογίζουν να έχουν ολοκληρώσει την καταγραφή της ηλεκτρικής ισχύος των γραμμών και των 52 νομών, ώστε εντός του Δεκεμβρίου να ξεκινήσει η διαδικασία προσφορών σύνδεσης προς τους ενδιαφερόμενους.

Η καταγραφή δεν αφορά μόνο στις αγροτικές αιτήσεις αλλά στο σύνολο των αιτημάτων για φωτοβολταικά, παλαιά και νέα, κάθε είδους, για επιχειρήσεις, στέγες, χωράφια, κ.ά. Και σε κάθε περίπτωση είναι βέβαιο πως σε κάποιους νομούς προκύπτει μεγάλη συγκέντρωση φωτοβολταικής ισχύος: Πρωταθλητής είναι ο νομός Βοιωτίας με 450 μεγαβάτ που αντιστοιχούν σε 1.800 αιτήματα και με το μεγάλο ενδιαφέρον να εξηγείται από το γεγονός της γειτνίασής του με την Αθήνα, που έχει προσελκύσει πλήθος ιδιωτών και επιχειρήσεων. Ακολουθεί ο νομός Αιτωλοακαρνανίας με 250 μεγαβάτ ή 1400 αιτήματα και η Φθιώτιδα μαζί με την Ευρυτανία με 440 μεγαβάτ ή 1.100 αιτήματα.

(Ο Κόσμος του Επενδυτή, 20/11/2010)