Τα νέα «όπλα» της ΡΑΕ για την εποπτεία της ενεργειακής αγοράς
Χορήγηση αδειών παραγωγής και προμήθειας (χωρίς να απαιτείται έγκριση του υπουργείου), καθορισμός των ρυθμιζόμενων τιμολογίων για τις μη ανταγωνιστικές δραστηριότητες (χρεώσεις συστήματος, δικτύου, κλπ), και δυνατότητα επιβολής προστίμων ύψους ως 10% του τζίρου των επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στο χώρο αλλά και στους διαχειριστές των συστημάτων και των δικτύων διανομής, συγκαταλέγονται μεταξύ των καινούργιων αρμοδιοτήτων που παρέχει στη ΡΑΕ το ενεργειακό νομοσχέδιο.
Το νέο θεσμικό πλαίσιο ενισχύει το νομικό «οπλοστάσιο» της ΡΑΕ κατά τα ευρωπαϊκά πρότυπα, ώστε να μπορεί να ανταπεξέλθει στις αυξημένες απαιτήσεις ελέγχου του νέου, πιο σύνθετου ενεργειακού τοπίου, ενισχύει το προσωπικό της και καθιερώνει ταυτόχρονα νέα εργαλεία, όπως μεταξύ άλλων το θεσμό της «Διαιτησίας». Πρόκειται για το θεσμό που θα επιλύει κάθε διαφορά μεταξύ πελατών και ενεργειακών επιχειρήσεων, (ή μεταξύ των τελευταίων), με υποχρέωση η απόφαση να έχει εκδοθεί το αργότερο εντός 6 μηνών από την έναρξη της διαδικασίας.
Επιπλέον, το νομοσχέδιο κατοχυρώνει την διοικητική και οικονομική αυτοτέλεια της Αρχής, όπως ισχύει με τους Ρυθμιστές των περισσότερων από τις χώρες της Ε.Ε., δηλαδή η ΡΑΕ θα έχει δικό της προϋπολογισμό, που θα τον καταρτίζει η ίδια, και θα υποβάλλεται προς έγκριση στη Βουλή, στο πλαίσιο της διαδικασίας έγκρισης του κρατικού Προϋπολογισμού. Όσο για την επιλογή των μελών (θα γίνεται από τον υπ. Περιβάλλοντος και Ενέργειας) και θα εγκρίνεται από την επιτροπή θεσμών και διαφάνειας της Βουλής. Ταυτόχρονα, και προκειμένου να ανταπεξέλθει στις νέες αρμοδιότητες που της εκχωρούνται, δημιουργούνται στην Αρχή επιπλέον 33 νέες θέσεις (ειδικού επιστημονικού προσωπικού, διοιηκητικών, δικηγόρων, και ειδικού τεχνικού προσωπικού).
Ιδού μερικές βασικές ρυθμίσεις για το νέο ρόλο που καλείται να διαδραματίσει η ΡΑΕ στην αγορά :
• Θα αποφασίζει για τη χορήγηση, τροποποίηση και ανάκληση αδειών, ενώ θα καθορίζει και τη διαδικασία χορήγησής τους.
• Θα αποφασίζει 6 μήνες πριν αυτά τεθούν σε εφαρμογή, για τη μεθοδολογία και τον υπολογισμό των τιμολογίων μη ανταγωνιστικών δραστηριοτήτων (χρεώσεις συστήματος, δικτύου, ΥΚΩ, κλπ), ώστε αυτά να αντικατοπτρίζουν το κόστος των παρεχόμενων υπηρεσιών.
• Θα αποφασίζει σχετικά με την πιστοποίηση επιχειρήσεων ηλεκτρισμού και αερίου συμπεριλαμβανομένων αιτημάτων που προέρχονται από πρόσωπα τρίτης χώρας, προκειμένου αυτές να οριστούν ως διαχειριστές συστήματος μεταφορά.
• Θα εγκρίνει τη δευτερογενή νομοθεσία (Κώδικες και Κανονισμοί).
• Θα συνεργάζεται στενότερα με την Επιτροπή Ανταγωνισμού, ενώ θα διαβουλεύεται και θα συνεργάζεται με τις ρυθμιστικές αρχές άλλων κρατών και τον Οργανισμό Συνεργασίας Ρυθμικών Αρχών της Ε.Ε.
Ταυτόχρονα, και για την καλύτερη παρακολούθηση της αγοράς, η Αρχή θα εποπτεύει μεταξύ άλλων :
1.Τις τιμές για τους οικιακούς καταναλωτές, το ποσοστό αλλαγής προμηθευτή, διακοπής παροχής, την παροχή υπηρεσιών συντήρησης, τα σχετικά τέλη και τα παράπονα των καταναλωτών.
2. Την εμφάνιση στρεβλώσεων ή περιορισμών του ανταγωνισμού, όπως ρητρών αποκλειστικότητας που ενδέχεται να εμποδίζουν πελάτες να συνάπτουν συμβάσεις με περισσότερους του ενός προμηθευτή ή περιορίζουν τη δυνατότητα επιλογής προμηθευτή
3.Το κατά πόσο είναι συμβατοί οι όροι σύμβασης προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου με τη δυνατότητα διακοπής
4.Το επίπεδο διαφάνειας στις τιμές χονδρικής.