Συμμετοχή αλλά με ...επιφυλάξεις από τις εταιρείες αερίου για τον ευρωπαϊκό μηχανισμό κοινών αγορών - Άνοιξε σήμερα η πλατφόρμα

(upd: 16:00) Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανακοίνωσε ότι από σήμερα δρομολογεί την πρώτη στο είδος της διαδικασία που θα επιτρέψει στις ευρωπαϊκές εταιρείες να καταχωρίσουν τις ανάγκες τους για αγορά αερίου μέσω του μηχανισμού "AggregateEU" και θα προετοιμάσει την από κοινού αγορά αερίου σε επίπεδο ΕΕ.

Η Κομισιόν τονίζει ότι η διαδικασία αυτή αποτελεί ορόσημο για την ΕΕ προκειμένου να προετοιμαστεί για τον επόμενο χειμώνα, μέσω της συντονισμένης και έγκαιρης επαναπλήρωσης των εγκαταστάσεων αποθήκευσης αερίου, αξιοποιώντας τη συλλογική της ισχύ στην αγορά για να διαπραγματευθεί καλύτερες τιμές με διεθνείς προμηθευτές.

Οι εγγεγραμμένες εταιρείες έχουν προθεσμία μίας εβδομάδας, έως τις 2 Μαΐου, για να ανταποκριθούν σε αυτή την πρώτη πρόσκληση για συγκέντρωση της ζήτησης. Μετά την υποβολή των αιτημάτων από τις επιμέρους εταιρείες, θα συγκεντρωθούν οι ζητούμενες ποσότητες και θα πραγματοποιηθεί διαδικασία υποβολής προσφορών στην παγκόσμια αγορά.

Μόλις ο μηχανισμός AggregateEU αντιστοιχήσει τη συλλογική ευρωπαϊκή ζήτηση με τις προσφορές από διεθνείς προμηθευτές αερίου, οι συμμετέχουσες εταιρείες θα αρχίσουν διαπραγματεύσεις με τους προμηθευτές σχετικά με τους συμβατικούς όρους για την αγορά και την παράδοση του αερίου. Οι πρώτες συμφωνίες αγοράς αναμένονται πριν από το καλοκαίρι.

Η Επιτροπή επισημαίνει ότι δεν θα έχει κανέναν ρόλο στις διαπραγματεύσεις.

Περαιτέρω διαδικασίες υποβολής προσφορών θα διεξάγονται σε τακτική βάση, κάθε δύο μήνες για το επόμενο δωδεκάμηνο. Η δυνατότητα των εταιρειών να εγγραφούν στον μηχανισμό AggregateEU παραμένει ανοικτή. Μέχρι στιγμής έχουν εγγραφεί 76 εταιρείες, ενώ άλλες βρίσκονται σε διαδικασία εγγραφής. Επιπλέον 11 εταιρείες είναι έτοιμες να παράσχουν υπηρεσίες κεντρικού αγοραστή ή αντιπροσώπου.

Στο πρωινό του ρεπορτάζ το energypress έγραφε:

Τις λεπτομέρειες προκειμένου να λάβουν μέρος στον ευρωπαϊκό μηχανισμό κοινών αγορών αερίου ενόψει του επόμενου χειμώνα εξετάζουν ηλεκτροπαραγωγοί, προμηθευτές και traders από την ελληνική αγορά, με την σχετική πλατφόρμα για την υποβολή των αιτημάτων «ζήτησης» να ανοίγει σήμερα 25 Απριλίου.

Σημειώνεται ότι η πλατφόρμα θα παραμείνει ανοικτή για μία εβδομάδα έως Τρίτη 2 Μαΐου, ώστε οι ενδιαφερόμενοι ανά την Ευρώπη να υποβάλλουν τα αιτήματά τους.

Οι πρώτες αντιδράσεις της αγοράς, όπως μεταφέρουν αρμόδια στελέχη που συνομίλησαν με το energypress, είναι συγκρατημένες καθώς αφενός θέλουν να διευκρινίσουν τις λεπτομέρειες της πλατφόρμας ως προς τις δεσμεύσεις και υποχρεώσεις που περιλαμβάνει και αφετέρου ως προς την αποτελεσματικότητα του μέτρου που «μένει να φανεί», όπως αναφέρουν.

Αξίζει να σημειωθεί ότι η συζήτηση περί αποτελεσματικότητας αφορά κυρίως την τελική τιμή αγοράς που δύναται να επιτευχθεί και κατά πόσο αυτή θα είναι σημαντικά μικρότερη έναντι της τιμής που εξασφαλίζουν οι εταιρείες από μόνες τους για την προμήθεια ποσοτήτων φυσικού αερίου. Σε κάθε περίπτωση, θα επιδιώξουν μέσα στις επόμενες μέρες να συναθροιστούν στο ευρωπαϊκό «καλάθι» της ζήτησης αερίου έστω κατά ένα μέρος -μεγάλο ή μικρό – δοκιμάζοντας έτσι στη πράξη την νέα ευρωπαϊκή πρωτοβουλία.

Υπενθυμίζεται ότι, όπως έχει γράψει το energypress, έχει προηγηθεί σχετική σύσκεψη στα τέλη Ιανουαρίου, με πρωτοβουλία του ΥΠΕΝ όπου και συζητήθηκε η λειτουργία της πλατφόρμας και η ενδεχόμενη ελληνική συμμετοχή εκ μέρους των ενδιαφερόμενων εταιρειών. Στη συνάντηση συμμετείχαν εκπρόσωποι της ΔΕΗ, της ΔΕΠΑ Εμπορίας, των εταιρειών Μυτιληναίος, Elpedison, ΗΡΩΝ, Προμηθέας Gas, της ΕΒΙΚΕΝ από όπου και αναμένεται ως επί το πλείστων να υποβληθούν και σχετικά αιτήματα.

Ένας από τους βασικούς σκοπούς του μηχανισμού είναι να αποσοβηθεί μία σημαντική «παρενέργεια» που προκάλεσε η μείωση της τροφοδοσίας της Ευρώπης με ρωσικό καύσιμο, και πιο συγκεκριμένα το φαινόμενο τα κράτη-μέλη να ανταγωνίζονται μεταξύ τους στις διεθνείς αγορές για το κλείσιμο εισαγωγών αερίου, προκαλώντας έτσι την ενίσχυση των τιμών.

Την ίδια στιγμή, οι από κοινού αγορές θα διευκολύνουν την πιο ισότιμη πρόσβαση σε νέους προμηθευτές και διεθνείς αγορές. Όπως είναι φυσικό, από τις πηγές προέλευσης αυτών των ποσοτήτων έχει αποκλειστεί η Ρωσία. Επίσης, ο «συντονισμός» της ευρωπαϊκής ζήτησης για καύσιμο θα αυξήσει τη διαπραγματευτική ισχύ των ευρωπαϊκών εταιρειών, ώστε όχι μόνο να μπορούν να «κλειδώσουν» ποσότητες αερίου που διεκδικούν και άλλες αγορές εκτός Ευρώπης, αλλά και να εξασφαλιστούν σε ανταγωνιστικές τιμές. 

Πως θα λειτουργήσει η πλατφόρμα

Σύμφωνα με σχετική ανακοίνωση της Κομισιόν, τα υποβληθέντα αιτήματα ζήτησης θα συγκεντρωθούν και θα αντιστοιχηθούν με τις προσφορές των πωλητών (sellers) μέσω ανταγωνιστικής διαδικασίας.

Κάθε διαγωνιστική διαδικασία που θα πραγματοποιούνται κάθε δύο μήνες για τους επόμενους 12 μήνες θα διαρκεί τουλάχιστον 2 εβδομάδες. Τόσο ο τύπος παράδοσης, όπως για παράδειγμα LNG ή σε κάποιο εθνικό σημείο εξισορρόπησης όσο και η ημερομηνία θα πρέπει να υποδεικνύονται από την εταιρεία που υποβάλει αίτημα ζήτησης.

Όπως προαναφέρθηκε, η διαδικασία υποβολής αιτημάτων ζήτησης θα διαρκέσει έως 2 Μαΐου και στην συνέχεια θα εκκινήσουν οι διαγωνισμοί «αντιστοίχισης» μέσω της υπηρεσίας AggregateEU με σκοπό την προσέλκυση διεθνών προμηθευτών. Μετά την αντιστοίχιση ζήτησης και προσφοράς, οι εταιρείες θα διαπραγματευτούν με τους προμηθευτές τους τελικούς όρους των συμβολαίων.