Ανησυχία της αγοράς για τα μελλοντικά έσοδα των μπαταριών λόγω "κανιβαλισμού" – "Κλειδί" για τη βιωσιμότητα των επενδύσεων η λειτουργία της αγοράς εξισορρόπησης με σαφείς κανόνες

Την ιδιαίτερη σημασία της αγοράς εξισορρόπησης στα έσοδα των μπαταριών, ιδίως αν πρόκειται για μικρής διάρκειας μπαταρίες (1 ή 2 ωρών) υπογραμμίζουν σειρά μελετών που επιχειρούν να απεικονίσουν τα «revenues streams» των μονάδων αποθήκευσης για τα επόμενα χρόνια.

Ειδικότερα, όπως επισημαίνουν στελέχη του κλάδου που συνομίλησαν με το energypress, τα «projections» αποτυπώνουν την αυξανόμενη βαρύτητα των εσόδων από την παροχή υπηρεσιών εξισορρόπησης που μετά την δεκαετή σύμβαση λειτουργικής ενίσχυσης, φτάνουν να αποτελούν το 60-65% των συνολικών εσόδων της μονάδας από την αγορά. Υπό αυτό το πρίσμα, ο επικείμενος κανιβαλισμός της αγοράς αποθήκευσης και δη της αγοράς εξισορρόπησης στα πρότυπα της αγοράς των φωτοβολταϊκών προκαλεί ιδιαίτερη ανησυχία, όταν οι εν λόγω υπηρεσίες αναγνωρίζονται ως βασική πηγή εσόδων σε βάθος χρόνου.

«Το μεγάλο μας άγχος είναι η αγορά εξισορρόπησης» υπογραμμίζουν τα ίδια στελέχη για να προσθέσουν ότι απαιτείται προσεκτικός σχεδιασμός προς αποφυγήν ή τουλάχιστον περιορισμό του κινδύνου καθώς η ευθεία συνέπεια μιας επανάληψης των όσων συνέβησαν στον κλάδο των φωτοβολταϊκών, θα είναι η μη βιωσιμότητα των έργων αποθήκευσης.

Σύμφωνα με σχετικές μελέτες που έχουν εκπονήσει σύμβουλοι της αγοράς και βρίσκονται σε γνώση του energypress, η άμεση συνάφεια της αγοράς εξισορρόπησης με τα έσοδα μιας μπαταρίας εντοπίζεται κύρια στην περίπτωση, όπως προαναφέρθηκε των μικρής διάρκειας μπαταριών μιας και οι μεγαλύτερης διάρκειας μπαταρίες μπορούν να αξιοποιήσουν με καλύτερους όρους το arbitrage της αγοράς.

Χρειάζεται βέβαια να σημειωθεί ότι προοδευτικά, η εν λόγω καμπύλη ανάμεσα στις τιμές ενέργειας το μεσημέρι και τις τιμές ενέργειας το βράδυ θα εξομαλύνεται με τον πολλαπλασιασμό των μπαταριών  στο σύστημα, απομειώνοντας σε κατώτερα επίπεδα το συνολικό όφελος.

Σήμερα το arbitrage με τις διαφορές που παρατηρούνται στην διακύμανση της DAM μέσα στην μέρα σε συνέχεια της υπερπαραγωγής των φωτοβολταϊκών το μεσημέρι και την απόσυρσή τους από το ενεργειακό μίγμα με την δύση του ηλίου, συνιστά ισχυρό κίνητρο για τους επενδυτές συστημάτων αποθήκευσης να «τρέξουν» να μπουν πρώτοι στο σύστημα, αναγνωρίζοντας ότι αυτό δεν θα διαρκέσει για πάντα. Η μέχρι τώρα εμπειρία από τις χώρες που μέτρησαν τα πρώτα βήματα στο κομμάτι της αποθήκευσης επιβεβαιώνει το παραπάνω business plan με έργα να κατορθώνουν υψηλό βαθμό ανάκτησης της επένδυσης σε πολύ μικρό χρονικό διάστημα.

Σε μια προσπάθεια μεγαλύτερης μοντελοποίησης των προσδοκώμενων εσόδων για τις 2ωρες μπαταρίες εκτιμάται ότι τα συνολικά ακαθάριστα περιθώρια ποικίλουν αναλόγως των συνθηκών αγοράς, όπως οι τιμές των προϊόντων και του ανταγωνισμού που επικρατεί. Σε βάθος χρόνου, τα μεικτά περιθώρια (gross margins) σταθεροποιούνται σε ένα εύρος τιμών από 40 ευρώ το κιλοβάτ μέχρι 108 ευρώ το κιλοβάτ αναλόγως το σενάριο που «τρέχει» με τα έσοδα από την DAM να καταλαμβάνουν το μικρότερο μερίδιο στην περίπτωση του «High» σεναρίου, δηλαδή υψηλής διείσδυσης μονάδων αποθήκευσης με μικρότερη διείσδυση ΑΠΕ σε σχέση τα σενάρια «Central» και «Low».

Επί του πρακτέου, σύμφωνα με τις ίδιες μετρήσεις, το 2030, το καλάθι εσόδων ενός συστήματος αποθήκευσης διαμορφώνεται κατά 39% από την DAM με το υπόλοιπο κομμάτι να κατανέμεται σε 9% από την Ενδοημερήσια Αγορά και 52% από υπηρεσίες για την εξισορρόπηση του συστήματος (είτε Balancing capacity, είτε Balancing Energy, είτε μηχανισμός CRM). Μάλιστα, ακόμη και τα έσοδα που προβλέπονται από την Ενδοημερήσια Αγορά, γίνεται η βάσιμη υπόθεση ότι αφορούν ενέργεια εξισορρόπησης, η οποία «διαπραγματεύεται» στην Intraday Market.

Το 2035, τα αντίστοιχα νούμερα τροποποιούνται με το 40% DAM και το υπόλοιπο 60% να προέρχεται από υπηρεσίες εξισορρόπησης με την αναλογία να παραμένει λίγο πολύ ίδια σε βάθος 20ετίας με το μερίδιο των εσόδων από την προημερήσια αγορά να υποχωρεί ελαφρά.

Σε αυτή την βάση, οι εν λόγω επενδυτές ξεχωρίζουν ως ιδιαίτερα κρίσιμο στοιχείο για την βιωσιμότητα της αγοράς την λειτουργία της αγοράς εξισορρόπησης με ξεκάθαρους κανόνες εξαρχής, χαρακτηρίζοντας κάτι τέτοιο «εκ των ων ουκ άνευ».