Μιχάλης Καϊταντζίδης: Βουλιάζει η ενεργειακή αγορά από έλλειψη ρευστότητας

Ενώ οι «κοκορομαχίες» των κομματικών εκπροσώπων στα τηλεοπτικά πάνελς καλά κρατούν, η ενεργειακή αγορά βουλιάζει. Οι συμμετέχοντες στην αγορά από εισαγωγείς (ΔΕΠΑ), παραγωγούς (ΔΕΗ, ανεξάρτητοι, ΑΠΕ), έως και προμηθευτές (ΔΕΗ, ιδιώτες) βρίσκονται σε πολλαπλά αδιέξοδα, καθώς:

· Η αγορά στερείται ρευστού εξαιτίας απλήρωτων λογαριασμών ύψους 1,3 δισ. ευρώ
· Οι προμηθευτές δεν καταβάλουν στο σύστημα (ΑΔΜΗΕ-ΛΑΓΗΕ) τις οφειλές από τις αγορές ενέργειας
· Οι παραγωγοί δεν πληρώνονται για τις πωλήσεις ηλεκτρικής ενέργειας στο σύστημα
· Οι παραγωγοί δεν πληρώνουν τους εισαγωγείς φυσικού αερίου (ΔΕΠΑ)
· Οι εισαγωγείς αδυνατούν να εξυπηρετήσουν τις υποχρεώσεις προς τους διεθνείς προμηθευτές τους.

Η εικόνα έγινε προσπάθεια να διορθωθεί με τεχνητές ενέσεις ρευστότητας μέσω παρακράτησης του ΕΕΤΗΔΕ (χαράτσι ακινήτων) από τη ΔΕΗ. Ωστόσο το μέτρο μόνο μικρή ανάσα δίνει στην αγορά και το πρόβλημα, εφ΄όσον διατηρείται η σημερινή κατάσταση, επανέρχεται δριμύτερο σε λιγότερο από ένα μήνα.

Όπως είναι σε θέση να γνωρίζει το euro2day, αυτή τη στιγμή το πλέον πιεστικό πρόβλημα αντιμετωπίσει η ΔΕΠΑ. Μέχρι στιγμής, οι απαιτήσεις που έχει από τους πελάτες της φτάνουν τα 300 εκατομμύρια ευρώ, ενώ τίθεται εν αμφιβόλω η εξόφληση τιμολογίων αγοράς φυσικού αερίου για τον προσεχή Ιούνιο.
Το Μάιο η εταιρεία κατάφερε με μεγάλες προσπάθειες και αναστέλλοντας άλλες πληρωμές, να εξοφλήσει τιμολόγια αγοράς φυσικού αερίου.

Ωστόσο, με βάση τις προβλεπόμενες χρηματοροές, το ίδιο δεν μπορεί να συμβεί τον Ιούνιο. Σύμφωνα με τις πληροφορίες του euro2day, η διοίκηση της εταιρείας επεξεργάζεται σειρά λύσεων προκειμένου να ξεπεράσει την κρίσιμη κατάσταση.

Ωστόσο η έλλειψη πολιτικής κυβέρνηση και υπεύθυνου συνομιλητή που θα μπορεί να κινητοποιήσει μηχανισμούς και να λάβει αποφάσεις, επιδεινώνει δραματικά την κατάσταση.

Η θυγατρική αρνείται βοήθεια στη μητρική

Συγκεκριμένα, για το ξεπέρασμα της κρίσης ρευστότητας της αγοράς, το οποίο καταλήγει στη ΔΕΠΑ, γίνονται σκέψεις για έκδοση από τη ΔΕΠΑ ομολογιακού δανείου, με εγγύηση τις μετοχές του ΔΕΣΦΑ (100% θυγατρική της ΔΕΠΑ).

Ωστόσο η διαδικασία της έκδοσης διαρκεί μήνες, ενώ το πρόβλημα της ΔΕΠΑ είναι πιεστικό.

Έτσι εξετάστηκε η λύση της πληρωμής στη ΔΕΠΑ κερδών παρελθόντων ετών του ΔΕΣΦΑ, με βάση απόφαση που θα λάβει η γενική συνέλευση των μετόχων του ΔΕΣΦΑ. Και αυτή η λύση πάντως, δείχνει να προσκρούει σε αντιρρήσεις της διοίκησης του ΔΕΣΦΑ, η οποία επικαλείται τον ιδρυτικό νόμο της εταιρείας που διαχειρίζεται το δίκτυο φυσικού αερίου και επιβάλλει πλήρη ανεξαρτησία της θυγατρικής από τη μητρική εταιρεία.

Μάλιστα όπως πληροφορείται το euro2day, θα κατατεθεί αίτημα του ΔΕΣΦΑ, με το οποίο θα ζητά παρέμβαση της Αρχής.

100 εκατ. ευρώ στο «ψυγείο»

Και ενώ η ενεργειακή αγορά στενάζει και ψάχνει και το τελευταίο διαθέσιμο ευρώ, περίπου 100 εκατομμύρια που ανήκουν σε παραγωγούς, διαχειριστές δικτύου κ.λπ., παραμένουν στο ψυγείο. Πρόκειται για ποσά που εισέπραξαν πριν τις 24 Ιανουαρίου και μετά την ημερομηνία αυτή οι προμηθευτές Εnerga και Hellas Power, οι άδειες των οποίων έχουν αρθεί.

Τότε, μετά την παρέμβαση των Εισαγγελικών Αρχών και της Αρχής για το ξέπλυμα μαύρου χρήματος, δεσμεύθηκαν οι λογαριασμοί των δύο εταιρειών τραπεζών για την προστασία του δημόσιου συμφέροντος.

Ωστόσο η προστασία μάλλον αντίστροφα έχει λειτουργήσει, καθώς έχει στερήσει από την αγορά άμεση ρευστότητα με όλες τις αλυσιδωτές επιπτώσεις. Παρεμβάσεις για την αποδέσμευση των ποσών έχουν γίνει τόσο από το ΥΠΕΚΑ, όσο και από τη ΡΑΕ, χωρίς όμως να υπάρξει αποτέλεσμα μέχρι στιγμής.

«Μπαίνει χέρι» στους προμηθευτές

Σε όλα αυτά, θα πρέπει να προστεθούν οι οφειλές των προμηθευτών ηλεκτρικής ενέργειας, ΔΕΗ και ανεξάρτητων, προς τους διαχειριστές των δικτύων και το λειτουργό της αγοράς. Για την αντιμετώπιση της κατάστασης, η ΡΑΕ έχει ήδη εκκινήσει από την προηγούμενη εβδομάδα διαδικασίες ακροάσεων για δύο από τις εταιρείες προμήθειας οι οποίες φαίνεται πως δεν συμμορφώθηκαν, προκειμένου να εξεταστεί η επιβολή των εκ του νόμου προβλεπόμενων διοικητικών κυρώσεων, συμπεριλαμβανομένου του μέτρου της ανάκλησης της άδειας προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας.

Σύμφωνα με τη ΡΑΕ, θα ακολουθήσουν, τις αμέσως επόμενες ημέρες, παρόμοιες διαδικασίες και για τους λοιπούς συμμετέχοντες που φέρονται να έχουν οικονομικές υποχρεώσεις έναντι του διαχειριστή και του λειτουργού της αγοράς.

Όπως αναφέρουν στο euro2day πηγές της Αρχής, η διοίκηση της είναι αποφασισμένη να εφαρμόσει κατά γράμμα τη νομοθεσία που επιβάλλει την άρση της άδειας προμήθειας σε εταιρείες που δεν προσφέρουν εγγυήσεις και δεν εκπληρώνουν τις οικονομικές υποχρεώσεις τους προς τους διαχειριστές.

Επίσης επισημαίνουν ότι Αρχή και Διαχειριστές έχουν αστικές και ποινικές ευθύνες από τυχόν μη εφαρμογή του νόμου και των κωδίκων που προβλέπονται, επιβάλλοντας τους να αφαιρούν το δικαίωμα εκπροσώπησης πελατών, και στην ΡΑΕ να αφαιρεί τις άδειες άσκησης της δραστηριότητας.

Έτσι ήδη η ΡΑΕ έχει δώσει εντολή στους Διαχειριστές να αποστέλλουν σε μηνιαία βάση τις οφειλές των συμμετεχόντων στην αγορά, προκειμένου να προχωρά στις νόμιμες ενέργειες σε βάρος τους.

(euro2day 30/5/2012)