Με μοντέλο τα βιομηχανικά PPA's το φθηνό αγροτικό ρεύμα - Εξυγίανση για 192.000 γεωργικά ρολόγια της ΔΕΗ, δέλεαρ για «νοικοκυρεμένους» παραγωγούς

Στη λογική των πρώτων πράσινων PPAs ανάμεσα στη ΔΕΗ και τις βιομηχανίες Viohalco και Τιτάνα, σε μια λογική «2+8», δηλαδή με υψηλότερη και σταθερή ταρίφα στην πρώτη διετία και χαμηλότερη από τον τρίτο χρόνο και μετά, κινούνται τα νέα μέτρα για το αγροτικό ρεύμα που ανακοίνωσε η κυβέρνηση.

Η ρύθμιση που αφορά σχεδόν αποκλειστικά τη ΔΕΗ, καθώς δικοί της πελάτες είναι η συντριπτική πλειοψηφία των 192.000 αγροτικών ρολογιών πανελλαδικά, έχει ως «οδηγό» τις πρώτες πράσινες διμερείς συμφωνίες του 2023 με τη βιομηχανία.

Σε εκείνες, όπως και τώρα με τους αγρότες, ακριβώς επειδή τα φωτοβολταικά που θα εξυπηρετούσαν τις δύο ενεργοβόρες επιχειρήσεις, θα ήταν έτοιμα μετά από μια 2ετία, είχε προκριθεί το σκεπτικό ότι μέχρι τότε, οι ταρίφες θα είναι υψηλότερες.

Κατά παρόμοιο τρόπο θα λειτουργεί και το μοντέλο στο αγροτικό ρεύμα από την 1η Απριλίου. Ένας μεμονωμένος παραγωγός ή συνεταιρισμός που θα συνάπτει 10ετή σύμβαση με κάποιο πάροχο, εν προκειμένω με τη ΔΕΗ, θα απολαμβάνει για μια διετία σταθερή «κλειδωμένη» τιμή μεταξύ 9,3 και 11 σεντς η κιλοβατώρα, αναλόγως αν έχει ή όχι ληξιπρόθεσμα χρέη. Το συγκεκριμένο είναι σήμερα ένα από τα χαμηλότερα τιμολόγια της αγοράς.

Και για τα επόμενα οκτώ χρόνια, πάλι ο αγρότης θα έχει χαμηλή «κλειδωμένη« τιμή στα 9 σεντς για το 30% της ετήσιας κατανάλωσης του, όντας ελεύθερος να προμηθευτεί το υπόλοιπο 70% από όποιον άλλο πάροχο θέλει, σε τιμές αγοράς. Εάν θέλει να φύγει από τον πρώτο πάροχο (ΔΕΗ), θα πληρώνει ένα χαμηλό πέναλτι αποχώρησης, ύψους 70 ευρώ, ωστόσο δεν θα μπορεί να ξαναεπιστρέψει σε αυτόν.

Πρόγραμμα win win 

Επί της ουσίας πρόκειται για ένα σύστημα win win για τους αγρότες, αλλά και για τη ΔΕΗ, που κουβαλά τόσα χρόνια στον ισολογισμό της χρέη, συνολικού ύψους, 87 εκατ ευρώ από γεωργούς και κτηνοτρόφους.

Στη περίπτωση των αγροτών, που θεωρούνται πελάτες υψηλού ρίσκου, γι’ αυτό ακριβώς και τους αποφεύγουν οι ιδιώτες πάροχοι, προκύπτουν δύο ειδών οφέλη. Αφενός τους παρέχεται μια άκρως συμφέρουσα πρόταση, δηλαδή φθηνό σταθερό ρεύμα για δύο χρόνια με ένα ευέλικτο τιμολόγιο, αφετέρου τους δίνεται η δυνατότητα μιας λίαν ευνοϊκής ρύθμισης των ληξιπρόθεσμων οφειλών τους προς τη ΔΕΗ.

Εξόφληση του χρέους τους σε μια δεκαετία και με μηδενικό επιτόκιο. Δύσκολα θα έβρισκε κανείς μια πιο ευνοϊκή ρύθμιση, άρα δύσκολα θα ρισκάρει και να τη χάσει, μην εξυπηρετώντας τους όρους της.

Τα χρέη αυτά υπολογίζονται κοντά στα 90 εκατ ευρώ, μαζί και με τα χρέη των Οργανισμών Εγγείων Βελτιώσεων, που επίσης εντάσσονται στην ίδια ρύθμιση. Το κόστος εκτιμάται σε 6-8 εκατ ευρώ ετησίως και το αναλαμβάνει η πολιτεία μέσω του Ταμείου Ενεργειακής Μετάβασης (ΤΕΜ).

Ξεκαθάρισμα αγροτικών επισφαλειών

Στην περίπτωση της ΔΕΗ, η ρύθμιση όλων των αγροτικών χρεών προς αυτήν, σημαίνει επί της ουσίας ένα ξεκαθάρισμα των επισφαλειών και μια εξυγίανση του χαρτοφυλακίου της. Στη πράξη, αυτό σημαίνει ότι ναι μεν καλείται να δώσει εξαιρετικά χαμηλά τιμολόγια, μεταξύ 9 και 11 σεντς τη κιλοβατώρα, αλλά σε ένα πελατολόγιο που θα έχει εξυγιανθεί από τη πολιτεία. Με περισσότερες πιθανότητες να ανταποκριθεί στις από εδώ και πέρα πληρωμές, φοβούμενο ότι διαφορετικά θα χάσει την ευνοική ρύθμιση.

Είναι από κάθε άποψη ένα αρκετά καλά σχεδιασμένο και δουλεμένο πρόγραμμα, με ένα φυσικά άγνωστο Χ: Πόσοι από τους δικαιούχους αγρότες των 192.000 καταγεγραμμένων ρολογιών θα δεχτούν να υπογράψουν 10ετή σύμβαση στο ρεύμα, η οποία πηγαίνει «πακέτο» με τη ρύθμιση, καθώς ο κόσμος της υπαίθρου δεν είναι εξοικειωμένος με τέτοια σύγχρονα εργαλεία, όπως οι μακροχρόνιες διμερείς συμβάσεις.

Το μέτρο έχει σχεδιαστεί για όλο τον αγροτικό πληθυσμό της χώρας, ωστόσο ακόμη και το 50% να κάνει χρήση του, θα θεωρηθεί επιτυχία, εκτιμούν πηγές του ΥΠΕΝ.

Ένα άλλο ερώτημα είναι κατά πόσο το συγκεκριμένο πρόγραμμα είναι επωφελέστερο από το προηγούμενο, εκείνο που είχε ανακοινώσει το ΥΠΕΝ στις αρχές Φεβρουαρίου και το οποίο είχε ως «όχημα» τα φωτοβολταϊκά με μπαταρία. Είναι ασφαλώς καλύτερο, είναι η απάντηση. Στο αρχικό, που επίσης αφορούσε τη 10ετία, προβλέπονταν μείωση το πολύ κατά 30% του κόστους του ρεύματος, σε σχέση με τις σημερινές τιμές. Το καινούργιο δίνει πολύ χαμηλές και «κλειδωμένες» τιμές για τα πρώτα δύο χρόνια, ενώ καλύπτει με τον ίδιο τρόπο και το 30% της κατανάλωσης από το 3ο έτος και μετά. 

Εκείνο το στοιχείο που παραμένει ίδιο είναι η ισχύς των φωτοβολταϊκών που μέσω των δεκαετούς διάρκειας PPAs, θα καλύπτουν αποκλειστικά τις ανάγκες των αγροτών. Θα είναι ένα χαρτοφυλάκιο συνολικής ισχύος 300 – 500 MW, χωρίς μπαταρίες.

Δεν απαιτεί έγκριση από Κομισιόν

Είναι ένα ακόμη από τα θετικά του προγράμματος, καθώς ακριβώς επειδή τα έργα δεν θα φέρουν μπαταρίες, δεν προβλέπονται και επιδοτήσεις, γεγονός που θα σήμαινε ότι απαιτείται έγκριση από τη Κομισιόν. Το προηγούμενο πρόγραμμα που είχε ανακοινώσει το ΥΠΕΝ αρχές Φεβρουαρίου, προεβλεπε έργα με μπαταρίες, γεγονός που προυπέθετε το green light από την Επιτροπή, με ό,τι αυτό θα μπορούσε να σημαίνει σε καθυστερήσεις.

Το παρόν, δεν απαιτεί κοινοτική έγκριση, άρα απαντά στην πιεστική ανάγκη των αγροτών για άμεση μείωση του αγροτικού ρεύματος, καθώς η τιμολόγηση μπορεί να ξεκινήσει άμεσα, δηλαδή από την 1η Απριλίου. 

Και γιατί δεν είναι γνωστή από τώρα η ακριβής ισχύς του χαρτοφυλακίου των φωτοβολταικών; Διότι την απάντηση θα τη δώσει το ενδιαφέρον των αγροτών να μπουν στο πρόγραμμα. Ο αριθμός δηλαδή των αιτήσεων που θα υποβάλλουν στη πλατφόρμα που θα δημιουργηθεί έως την 1η Απριλίου.

Εκεί, μεμονωμένοι αγρότες και συνεταιρισμοί θα δηλώνουν τον ΑΦΜ τους, αν έχουν ληξιπρόθεσμα χρέη ή όχι και θα συνάπτουν τη σχετική σύμβαση. Ανάλογα με το τελικό νούμερο, η ΔΕΗ θα κάνει και την απαιτούμενη διαστασιολόγηση για τα απαιτούμενα φωτοβολταϊκά, για τα οποία θα πάρει όρους σύνδεσης κατ΄απόλυτη προτεραιότητα.