Γιατί οι τιμές του φυσικού αερίου στην Ευρώπη καταρρέουν παρά τον κρύο χειμώνα; - Το arbitrage και το spread TTF–Henry Hub
Στα χαμηλότερα επίπεδα από τον Απρίλιο του 2024, κάτω από τα 28 ευρώ/MWh υποχώρησαν οι τιμές του φυσικού αερίου στην Ευρώπη. Η αγορά δέχεται πιέσεις, καθώς οι συνομιλίες για κατάπαυση του πυρός μεταξύ Ουκρανίας και Ρωσίας ενισχύουν τις προοπτικές τερματισμού του τριετούς πολέμου και την πιθανή χαλάρωση των κυρώσεων της ΕΕ στη ρωσική ενέργεια. Οι ρεκόρ εξαγωγές LNG των ΗΠΑ έχουν επίσης βοηθήσει να διατηρηθούν οι τιμές υπό έλεγχο τόσο στην Ασία όσο και στην Ευρώπη, ενώ οι ροές μέσω νορβηγικών αγωγών έχουν παραμείνει σταθερές
Αξιοσημείωτο είναι ότι οι τιμές υποχωρούν παρά το σχετικά πρώιμο και ψυχρό ξεκίνημα του χειμώνα σε μεγάλο μέρος της ηπειρωτικής Ευρώπης.
Από τον Ιανουάριο, οι ευρωπαϊκές τιμές φυσικού αερίου έχουν υποχωρήσει πάνω από 45%, ενώ είναι μειωμένες κατά πάνω από 90% από τα ιστορικά υψηλά της ενεργειακής κρίσης του 2022.
Με μια πρώτη ματιά, αυτή η πτώση μοιάζει αντιφατική, καθώς οι θερμοκρασίες μειώνονται και τα επίπεδα αποθήκευσης αερίου παραμένουν σχετικά χαμηλά. Στις 8 Δεκεμβρίου, τα ευρωπαϊκά αποθέματα ήταν γεμάτα κατά 72,5%, περίπου 10% κάτω από τον μέσο όρο πενταετίας.
Στη Γερμανία, τη μεγαλύτερη αγορά φυσικού αερίου στην Ευρώπη, τα επίπεδα αποθήκευσης είναι ακόμη χαμηλότερα, μόλις στο 64,39%, πάνω από 20% κάτω από τα εποχικά επίπεδα.
Το αμερικανικό αέριο αναδιαμορφώνει την ευρωπαϊκή αγορά
Ο βασικός παράγοντας πίσω από την πτώση των τιμών βρίσκεται στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν αυξήσει τις εξαγωγές υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) προς την Ευρώπη, αντισταθμίζοντας τις μειωμένες ρωσικές παραδόσεις και αναδιαμορφώνοντας την παγκόσμια ενεργειακή ισορροπία.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της Kpler, τα αμερικανικά φορτία αντιστοιχούν περίπου στο 56% των εισαγωγών LNG της Ευρώπης φέτος.
Με τη ζήτηση στην Ασία σχετικά αδύναμη και την αμερικανική εξαγωγική ικανότητα ισχυρή, η Ευρώπη έχει εξελιχθεί στον κύριο προορισμό του αμερικανικού LNG.
Αυτή η σταθερή εισροή ασκεί καθοδική πίεση στο TTF, περιορίζοντας το spread — δηλαδή τη διαφορά τιμής — μεταξύ ευρωπαϊκού και αμερικανικού φυσικού αερίου.
Το spread TTF–Henry Hub συρρικνώνεται απότομα
Ιστορικά, το αμερικανικό φυσικό αέριο — τιμολογημένο στον κόμβο Henry Hub — διαπραγματεύεται με έκπτωση έναντι του TTF λόγω της άφθονης εγχώριας παραγωγής στη Βόρεια Αμερική.
Ωστόσο, το spread έχει συρρικνωθεί δραματικά το 2025, από περίπου 12 $/MMBtu στην αρχή του έτους σε μόλις 4,8$, το χαμηλότερο επίπεδο από τον Μάιο του 2021.
Προς το παρόν, το TTF διαπραγματεύεται λίγο κάτω από τα 10 $/MMBtu, μόλις διπλάσιο από την τιμή του Henry Hub, που ήταν κατά μέσο όρο 5,045 $ αυτή την εβδομάδα.
Για σύγκριση, κατά την ενεργειακή κρίση του 2022, οι τιμές TTF εκτινάχθηκαν στα 350 €/MWh (περίπου 100 $/MMBtu), ενώ το Henry Hub ήταν κοντά στα 10 $, δημιουργώντας ένα ιστορικό spread σχεδόν 90 $/MMBtu.
Το αμερικανικό LNG έχει γίνει η «βαλβίδα ασφαλείας» της Ευρώπης, μειώνοντας τους φόβους για ελλείψεις και επαναφέροντας μια αίσθηση κανονικότητας στις αγορές.
Η συρρίκνωση του spread αντικατοπτρίζει μια ευρύτερη αναδιάταξη στις παγκόσμιες ροές ενέργειας.
Όσο περισσότερο LNG μπορούν να εξάγουν οι ΗΠΑ, τόσο περισσότερο μπορούν να αποσυμπιέσουν τις τιμές στην Ευρώπη.
Μακροπρόθεσμες προβλέψεις για το φυσικό αέριο
Κοιτάζοντας μπροστά, οι αναλυτές της Goldman Sachs βλέπουν ότι η τάση αυτής της εξισορρόπησης θα συνεχιστεί μέσα στη δεκαετία.
Η Samantha Dart, επικεφαλής έρευνας εμπορευμάτων της τράπεζας, αναμένει ότι η αυξανόμενη παγκόσμια προσφορά — ιδιαίτερα από τις ΗΠΑ — θα ενισχύσει τα ευρωπαϊκά αποθέματα και θα πιέσει σταδιακά τις τιμές TTF χαμηλότερα, προβλέποντας TTF στα 29 €/MWh το 2026 και στα 20 €/MWh το 2027.
Το 2028–2029, η συμφόρηση στις αποθήκες της Βορειοδυτικής Ευρώπης θα μπορούσε να ρίξει το TTF έως τα 12 €/MWh, κλείνοντας το arbitrage των αμερικανικών εξαγωγών LNG και οδηγώντας σε ακυρώσεις φορτίων.
Αυτό θα προκαλούσε πτώση των τιμών στις ΗΠΑ, με το Henry Hub να πέφτει ενδεχομένως στα 2,70 $/MMBtu.
Μετά το 2030
Μετά το 2030, ωστόσο, η Goldman βλέπει πιθανότητα νέας στενότητας στην αγορά LNG, με κύριους παράγοντες την πολιτική αποανθρακοποίησης της Κίνας και τις αυξημένες επενδύσεις σε ασιατικές ενεργειακές υποδομές. Αυτή η μετατόπιση θα μπορούσε να επαναφέρει το transatlantic arbitrage, ανεβάζοντας το Henry Hub πάνω από τα 4 $ και το TTF πάνω από τα 30 €/MWh μετά το 2033.
Ο Ron Bousso του Reuters ανέφερε αυτή την εβδομάδα ότι η διαφορά τιμής μεταξύ Henry Hub και TTF έχει περιοριστεί στα 4,70 $/MMBtu. Πρόκειται για μεγάλη πτώση από τα 12 $ στην αρχή του 2025 και για το μικρότερο spread από τον Απρίλιο του 2021, γεγονός που αρχίζει να διαβρώνει τα κέρδη των εξαγωγέων LNG.
Κάποιοι μπορεί να υποστηρίξουν ότι αυτή η συρρίκνωση απλώς μειώνει τα «αφύσικα» υψηλά κέρδη που είχαν προκύψει από την εκτίναξη των τιμών το 2022. Έκτοτε, οι ευρωπαϊκές τιμές φυσικού αερίου έχουν μειωθεί έως και 90% — και η ευαισθησία του αμερικανικού LNG στις τιμές αρχίζει να φαίνεται. Τα πράγματα ίσως γίνουν ακόμη δυσκολότερα τα επόμενα χρόνια.
Αυξημένη ζήτηση
Η ζήτηση για αμερικανικό LNG στην Ευρώπη δεν πρόκειται να μειωθεί: η ΕΕ ανακοίνωσε ότι συμφώνησε σε πλήρη απαγόρευση των ρωσικών ενεργειακών εισαγωγών, συμπεριλαμβανομένου του LNG, του οποίου είχε εισαγάγει ποσότητες-ρεκόρ πέρυσι.
Παράλληλα, οι αμερικανικές ενεργειακές εταιρείες κατασκευάζουν περισσότερη εξαγωγική ικανότητα LNG — γεγονός που θα αυξήσει την πίεση στα περιθώρια κέρδους. Από την αρχή του 2025, έχουν εγκριθεί περίπου 83 δισ. κυβικά μέτρα νέας δυνατότητας υγροποίησης στις ΗΠΑ. Εάν υλοποιηθούν, αυτό θα αυξήσει τη ζήτηση φυσικού αερίου από τη βιομηχανία LNG, της οποίας το μερίδιο αναμένεται να ανέβει από 13% της συνολικής ζήτησης αερίου στη χώρα σε έως και 20% έως το 2030.
«Το αμερικανικό LNG είχε εξαιρετικά περιθώρια κέρδους από τα τέλη του 2021, αλλά αυτά τα περιθώρια έχουν επιστρέψει πλέον σε πιο φυσιολογικά επίπεδα, καθώς η αγορά έχει σταθεροποιηθεί και νέα δυναμικότητα παραγωγής LNG αρχίζει να μπαίνει σε λειτουργία», δήλωσε ο Saul Kavonic, επικεφαλής έρευνας ενέργειας στην MST Marquee, στον Ron Bousso του Reuters.