Γιατί η Ελλάδα πληρώνει ακριβότερα το LNG από τις ΗΠΑ σε σχέση με την υπόλοιπη Ευρώπη

Συνδυασμός αυξημένου μεταφορικού κόστους, διαφορετικών συμβολαίων προμήθειας και γεωπολιτικού ρίσκου εξηγεί γιατί η Ελλάδα εμφανίζεται να πληρώνει ακριβότερα από κάθε άλλη χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης το αμερικανικό LNG, σύμφωνα με παράγοντες της αγοράς φυσικού αερίου που σχολιάζουν τα ευρήματα της νέας έκθεσης του IEEFA.

Η έκθεση του διεθνούς think tank καταγράφει ότι η μέση τιμή που πλήρωσε η Ελλάδα για εισαγωγές αμερικανικού LNG το 2025 ανήλθε στα 38,7 ευρώ ανά μεγαβατώρα, δηλαδή περίπου 12% υψηλότερα από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.

Παράλληλα, το 73% των ελληνικών εισαγωγών LNG το πρώτο τρίμηνο του 2026 προήλθε από τις Ηνωμένες Πολιτείες, γεγονός που αναδεικνύει τη σημαντική εξάρτηση της χώρας από το αμερικανικό καύσιμο.

Όπως εξηγούν στελέχη της αγοράς, ο πρώτος παράγοντας που επηρεάζει το κόστος είναι καθαρά γεωγραφικός. Τα φορτία LNG που κατευθύνονται προς την Ελλάδα χρειάζονται περισσότερο χρόνο μεταφοράς σε σχέση με τα φορτία που παραδίδονται σε τερματικούς σταθμούς της δυτικής και βόρειας Ευρώπης. Υπολογίζεται ότι το ταξίδι προς την Ανατολική Μεσόγειο απαιτεί περίπου πέντε επιπλέον ημέρες, ενώ άλλες πέντε απαιτούνται για την επιστροφή του πλοίου, αυξάνοντας σημαντικά το συνολικό μεταφορικό κόστος.

Οι ίδιες πηγές σημειώνουν ότι οι αγορές της κεντρικής και βόρειας Ευρώπης διαθέτουν επίσης ένα επιπλέον πλεονέκτημα: παλαιότερες συμβάσεις προμήθειας αμερικανικού LNG που είχαν υπογραφεί πριν από την ενεργειακή κρίση των τελευταίων ετών. Πολλά από αυτά τα συμβόλαια είναι συνδεδεμένα με τον δείκτη Henry Hub, δηλαδή την αμερικανική τιμή φυσικού αερίου, η οποία παραμένει χαμηλότερη από τον ευρωπαϊκό δείκτη TTF.

Αντίθετα, οι νεότερες συμβάσεις που υπογράφονται πλέον στην ευρωπαϊκή αγορά — και στις οποίες βασίζεται σε μεγαλύτερο βαθμό η ελληνική αγορά — τιμολογούνται με βάση το TTF, οδηγώντας σε υψηλότερο τελικό κόστος προμήθειας.

Ωστόσο, σύμφωνα με στελέχη της αγοράς, ο σημαντικότερος παράγοντας που επηρεάζει την ελληνική αγορά είναι το λεγόμενο γεωπολιτικό premium της περιοχής. Η Ανατολική Μεσόγειος και η νοτιοανατολική Ευρώπη θεωρούνται περιοχές αυξημένου γεωπολιτικού κινδύνου, ειδικά μετά τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και τις αναταράξεις στις διεθνείς ροές φυσικού αερίου και LNG.

Αυτό έχει ως αποτέλεσμα τα φορτία LNG που προορίζονται για την περιοχή να επιβαρύνονται με υψηλότερο premium σε σχέση με τις αγορές της βορειοδυτικής Ευρώπης, όπου υπάρχει μεγαλύτερη ρευστότητα, βαθύτερες αγορές και περισσότερες εναλλακτικές επιλογές προμήθειας.

Η εξέλιξη αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς η Ευρώπη αυξάνει διαρκώς την εξάρτησή της από το αμερικανικό LNG. Σύμφωνα με την IEEFA, οι ΗΠΑ κάλυψαν το 63% των ευρωπαϊκών εισαγωγών LNG το πρώτο τρίμηνο του 2026, ενώ το ποσοστό αυτό θα μπορούσε να φθάσει στο 75%-80% έως το 2030 εφόσον συνεχιστεί η σημερινή τάση.

Σε αυτό το περιβάλλον, η ελληνική αγορά καλείται να ισορροπήσει ανάμεσα στην ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας μέσω νέων υποδομών LNG και στο αυξημένο κόστος που συνεπάγεται η υψηλή εξάρτηση από εισαγόμενα φορτία αμερικανικού φυσικού αερίου.