Εγχώρια και… ευρωπαϊκή καθυστέρηση για τα «νέα ΑΔΙ»

Η αναδιοργάνωση του Μηχανισμού Διασφάλισης Επαρκούς Ισχύος στο χώρο της ηλεκτρικής ενέργειας, η οποία αποτελεί ευρωπαϊκή κατεύθυνση αλλά και μνημονιακή υποχρέωση για τη χώρα μας, φαίνεται ότι θα καθυστερήσει, παρότι βρίσκεται σε διαβούλευση σχετικό κείμενο γενικών αρχών από τη ΡΑΕ.

Η καθυστέρηση οφείλεται εν μέρει και στο γεγονός ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δεν έχει εκδώσει ακόμα τις αναλυτικές οδηγίες, όπως έχει προαναγγείλλει, καθώς, όπως τουλάχιστον αναφέρουν οι διαθέσιμες πληροφορίες, υπάρχουν αντιτιθέμενες απόψεις για διάφορα επιμέρους ζητήματα. Είναι χαρακτηριστικό ότι η Επιτροπή δεν έχει καν τοποθετηθεί  σε σχέση με το Αγγλικό σχέδιο, παρότι αυτό έχει κατατεθεί εδώ και 2 – 3 μήνες, μη θέλοντας προφανώς να προδιαγράψει τις μελλοντικές αποφάσεις της. Υπάρχουν βεβαίως οι κατευθυντήριες γραμμές που έχουν διατυπώσει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και η Ευρωπαϊκή Ρυθμιστική Αρχή (ACER), εκκρεμεί ωστόσο η έκδοση των λεπτομερών οδηγιών.

Εν αναμονή των οδηγιών, στη χώρα μας βρίσκονται σε εξέλιξη οι διαδικασίες για την υιοθέτηση του νέου Μηχανισμού Διασφάλισης Επαρκούς Ισχύος, που θα αντικαταστήσει τα υφιστάμενα Αποδεικτικά Διαθεσιμότητας Ισχύος, τα οποία εισπράττουν οι παραγωγοί ηλεκτρικής ενέργειας και χορηγούνται οριζόντια ως αμοιβή για κάθε διαθέσιμο μεγαβάτ (σήμερα 45.000 ευρώ το μεγαβάτ για ένα χρόνο) ανεξάρτητα από τον τύπο και τις δυνατότητες της μονάδας στην οποία αντιστοιχεί.

Η διαβούλευση που έχει ορίσει η ΡΑΕ για το αρχικό κείμενό της λήγει, μετά από παράταση που δόθηκε, στις 17 Σεπτεμβρίου. Μέχρι το τέλος του μήνα αναμένεται να δοθεί από τον ΑΔΜΗΕ και η μελέτη που έχει αναλάβει για την προδιαγραφή του επιπέδου των υπηρεσιών που θα πρέπει να προσφέρονται και την ποσοτικοποίησή τους, αλλά και η μελέτη για τον υπολογισμό του συνολικού κόστους και την κατανομή του στους διάφορους τύπους ισχύος.

Μέχρι το τέλος Οκτωβρίου θα δοθεί η συνολική ποσοτικοποιημένη πρόταση της ΡΑΕ και θα πραγματοποιηθεί δεύτερη διαβούλευση.

Το σύνολο των δεδομένων, δηλαδή η μελέτη του ΑΔΜΗΕ, η μελέτη του καθηγητή Παντελή Κάπρου που πραγματοποιήθηκε για λογαριασμό της ΡΑΕ για την αναδιοργάνωση του συστήματος, τα αποτελέσματα της διαβούλευσης και πιθανόν, αν εν τω μεταξύ προκύψουν, οι λεπτομερείς οδηγίες της Κομισιόν, θα αποτελέσουν τη βάση για το τελικό κείμενο – πρόταση της ΡΑΕ που θα δοθεί το Δεκέμβριο στην κυβέρνηση προκειμένου η τελευταία να την υποβάλλει στην Κομισιόν.

Το παραπάνω χρονοδιάγραμμα είναι σαφές ότι ξεπερνάει τις χρονικές δεσμεύσεις που έχουν αναληφθεί από τη χώρα μας στο πλαίσιο του μνημονίου. Σύμφωνα μάλιστα με πληροφορίες, έχει ήδη ληφθεί απόφαση για παράταση, μέχρι το τέλος Δεκεμβρίου, του μεταβατικού μηχανισμού ΑΔΙ ο οποίος έληγε στις 30 Σεπτεμβρίου.

4 πυλώνες

Υπενθυμίζεται ότι κεντρική γραμμή του κειμένου που έχει θέσει σε διαβούλευση η ΡΑΕ είναι η δημιουργία ενός μηχανισμού μακροχρόνιας διασφάλισης επαρκούς ισχύος. Σε αντίθεση με ό,τι συνέβαινε μέχρι τώρα, (μαζί με την ασφάλεια εφοδιασμού ο μηχανισμός μεριμνούσε και για τη βιωσιμότητα των υφιστάμενων επενδύσεων), μοναδικό κριτήριο πλέον είναι η μακροχρόνια επάρκεια ισχύος, η οποία υπηρετείται από τέσσερις πυλώνες.

Αυτοί περιλαμβάνουν:

1) τη διαθεσιμότητα ισχύος: στόχος η κάλυψη της ζήτησης φορτίου με ένα επαρκές περιθώριο εφεδρείας και με καθορισμένο ελάχιστο επίπεδο τιμών των κατάλληλων δεικτών αξιοπιστίας. Η υπηρεσία θα αμείβεται με βάση την πραγματικά διαθέσιμη ισχύ των κατανεμόμενων μονάδων, με βάση την ισχύ.

2) την ευελιξία: στόχος η διαχείριση αναγκών γρήγορης μεταβολής της παραγωγής, ανοδικής ή καθοδικής πχ λόγω περικοπής της παραγωγής από ΑΠΕ. Η αμοιβή (σταθερή και μεταβλητή) θα δίδεται σε κατάλληλες μονάδες που μπορούν να μεταβάλλουν ανάλογα την παραγωγή τους.

3) τα στρατηγικά αποθέματα: για την κάλυψη των ετήσιων αιχμών σε σπάνιες περιπτώσεις ακραίων συνθηκών όπου υπάρχει υψηλή ζήτηση και πλήρης έλλειψη ΑΠΕ ή περιορισμοί στην τροφοδοσία καυσίμων. Θα συνάπτονται συμβάσεις ψυχρή εφεδρείας με διαγωνισμό.

4) την απόκριση της ζήτησης: στόχος η κάλυψη φορτίου σε συνθήκες υψηλής ζήτησης, σε ημερήσιο ή εποχικό επίπεδο, λαμβάνοντας υπόψη τις ελλείψεις ή τη μη διαθεσιμότητα μονάδων, μέσω της διακοψιμότητας φορτίου μεγάλων καταναλωτών ή ομάδων καταναλωτών. Η αμοιβή θα δίδεται βάσει της οριακής τιμής του συστήματος ή μετά από διαγωνισμό για υπηρεσίες διακοψιμότητας σε περιόδους υψηλής ζήτησης.