Αυτοκίνητα SUV: Ένας τομέας που πρέπει να απασχολήσει τη συζήτηση για την ενεργειακή και κλιματική κρίση

Αρνητική έως καταστροφική αποδεικνύεται για το κλίμα η στροφή των καταναλωτών στα μεγαλύτερου μεγέθους αυτοκίνητα σαν τα SUV, όπως προκύπτει μετά από μια και πλέον δεκαετία που βρίσκονται στις κορυφαίες θέσεις των πωλήσεων. Ταυτόχρονα, η εξάπλωσή τους δυσκολεύει και τις προσπάθειες αντιμετώπισης της ενεργειακής κρίσης σε μια περίοδο που οι επενδύσεις στο πετρέλαιο εξακολουθούν να είναι χαμηλές.

Τα αυτοκίνητα αυτά χαρακτηρίζονται από μεγαλύτερο βάρος και κατανάλωση σε σχέση με τα μεσαίου μεγέθους χαμηλά οχήματα. 

Στο παρακάτω διάγραμμα εμφανίζεται η πρόοδος στο μερίδιο των SUV διεθνώς, σύμφωνα με τον ΙΕΑ:

Στην Ελλάδα το μερίδιο των SUV στις νέες ταξινομήσεις το 2022 ήταν 54,8% από 48% το 2021.

Καθώς η πλειοψηφία των SUV (άνω του 95%) έχουν ως καύσιμο τη βενζίνη ή το ντίζελ γίνεται αντιληπτό πως μιλάμε για μια διαρκή άνοδο στη ζήτηση πετρελαίου των μεταφορών της χώρας μας. Ακόμα όμως και στην περίπτωση των ηλεκτρικών SUV, χρειάζεται μεγαλύτερη μπαταρία και περισσότερη ενέργεια για να κινηθούν σε σύγκριση με πιο χαμηλά μοντέλα, άρα και εκεί παρατηρείται ενεργειακή σπατάλη. Ο ΙΕΑ εκτιμά ότι τα SUV καταναλώνουν κατά μέσο όρο 20% περισσότερη ενέργεια από ένα μεσαίου μεγέθους αυτοκίνητο. "Τα SUV ήταν από τους τομείς με τη μεγαλύτερη άνοδο εκπομπών αερίου του θερμοκηπίου την προηγούμενη δεκαετία. Μόνο το 2021 οι εκπομπές τους αυξήθηκαν κατά 35 εκατ. τόνους CO2", σημειώνει ο οργανισμός.

Ένας βασικός λόγος που τα SUV προωθούνται είναι η κερδοφορία των αυτοκινητοβιομηχανιών, καθώς αποκομίζουν υψηλότερα κέρδη από οχήματα τέτοιου είδους παρά από μικρότερα. 

«Η διεθνής στροφή προς τα SUV είναι σαφής », δήλωσε ο Στέφαν Μπράτσελ από το γερμανικό Κέντρο Διαχείρισης Αυτοκινήτων CAR στην Μπέργκις Γκλάντμπαχ. «Στην κατηγορία μεγάλων και πολυτελών αυτοκινήτων η τάση στην αγορά είναι ανοδική. Τα ποσοστά SUV στην αγορά αυξάνονται συνεχώς». O Μπένεντικτ Μάιερ από το Ινστιτούτο Οικονομίας του Αυτοκινήτου προσθέτει: «Δεν πιστεύω ότι μεσοπρόθεσμα οι γερμανικές αυτοκινητοβιομηχανίες θα επενδύσουν σε μικρά αυτοκίνητα ή προσιτά οχήματα χαμηλού κόστους με στόχο τις μαζικές πωλήσεις».

Αν τα SUV ήταν χώρα θα ήταν ο έκτος μεγαλύτερος ρυπαντής

Χαρακτηριστική είναι η αναφορά του ΙΕΑ ότι αν τα SUV ήταν χώρα θα ήταν η έκτη μεγαλύτερη σε ρύπους διεθνώς με πάνω από 900 εκατ. τόνους CO2 ετησίως.

Και σε ενεργειακούς όρους, όμως, το 2020 ο ΙΕΑ εκτιμούσε πως οι αυξημένες πωλήσεις ηλεκτρικών οχημάτων οδήγησαν σε εξοικονόμηση 40.000 βαρελιών πετρελαίου ανά ημέρα, όμως, η άνοδος στις πωλήσεις SUV ακύρωσε πλήρως το παραπάνω όφελος.

Με βάση τα παραπάνω, βλέπουμε ότι τα SUV αποτελούν μια τροχοπέδη για την ενεργειακή μετάβαση και την κλιματική προσπάθεια. Μάλιστα, το πρόβλημα προκύπτει από μια καταναλωτική προτίμηση και όχι από μια βασική ανάγκη όπως άλλα είδη ενεργειακής ζήτησης.

Ως εκ τούτου, απαιτείται κάποιου είδους παρέμβαση από την πλευρά της Πολιτείας με περισσότερα αντικίνητρα για τα SUV και περισσότερα κίνητρα για πιο οικονομικά οχήματα.