Αλλαγή σελίδας φέρνουν οι νέες προτάσεις της Κομισιόν για το φυσικό αέριο, την κοινή πρόσβαση στην αποθήκευση και την αγορά υδρογόνου

Το αργότερο ως το 2049 θα φτάνουν τα μακροχρόνια συμβόλαια φυσικού αερίου στην Ευρώπη, σύμφωνα με τις νέες νομοθετικές προτάσεις της Κομισιόν που αποτελούν μέρος του χειμερινού "πακέτου". Παράλληλα, στο υδρογόνο και τα ανανεώσιμα αέρια δημιουργείται μια πλήρης ρυθμιστική δομή με διαχωρισμό παραγωγής/μεταφοράς, μειωμένες ταρίφες και προώθηση των νέων υποδομών και της επανάχρησης των υφιστάμενων. Στο φλέγον θέμα των στρατηγικών αποθεμάτων φυσικού αερίου, προβλέπεται η εξασφάλιση κοινών ποσοτήτων από τα κράτη-μέλη, όπως είχαν αιτηθεί νωρίτερα φέτος.

Αναλυτικότερα, σήμερα η Κομισιόν υιοθέτησε μια νέα σειρά από νομοθετικές προτάσεις για την απανθρακοποίηση της αγοράς αερίου, διευκολύνοντας την υιοθέτηση των ανανεώσιμων αερίων και των αερίων χαμηλού άνθρακα. Σύμφωνα με σχετική ανακοίνωση, η Κομισιόν συνεχίζει επίσης τη στρατηγική της για το μεθάνιο και τις διεθνείς της δεσμεύσεις με προτάσεις για τον περιορισμό των σχετικών εκπομπών του ενεργειακού τομέα.

Με αφορμή τις προτάσεις, ο αντιπρόεδρος, Φρανς Τίμερμανς, δήλωσε: "Η Ευρώπη πρέπει να γυρίσει σελίδα στα ορυκτά καύσμα και να κινηθεί προς καθαρότερες πηγές. Αυτό περιλαμβάνει την αντικατάσταση των ορυκτών αερίων με ανανεώσιμα και αέρια χαμηλού άνθρακα, όπως το υδρογόνο. Σήμερα προτείνουμε κανόνες για να επιτρέψουμε αυτή τη μετάβαση και να δομήσουμε τις απαραίτητες αγορές, δίκτυα και υποδομές. Προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι εκπομπές μεθανίου, επίσης προτείνουμε ένα στερεό νομοθετικό πλαίσιο που θα μας βοηθήσει στις δεσμεύσεις μας και στην αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης".

Από την πλευρά της, η επίτροπος Ενέργειας, Κάντρι Σίμσον, δήλωσε: "Με τις σημερινές προτάσεις δημιουργούμε τις προϋποθέσεις για την ενεργειακή μετάβαση του κλάδου αερίου, ενσχύοντας τη χρήση καθαρών αερίων. Βασικό στοιχείο της μετάβασης είναι η εγκαθίδρυση μιας ανταγωνιστικής αγοράς υδρογόνου με αφιερωμένες υποδομές. Θέλουμε η Ευρώπη να ηγηθεί και να είναι η πρώτη παγκοσμίως με κανόνες αγοράς για αυτή τη σημαντική πηγή ενέργειας και αποθήκευσης. Επίσης, προτείνουμε αυστηρούς κανόνες για τις εκπομπές μεθανίου από το αέριο, το πετρέλαιο και τον άνθρακα για να μειώσουμε τις εκπομπές κατά 80% ως το 2030 και να ενισχύσουμε τη δράση εκτός Ε.Ε. Οι προτάσεις μας θα ενδυναμώσουν επίσης την ασφάλεια εφοδιασμού και την συνεργασία των κρατών-μελών ώστε να αντιμετωπίζουν τις τιμολογιακές αναταραχές και να γίνει το ενεργειακό μας σύστημα πιο ανθεκτικό. Όπως ζήτησαν τα κράτη-μέλη, βελτιώσαμε το συντονισμό για την αποθήκευση αερίου και δημιουργήσαμε την επιλογή κοινών αγορών από τα αποθέματα".

Όσον αφορά τη δημιουργία μιας αγοράς για το υδρογόνο, αναφέρεται ότι οι κανόνες θα εφαρμοστούν σε δύο φάσεις, μια πριν και μια μετά το 2030, ώστε να καλύψουν την πρόσβαση στις υποδομές, το διαχωρισμό των δραστηριοτήτων παραγωγής και μεταφοράς, καθώς και τα τέλη. Παράλληλα, θα δημιουργηθεί μια νέα δομή διακυβέρνησης, το Ευρωπαϊκό Δίκτυο Διαχειριστών για το Υδρογόνο (ENNOH) για να προωθήσει τις υποδομές, το διασυνοριακό συντονισμό και την κατασκευή διασυνδέσεων.

Η πρόταση προβλέπει ότι τα εθνικά σχέδια ανάπτυξης του δικτύου θα βασίζονται σε κοινό σενάριο για τον ηλεκτρισμό, το αέριο και το υδρογόνο. Θα πρέπει να συμβαδίζουν με τα ΕΣΕΚ, καθώς και το ευρωπαϊκό δεκαετές πρόγραμμα ανάπτυξης. Οι διαχειριστές αερίου θα πρέπει να περιλαμβάνουν πληροφορίες για τις υποδομές που μπορούν να αποσυρθούν ή να επαναχρησιμοποιηθούν και θα υπάρξει ξεχωριστή ανάπτυξη του δικτύου υδρογόνου για να εξασφαλιστεί ότι βασίζεται σε ρεαλιστικές εκτιμήσεις.

Οι νέοι κανόνες θα διευκολύνουν την πρόσβαση των ανανεώσιμων αερίων στο υφιστάμενο δίκτυο αερίου απομακρύνοντας τα τέλη για τις διασυνοριακές διασυνδέσεις και μειώοντάς τες για τα σημεία έγχυσης. Επίσης, θα δημιουργήσουν ένα σύστημα πιστοποίησης για τα αέρια χαμηλών ρύπων ώστε να ολοκληρωθεί το έργο της οδηγίας για τις ΑΠΕ, με την πιστοποίησή τους. Έτσι θα εξασφαλιστεί ένα δίκαιο περιβάλλον για την εκτίμηση των εκπομπών των διάφορων αερίων και θα μπορέσουν τα κράτη-μέλη να συγκρίνουν. Σημειώνεται ότι τα μακροπρόθεσμα συμβόλαια για το φυσικό αέριο δεν θα μπορούν να εκτείνονται πέραν του 2049.

Ακόμη μια προτεραιότητα του νέου πακέτου προτάσεων είναι η ενδυνάμωση των καταναλωτών με προβλέψεις αντίστοιχες της αγοράς ηλεκτρισμού, ώστε να μπορούν να αλλάζουν προμηθευτή ευκολότερα, να διαθέτουν εργαλεία σύγκρισης, ακριβείς πληροφορίες για τα τιμολόγια και καλύτερη πρόσβαση σε νέα έξυπνη τεχνολογία. Οι καταναλωτές θα μπορούν να επιλέξουν τα ανανεώσιμα αέρια έναντι των ορυκτών καυσίμων.

Σε ότι αφορά τις υψηλές ενεργειακές τιμές και την ενεργειακή ασφάλεια, η Κομισιόν πρότεινε να ενισχύσει την αξιοπιστία του συστήματος αερίου με βάση τις προτάσεις των κρατών-μελών. Σε περίπτωση ελλείψεων, τονίζεται ότι κανένα νοικοκυριό δεν θα είναι μόνο του, με ενισχυμένες αυτόματες διαδικασίες διασυνοριακής συνεργασίας μέσω νέων προκαθορισμένων διευθετήσεων και ξεκαθάρισμα των ελέγχων και των αποζημιώσεων στην κοινοτική αγορά ενέργειας. Η πρόταση επεκτείνει τους υφιστάμενους κανόνες στα ανανεώσιμα αέρια και εισάγει νέες προβλέψεις για την κυβερνοασφάλεια. Στόχος είναι μια πιο στρατηγική προσέγγιση για την αποθήκευση, που θα ενσωματώνει τις προβλέψεις σε μελέτες κινδύνου σε περιφερειακό επίπεδο. Επίσης, προβλέπει την κοινή εξασφάλιση ποσοτήτων αερίου από τα στρατηγικά αποθέματα.