2022, η χρονιά της αβεβαιότητας – Πρέπει να ληφθούν οι επιβεβλημένες πολιτικές αποφάσεις

Το 2021 ξεκίνησε γεμάτο ελπίδα από την επιτυχία της επιστήμης να προσφέρει το εμβόλιο κατά της πανδημίας Covid19. Η κοινωνία πετάχτηκε σαν ελατήριο με τεράστια δυναμική ανάπτυξης και αυτό φάνηκε και στη ζήτηση της ηλεκτρικής ενέργειας. Η ελπίδα είχε  ξαναγυρίσει. 

Η αγορά ηλεκτρικής ενέργειας λειτουργούσε και συνεχίζει να λειτουργεί όπως πρέπει, δίνοντας τα απαραίτητα σήματα για τη σχέση ζήτησης και προσφοράς. Αναδείχθηκαν τα ζητήματα που δημιουργούν στρεβλώσεις, όπως το πρόβλημα της Πελοποννήσου, που παραμένει ανεπίλυτο, παρά το πέρασμα ενός ακόμα έτους. 

Κι ενώ όλα έδειχναν ένα ελπιδοφόρο μέλλον, πολιτικές αποφάσεις σε Ευρωπαϊκό επίπεδο αναστάτωσαν το ενεργειακό περιβάλλον, προκαλώντας μεγάλη αβεβαιότητα και αυξημένες τιμές ενέργειας. Η βίαιη ενεργειακή μετάβαση που επιχειρήθηκε, σε συνδυασμό με την έλλειψη της απαραίτητης προετοιμασίας ώστε να εξασφαλιστεί ο ενεργειακός εφοδιασμός, έχουν οδηγήσει σε μια ενεργειακή κρίση χωρίς ορατό τέλος. Εφόσον επικρατήσει η παρούσα θεώρηση, δηλαδή να αναζητούνται οι πρόσθετες ποσότητες Φυσικού Αερίου στην αγορά LNG, αναμένεται ότι η παγκόσμια ζήτηση LNG θα καλυφθεί από την παγκόσμια παραγωγή το 2030. Μέχρι τότε, η αβεβαιότητα θα οδηγεί τις αγορές σε υψηλές τιμές και θα πιέζει τις κοινωνίες προς την ενεργειακή φτώχεια.

Ένα δύσκολο έτος

Η πρόταση που απομένει είναι η δημιουργία Ευρωπαϊκού Μηχανισμού, ο οποίος θα προβεί σε πολυετή συμφωνία προμήθειας Φυσικού Αερίου μέσω αγωγών και στη συνέχεια θα δράσει ως market maker στα Ευρωπαϊκά χρηματιστήρια, εξασφαλίζοντας την ομαλή τροφοδοσία.

Επειδή όμως από ότι αποδείχθηκε είναι πολύ δύσκολο στα πλαίσια της επικρατούσας πολιτικής θεώρησης να επέλθει τέτοια συμφωνία, προβλέπεται ότι το 2022 θα είναι ένα δύσκολο έτος, όπου ο στόχος όλων των εταιρειών θα είναι η επιβίωση. Το νέο περιβάλλον απαιτεί τεράστια κεφάλαια από τις εταιρείες, που καλούνται να καλύψουν όχι μόνο τις επιχειρησιακές ανάγκες αλλά και μέρος της επιδοματικής πολιτικής που επιλέχθηκε σαν «λύση» του προβλήματος.

Οι μονάδες αερίου, μοναδική ευέλικτη λύση σήμερα

Κοιτώντας το μέλλον, μπορούμε να δούμε τη σταδιακή επικράτηση των ΑΠΕ, εφόσον όμως αναπτυχθεί οικονομικά βιώσιμη τεχνολογία για την αποθήκευση ενέργειας. Μέχρι τότε, το ηλεκτρικό σύστημα θα στηρίζεται στις μονάδες αερίου, που αποτελούν και τη μοναδική ευέλικτη λύση σήμερα. Δυστυχώς, η άποψη αυτή, αν και φαίνεται να είναι η επικρατούσα, δεν υιοθετείται από το Ευρωπαϊκό νομοθετικό πλαίσιο, μειώνοντας τους διαθέσιμους οικονομικούς πόρους για επενδύσεις στο Φυσικό Αέριο.

Το αποτέλεσμα αυτής της πολιτικής είναι να καθυστερούν οι επενδύσεις και να τίθεται σε κίνδυνο η ενεργειακή επάρκεια. Στη χώρα μας τα επόμενα χρόνια θα είναι δύσκολα. Με ένα δίκτυο αερίου που δεν μπορεί να εξυπηρετήσει τις ανάγκες της χώρας, με μονάδες ηλεκτρικής παραγωγής που δεν επαρκούν να καλύψουν τη ζήτηση, ιδίως μετά την απόσυρση των λιγνιτικών μονάδων, και με εταιρείες χτυπημένες από την ενεργειακή κρίση, το μέλλον δεν μπορεί να χαρακτηριστεί ευοίωνο.

Επιβεβλημένες πολιτικές αποφάσεις

Ξεκινήσαμε λοιπόν το 2021 με αισιοδοξία και καλούς οιωνούς και το αφήνουμε πίσω μας με ανασφάλεια και αβεβαιότητα. Η  προσδοκία μου για το 2022 είναι ότι, έστω και τελευταία στιγμή, θα ληφθούν οι επιβεβλημένες πολιτικές αποφάσεις ώστε το ενεργειακό σύστημα να ισορροπήσει και να αποφευχθεί η ενεργειακή φτώχεια.

Με αυτή την προσδοκία προχωράμε μπροστά, ατενίζοντας το νέο έτος. Εύχομαι σε όλους να έχουμε μια καλή και δημιουργική χρονιά. 

---------------------------------------------

Ο κ. Νικόλαος Ζαχαριάδης είναι Διευθύνων Σύμβουλος της Elpedison και Πρόεδρος του ΕΣΑΗ

Το άρθρο περιλαμβάνεται στο αφιέρωμα του energypress για τις προκλήσεις, τους φόβους και τις προσδοκίες ενόψει του 2022.