Ραδιενεργά

Παπαβασιλείου της ΣΩΛΚ και Αλεξίου των ΕΛΚΑ χτύπησαν από κοινού το καμπανάκι έναρξης της σημερινής συνεδρίασης του Χρηματιστηρίου Αθηνών, με την ευκαιρία της έναρξης της διπλής διαπραγμάτευσης της Cenergy σε Αθήνα και Βρυξέλλες (Euronext). Ως εκπρόσωποι της βαριάς βιομηχανίας μάλιστα χτύπησαν την «κουδούνα», το παλιό κουδούνι, που χρησιμοποιείτο στη Σοφοκλέους, ενώ είχε προηγηθεί και η έναρξη της συνεδρίασης στις Βρυξέλλες. Το παρών στην εκδήλωση έδωσαν στελέχη της Βιοχάλκο αλλά και ο πρόεδρος του ΧΑ κ. Λαζαρίδης.

Μαθαίνω ότι, παρά τις αντιδράσεις και τις προσπάθειες, στο νέο Μητρώο Φορέων Γενικής Κυβέρνησης της ΕΛΣΤΑΤ περιλαμβάνεται κανονικά, κανονικότατα, και ο ΛΑΓΗΕ. Αυτό σημαίνει ένταξη των νέων εργαζόμενων στο ενιαίο μισθολόγιο, αυστηρός έλεγχος και γενικά περιορισμοί και δεσμεύσεις του βαθέως κράτους. Θα μου πείς γιατί είναι κακό αυτό; Αν κάνει κανείς τον κόπο να δει τα προσόντα που ζητάει ο Λειτουργός για τα 20 άτομα που θέλει να προσλάβει, θα καταλάβει ότι μιλάμε για προσωπικό ειδικών προδιαγραφών και βέβαια για θέσεις που απαιτούν πολύωρη και εξειδικευμένη καθημερινή απασχόληση. Δεν μπορείς λοιπόν να ζητάς τέτοια πράγματα και να πληρώνεις με το ενιαίο μισθολόγιο… Δεν μπορεί να δουλέψει ως δημόσια υπηρεσία ο ΛΑΓΗΕ… Κι όπως ξέρετε, όταν δεν μπορεί να δουλέψει ο ΛΑΓΗΕ το πρόβλημα το έχει όλη η αγορά…

Ο Γιώργος Σταθάκης έχει γυρίσει από τις ΗΠΑ, οι διαπραγματεύσεις με τους επικεφαλής του κουαρτέτου για τα ενεργειακά θα πραγματοποιηθούν πλέον και σε αυτό το επίπεδο και θα ξεκινήσουν μάλλον σήμερα. Στο «παρακάτω» επίπεδο, δηλαδή στις επαφές με τα τεχνικά κλιμάκια, δεν έχουμε πάντως  ακόμα φως. Το θέμα είναι βέβαια ότι συνολικά οι διαπραγματεύσεις με τους δανειστές, και η ίδια η δεύτερη αξιολόγηση, μπαίνουν σε μια περίεργη περίοδο με πολλές αναταράξεις και αβεβαιότητες. Οπότε μην περιμένετε, κατά τη γνώμη μου, ο κόσμος να καίγεται και η συζήτηση για τα NOME να… χτενίζεται!

Με τη νέα, αναμενόμενη άλλωστε, απάντηση του Στέλιου Λουμάκη, κλείνουμε εδώ το ιδιότυπο debate για το ΕΤΜΕΑΡ που θα πληρώνουν οι αυτοπαραγωγοί net metering. Θυμίζουμε ότι το θέμα θα έχει άμεσα εξέλιξη, καθώς από μέρα σε μέρα η ΡΑΕ θα παραδώσει τη γνωμοδότησή της για τις αλλαγές του θεσμικού πλαισίου, γνωμοδότηση που είναι απαραίτητη προκειμένου στη συνέχεια το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας να προχωρήσει στην έκδοση της Υπουργικής Απόφασης. Βασικό διακύβευμα είναι αν οι αυτοπαραγωγοί  θα πληρώνουν ΕΤΜΕΑΡ επί της απορροφηθείσας ενέργειας ή  επί της λογιστικά συμψηφισμένης ανά 3ετία. Στη δεύτερη περίπτωση το net metering γίνεται ελκυστικότερο.

Μας γράφει λοιπόν ο κ. Λουμάκης: «Η απόφαση 3367/2015 του ΣτΕ γράφει πως οι αυτοπαραγωγοί ΑΠΕ και ΣΗΘΥΑ δεν περιλαμβάνονται μεταξύ των υποκειμένων στο ΕΤΜΕΑΡ για την αυτοπαραγωγή της ενέργειας τους αυτής, είτε αυτή η ενέργεια διοχετεύεται στο δίκτυο είτε ιδιοκαταναλώνεται.  Πουθενά δεν λέει πως οι αυτοπαραγωγοί δεν υπόκεινται σε ΕΤΜΕΑΡ για το ρεύμα που απορροφούν και καταναλώνουν από το δίκτυο.  Ας μην εξισώνουν νομικά λοιπόν κάποιοι πως το διοχετευόμενο στο δίκτυο ρεύμα των αυτοπαραγωγών τάχα ταυτίζεται εννοιολογικά με το απορροφούμενο.  Δεν υπάρχει καμία απολύτως σχέση, πέραν του εξωτερικού εννοιολογικά γεγονότος πως η Πολιτεία για να επιδοτήσει το net metering έχει θεσπίσει πρόγραμμα ετήσιου συμψηφισμού εισερχόμενης-εξερχόμενης ενέργειας.  Άλλο όμως η επιδότηση της Πολιτείας και άλλο ο νομικός εννοιολογικός διαχωρισμός που υφίσταται και καταφανώς διαπερνά την σκέψη και το γράμμα της εν λόγω απόφασης του ΣτΕ όσο και της σύγχρονης της υπ. αριθμ. 3366/2015 περί επιβολής ΕΤΜΕΑΡ στους καταναλωτές ως κόστος ρεύματος».

Στον... ιδιότυπο διάλογο - μέσω της στήλης - για το ΕΤΜΕΑΡ των αυτοπαραγωγών παρεμβαίνει με μήνυμά του και ο Δημήτρης Ιμπραήμ της Greenpeace. Λέει συγκεκριμένα: «Όπως είναι γνωστό, το ΣτΕ έβγαλε δύο συμπληρωματικές αποφάσεις για το ΕΤΜΕΑΡ. Την 3366-2015 που αφορά αμιγώς καταναλωτές και την 3367-2015 που αφορά αυτοπαραγωγούς καθαρής ενέργειας. Στη δεύτερη απόφαση, το ΣτΕ δεν θα μπορούσε να είναι πιο σαφές: “είτε η καθαρή ενέργεια εγχέεται στο σύστημα διανομής ηλεκτρικής ενέργειας είτε αυτοκαταναλώνεται από τον παραγωγό της συμβάλλει αποτελεσματικά στην εκπλήρωση του εθνικού στόχου διείσδυσης καθαρής ενέργειας στο ενεργειακό ισοζύγιο της χώρας, χάριν της προστασίας του περιβάλλοντος μέσω χρήσεως φιλικών προς αυτό πηγών ενέργειας” και “οι αυτοπαραγωγοί ενέργειας από ΑΠΕ και ΣΗΘ/ΣΗΘΥΑ δεν περιλαμβάνονται μεταξύ των υποκειμένων στο Ειδικό Τέλος Μείωσης Εκπομπών Αέριων Ρύπων για την αυτοπαραγωγή της ενέργειας αυτής”. Τι δεν καταλαβαίνουμε από αυτό;»

Ο πρόεδρος του ΣΠΕΦ Στέλιος Λουμάκης με νέο σχόλιό του αναφέρεται στο γνωστό, πλέον, θέμα του ΕΤΜΕΑΡ των αυτοπαραγωγών, απαντώντας στις προηγούμενες παρατηρήσεις και απόψεις:

«Η απόφαση 3367/2015 του ΣτΕ αφορά την προσφυγή της Motor Oil ως αυτοπαραγωγού, η οποία μέχρι τότε πλήρωνε ΕΤΜΕΑΡ επί της κατανάλωσης της συνολικά, δηλαδή ακόμη και αν αυτή προερχόταν απευθείας από την ταυτοχρονισμένη παραγωγή της, δηλαδή ακόμη και αν επρόκειτο για πραγματική ιδιοκατανάλωση.  Αυτό λοιπόν που επετεύχθη με την απόφαση 3367 του ΣτΕ και όπως τροποποιήθηκαν εν συνεχεία οι χρεώσεις, είναι οι αυτοπαραγωγοί να μην πληρώνουν ΕΤΜΕΑΡ για την αυτοπαραγωγή τους που ταυτοχρονισμένα ιδιοκαταναλώνεται.   Μπορούν συνεπώς για την αυτοπαραγωγή τους που δεν ιδιοκαταναλώνεται λόγω ετεροχρονισμού της κατανάλωσης τους, να την αποθηκεύσουν με τρόπο που αυτοί κρίνουν πρόσφορο στις εγκαταστάσεις τους ώστε να την χρησιμοποιήσουν σε ώρες που την έχουν ανάγκη και με σκοπό να μην ζητήσουν ενέργεια από το δίκτυο, ενέργεια η οποία έχει συγκεκριμένα όπως έχουμε πολλάκις γράψει κόστη (ανταγωνιστικό σκέλος και ΕΤΜΕΑΡ).  Με το παλαιό λοιπόν καθεστώς πριν την απόφαση 3367 του ΣτΕ θα πλήρωναν ΕΤΜΕΑΡ και για την ενέργεια αυτή, δηλαδή την αποθηκευμένη στις εγκαταστάσεις τους ενέργεια, επειδή όπως ελέχθη το ΕΤΜΕΑΡ εφαρμοζόταν επί της συνολικής κατανάλωσης τους και ασχέτως από που προήλθε το ρεύμα.  Αυτό λοιπόν δικαίως άλλαξε.

Την ίδια στιγμή το ΣτΕ με μια δεύτερη απόφαση του, την 3366/2015 όπως νωρίτερα αναρτήσαμε, απεφάνθη πως οι τελικοί χρήστες ενέργειας οφείλουν να πληρώνουν το ΕΤΜΕΑΡ που αντιστοιχεί στην ενέργεια που απορρόφησαν από το δίκτυο, διότι το ΕΤΜΕΑΡ είναι μέρος του κόστους του ρεύματος αυτού.  Και επειδή για κάθε 100kWh ενέργειας που απορροφά κάποιος από το δίκτυο, οι 20 kWh είναι ΑΠΕ του Ειδικού Λογαριασμού, είναι προφανές πως γι αυτές οφείλεται και ΕΤΜΕΑΡ πέραν του ανταγωνιστικού κόστους του τιμολογίου.  Αν το ΕΤΜΕΑΡ αυτό δεν πληρωθεί από αυτόν που απορρόφησε και κατανάλωσε το ρεύμα αυτό, τότε με τη μορφή της σταυροειδούς επιδότησης αναγκαστικά θα πρέπει να το πληρώσουν κάποιοι άλλοι.  Δηλαδή κάποιοι άλλοι μέσω αυξήσεων στο ΕΤΜΕΑΡ θα πληρώνουν το ρεύμα κάποιων άλλων κ.ο.κ., αφού όπως είπαμε το ΕΤΜΕΑΡ είναι κόστος ρεύματος.   Νομίζουμε πως το αποτέλεσμα αυτό θα είναι ασυμβίβαστο με την λογική, ειδικότερα μάλιστα όσο η κλίμακα εφαρμογής του προγράμματος virtual net metering θα μεγαλώνει.

Με γνώμονα λοιπόν την νομική βιωσιμότητα του προγράμματος, την αποφυγή αναδρομικών ανατροπών προσέχως και επειδή οι σταυροειδούς μορφής επιδοτήσεις τα τελευταία χρόνια είναι ζητούμενο να εκλείψουν, το πρόγραμμα net metering ή virtual net metering οφείλει να εναρμονίζεται και με την κατεύθυνση αυτή πέραν δηλαδή και των δύο αποφάσεων του ΣτΕ ταυτοχρόνως. 

Το γεγονός τέλος πως η Πολιτεία αποφάσισε να επιδοτήσει το net metering υποχρεώνοντας το διαχειριστή του δικτύου να παρέχει με το δίκτυο του υπηρεσίες εικονικής αποθήκευσης σε αυτό, δεν σημαίνει πως το ρεύμα που πραγματικά απορροφήθηκε και καταναλώθηκε μέσω του δικτύου, δεν πρέπει ως κόστος να ανακτάται στους παραγωγούς που το παρείχαν».

Όπως σας είχαμε ενημερώσει εγκαίρως, οι Κινέζοι της State Grid βρίσκονται ήδη στην Αθήνα (η ΔΕΗ ανακοίνωσε επίσημα ότι θα υπογράψουν την Παρασκευή) και, αν αληθεύουν οι πληροφορίες μου, θα έχουν σήμερα συζητήσεις με τη ΡΑΕ για την πιστοποίηση του ΑΔΜΗΕ. Το θέμα δεν είναι απλό, καθώς για επενδυτές που προέρχονται από χώρες εκτός Ε.Ε., υπάρχουν ειδικές προβλέψεις στην κοινοτική οδηγία. Δεν έχουν βέβαια πλειοψηφική συμμετοχή οι Κινέζοι, ωστόσο είναι στρατηγικοί μέτοχοι και αυτό καθορίζει σε μεγάλο βαθμό τις απαιτήσεις. Κάποιοι κάνουν ήδη λόγο για «νέο ΔΕΣΦΑ», νομίζω όμως ότι η ίδια η διαδικασία πιστοποίησης είναι και μια ασπίδα έναντι μελλοντικών ενστάσεων της Κομισιόν. Γιαυτό και το θέμα, όπως είπαμε, δεν είναι από τα απλά…

Από τον γνωστό ενεργειακό σύμβουλο (και σύμβουλο του ΣΕΦ) Στέλιο Ψωμά πήραμε το εξής σημείωμα: «Με αφορμή το σχόλιο του ΣΠΕΦ σχετικά με το αν στην περίπτωση των αυτοπαραγωγών το ΕΤΜΕΑΡ θα πρέπει να επιβάλλεται στην συμψηφιζόμενη (όπως προτείνει η ΡΑΕ) ή στην απορροφώμενη ενέργεια (όπως ισχύει σήμερα), να σημειώσουμε τα εξής:

Με βάση το Ν.4414/2016, ως ενεργειακός συμψηφισμός νοείται ο συμψηφισμός της παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας, από σταθμό Α.Π.Ε. ή Σ.Η.Θ.Υ.Α. αυτοπαραγωγού με την καταναλισκόμενη ηλεκτρική ενέργεια σε εγκατάσταση του αυτοπαραγωγού. Για τον συμψηφισμό, η εγχυθείσα στο Δίκτυο ηλεκτρική ενέργεια (εξερχόμενη ενέργεια), αφαιρείται από την απορροφηθείσα από το Δίκτυο ενέργεια (εισερχόμενη ενέργεια), και η διαφορά, εφόσον είναι θετική, αποδίδει την καθαρή ενέργεια που θα πρέπει να καταλογιστεί από τον Προμηθευτή ως χρεωστέα ενέργεια.

Η απόφαση 3367-2015 της Ολομέλειας του ΣτΕ για επιβολή ΕΤΜΕΑΡ σε αυτοπαραγωγούς καθαρής ενέργειας αναφέρει πως “είτε η καθαρή ενέργεια εγχέεται στο σύστημα διανομής ηλεκτρικής ενέργειας είτε αυτοκαταναλώνεται από τον παραγωγό της, συμβάλλει αποτελεσματικά στην εκπλήρωση του εθνικού στόχου διείσδυσης καθαρής ενέργειας στο ενεργειακό ισοζύγιο της Χώρας, χάριν της προστασίας του περιβάλλοντος μέσω χρήσεως φιλικών προς αυτό πηγών ενέργειας, σύμφωνα με την εθνική και κοινοτική νομοθεσία, καθώς και το κυρωθέν με το ν.3017/2002 Πρωτόκολλο του Κιότο. Υπό τα δεδομένα αυτά, κατά την έννοια της διάταξης του δευτέρου εδαφίου της περίπτ. (γ) του άρθρου 143 του ν. 4001/2011, όπως το εδάφιο τούτο ίσχυε πριν από την τροποποίηση του με το άρθρο 53 του ν.4315/2014, οι αυτοπαραγωγοί ενέργειας από ΑΠΕ και ΣΗΘ/ΣΗΘΥΑ δεν περιλαμβάνονται μεταξύ των υποκειμένων στο Ειδικό Τέλος Μείωσης Εκπομπών Αέριων Ρύπων για την αυτοπαραγωγή της ενέργειας αυτής”.

Συνεπώς, στην περίπτωση των αυτοπαραγωγών θα πρέπει να επιβάλλεται ΕΤΜΕΑΡ μόνο στην τελικώς χρεωστέα ενέργεια, δηλαδή τη συμψηφιζόμενη, όπως ορθά προτείνει η ΡΑΕ».

«Με βάση την απόφαση του ΣτΕ, το ΕΤΜΕΑΡ δεν είναι περιβαλλοντικός φόρος ή τέλος, αλλά κόστος ρεύματος και ως εκ τούτου οι παραγωγοί net metering (και οποιοσδήποτε άλλος) δεν μπορούν να επικαλούνται ότι έκαναν το περιβαλλοντικό τους χρέος και άρα δεν οφείλουν ΕΤΜΕΑΡ για την απορροφούμενη ενέργεια τους». Αυτό μου γράφει, αναφερόμενος σε σχετικό σχόλιο του energypress ο πρόεδρος του ΣΠΕΦ Στέλιος Λουμάκης και μου επισυνάπτει περίληψη της απόφασης 3366-2015 του ΣτΕ: «Η υποχρέωση προς καταβολή του Ειδικού Τέλους Μείωσης Εκπομπών Αέριων Ρύπων συνδέεται με το κόστος παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από ΑΠΕ, το οποίο τέλος συνιστά, ως εκ τούτου, τίμημα της αγοράς της ενέργειας αυτής, την οποία χρησιμοποιεί ο τελικός καταναλωτής.
Οι λόγοι ακυρώσεως που αφορούν παραβίαση των άρθρων 78 παρ. 1 και 4 Συντ. είναι απορριπτέοι ως απαράδεκτοι, ως στηριζόμενοι στην εσφαλμένη αντίληψη ότι το ΕΤΜΕΑΡ αποτελεί φόρο ή ανταποδοτικό τέλος, ενώ τούτο συνδέεται με το κόστος παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από ΑΠΕ  και  συνιστά τίμημα της αγοράς της εν λόγω ενέργειας.
Το ΕΤΜΕΑΡ δεν επιβάλλεται προς αντιστάθμιση της περιβαλλοντικής ρύπανσης που προκαλούν τα πρόσωπα στα οποία επιβάλλεται, αλλά προκειμένου να καλυφθεί το αυξημένο κόστος παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από ΑΠΕ, σύμφωνα και με υποχρεώσεις που προκύπτουν από διεθνείς συμβάσεις».

Η 12η Δεκεμβρίου 2016 θα είναι μια ιστορική μέρα για τα φωτοβολταϊκά στην Ελλάδα. Όχι μόνο γιατί τη μέρα αυτή έγινε ο πρώτος πιλοτικός διαγωνισμός σηματοδοτώντας ένα νέο ξεκίνημα για την αγορά, αλλά κυρίως γιατί τη μέρα αυτή έσπασε ένα σημαντικό ρεκόρ. Στον διαγωνισμό συμμετείχαν έργα με επενδυτικό κόστος, τόσο χαμηλό, που οδηγεί σε σταθμισμένο κόστος παραγωγής από φωτοβολταϊκά (“levelised cost”που διαφέρει από την τιμή πώλησης), χαμηλότερο από αυτό του λιγνιτικού σταθμού Πτολεμαΐδα-5, ο οποίος, αν κατασκευαστεί τελικά, θα λειτουργήσει μετά το 2021. Σύμφωνα με στοιχεία της ίδιας της ΔΕΗ, το μεσοσταθμικό κόστος παραγωγής του νέου λιγνιτικού σταθμού θα είναι 69,87 €/MWh. Κάποια από τα έργα φωτοβολταϊκών που συμμετείχαν στο διαγωνισμό είχαν ήδη από σήμερα χαμηλότερο σταθμισμένο κόστος παραγωγής. Πρόκειται πραγματικά για ένα ιστορικό ρεκόρ που δείχνει ότι από εδώ και πέρα, όλα θα είναι διαφορετικά στο ενεργειακό τοπίο της χώρας.

Θα σας μεταφέρω ένα ενδιαφέρον σχόλιο που μου έκανε παράγοντας της αγοράς, μηχανικός ο ίδιος, συζητώντας για τη γραφειοκρατία που συνεχίζει να χαρακτηρίζει την αδειοδότηση των ΑΠΕ στη χώρα μας: Έχουμε καταστρέψει μια ολόκληρη γενιά μηχανικών που, αντί να ασχολούνται με τη δουλειά τους, έχουν γίνει ειδικοί στο να γυρίζουν από γραφείο σε γραφείο για να καταφέρουν να ξεπεράσουν τα εμπόδια και να αδειοδοτήσουν επενδύσεις ΑΠΕ. Το κακό είναι, δε, ότι η τεχνογνωσία που έχουν αποκτήσει δεν είναι… εξαγώγιμη, δεν αναγνωρίζεται πουθενά αλλού αφού πουθενά αλλού δεν χρειάζεται…

Όπως σας είχα γράψει, ενόψει της γνωμοδότησης της ΡΑΕ για τις αλλαγές του θεσμικού πλαισίου στο net metering, παραμένει άγνωστο ποια θα είναι η βάση υπολογισμού του ΕΤΜΕΑΡ των αυτοπαραγωγών: Θα παραμείνει ως είχε (επί της απορροφηθείσας ενέργειας) ή  θα γίνει ελκυστικότερη για τους οικιακούς αυτοπαραγωγούς (επί της λογιστικά συμψηφισμένης ανά 3ετία) όπως είχε αρχικά βγάλει σε διαβούλευση η ΡΑΕ;  Αυτό που μου επισημαίνουν όμως, άνθρωποι που παρακολουθούν στενά το θέμα, είναι το εξής: υπάρχει απόφαση του ΣτΕ από το 2014 (μετά από προσφυγή της Motor Oil) που δεν αφήνει περιθώρια. Σύμφωνα με το σκεπτικό αυτής της απόφασης το ΕΤΜΕΑΡ είναι ανταποδοτικό και οι αυτοπαραγωγοί έχουν καλύψει την υποχρέωσή τους, συνεπώς δεν μπορεί παρά το ΕΤΜΕΑΡ να επιβάλλεται επί του συμψηφισμένης ενέργειας και όχι επί της απορροφηθείσας. Μένει να δούμε που θα καταλήξει η διελκυστίνδα…

Με απόλυτη επιτυχία αλλά και πολύ ενδιαφέρον από τους συμμετέχοντες έγιναν, όπως μαθαίνω, οι εικονικές δημοπρασίες ενόψει της σημερινής επίσημης πιλοτικής δημοπρασίας που οργανώνει η ΡΑΕ για την εγκατάσταση τουλάχιστον 40 MW φωτοβολταϊκών. Να δούμε και τις πραγματικές... Πάντως, για «ιστορική μέρα» έκανε λόγο, μιλώντας στο energypress, ένας από τους μεγάλους συμμετέχοντες επιχειρηματίες, καθώς μπαίνει η βάση για να αρχίσει και πάλι να κινείται ένας χώρος που είχε κυριολεκτικά καταρρεύσει τα τελευταία χρόνια. Δεν μιλάμε βέβαια για τα παλιά μεγέθη, ούτε για τις παλιές επιχειρηματικές προσδοκίες. Είναι όμως μια αφετηρία και μάλιστα σε πολύ πιο υγιή βάση…

Έχουν δουλειά για το Σαββατοκύριακο τα στελέχη του ΥΠΕΝ που χειρίζονται τη διαπραγμάτευση με τα τεχνικά κλιμάκια του κουαρτέτου για την υπόθεση NOME και τα συναφή. Ούτε η σημερινή, πολύ σημαντική, συνάντηση δεν κατέληξε σε συμφωνία, πράγμα  που θα επιδιωχθεί στις επαφές του Σαββατοκύριακου, με την ελπίδα ότι θα έχουμε «λευκό καπνό» πριν γυρίσει ο Γιώργος Σταθάκης από τη Νέα Υόρκη. Σε αυτή την περίπτωση, η συνάντηση που θα έχει ο Υπουργός με τους επικεφαλής των θεσμών (οι οποίοι έρχονται τη Δευτέρα) θα κλείσει και σε πολιτικό επίπεδο το θέμα. Τώρα, για την ουσία όσων συζητούνται, όπως καταλαβαίνετε δεν είναι μόνον οι ποσότητες που θα δημοπρατεί η ΔΕΗ, παρότι είναι θέμα πολύ σοβαρό στο οποίο δεν έχει υπάρξει ακόμα συμφωνία. Από τις συζητήσεις διαφαίνεται αυτό που σας έχω ξαναγράψει: Η υπόθεση της «μικρής ΔΕΗ» στην πραγματικότητα δεν έχει φύγει ποτέ από τον ορίζοντα, ενώ και το τι θα γίνει μετά το 2019 είναι επίσης μια απειλή που επικρέμεται συνεχώς…  

Συναντήσεις με πολλούς και για πολλά έχει στην Αθήνα όπου και βρίσκεται ο Τζόρτζ Παπαδόπουλος, σύμβουλος για θέματα εξωτερικής πολιτικής του αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τράμπ. Σας θυμίζω ότι ένα από τα πεδία έρευνας του ελληνικής καταγωγής Παπαδόπουλου είναι η ενεργειακή ασφάλεια στην Ανατολική Μεσόγειο.

Σε συνέντευξή του στη Καθημερινή (8 Μαίου 2016), ερωτηθείς αν υπό την ηγεσία Τράμπ ο Λευκός Οίκος θα υποστηρίξει τη συνεργασία Ελλάδος, Κύπρου και Ισραήλ, ο Παπαδόπουλος την είχε χαρακτηρίσει ζήτημα ύψιστης προτεραιότητας για τις ΗΠΑ. Είχε χαρακτηρίσει τη σχέση μεταξύ της Ελλάδας, της Κύπρου και του Ισραήλ ως "στρατηγική σχέση", και "μοντέλο επιτυχημένης περιφερειακής συνεργασίας", με στόχο "να προωθήσουν την ασφάλεια, τη σταθερότητα και την τελική αξιοποίηση των ενεργειακών κοιτασμάτων στην παγκόσμια αγορά".

Επισημαίνω μόνο ότι σήμερα μεταβαίνει στο Ισραήλ ο Πρωθυπουργός μαζί με τον Σταθάκη, προκειμένου να συμμετάσχουν σε μια νέα τριμερή σε επίπεδο αρχηγών (Ισραήλ-Ελλάδα-Κύπρος) με ατζέντα και τον αγωγό μεταφοράς φυσικού αερίου EastMed. Προσθέτω ότι ο Σταθάκης βρέθηκε προ ημερών στη Ρώμη όπου σε συνάντηση μεταξύ των αρμόδιων υπουργών Ενέργειας των χωρών, παρουσιάστηκαν οι μελέτες που αποδεικνύουν ότι το έργο είναι τεχνικά και οικονομικά βιώσιμο. Προσεχώς περισσότερα.

Να σας ενημερώσω ότι χθες έγινε, όπως άλλωστε είχε προγραμματιστεί, η συνάντηση σε τεχνικό επίπεδο για τις εκκρεμότητες της δεύτερης αξιολόγησης, όσον αφορά τον ενεργειακό τομέα. Η υπόθεση του ΔΕΣΦΑ δεν συζητείται πλέον σε αυτό το επίπεδο, είναι πιο κεντρικό θέμα, αλλά συζητήθηκαν και πάλι τα NOME. Οι πληροφορίες μου λένε ότι ουσιαστική πρόοδος δεν έχει υπάρξει. Θα αναζητηθεί σε επόμενη συνάντηση. Για να μη σας κουράζω, αν θέλετε λεπτομέρειες για το τι ζητούν οι δανειστές και τι λένε οι δικοί μας, διαβάστε το σχετικό ρεπορτάζ που είχαμε ανεβάσει.

Δεν ξέρω αν το έχετε προσέξει, αλλά ενώ ανακοινώθηκε ότι τα ΕΛΠΕ επιλέχτηκαν για το οικόπεδο 10 του Ιονίου, για τον προγενέστερο διαγωνισμό με τον οποίο παραχωρούνται οι τρείς χερσαίες περιοχές της Δυτικής Ελλάδας, οι συμβάσεις τις οποίες θα έπρεπε ήδη να έχουν κληθεί οι εταιρείες να υπογράψουν αγνοούνται... 

Τα τελευταία 24ωρα οι νομικοί όλων των εμπλεκομένων πλευρών συντάσσουν σενάρια επί σεναρίων για το ΔΕΣΦΑ. Αλλά όταν απουσιάζει ο αρμόδιος υπουργός, τα σενάρια μένουν σενάρια. Και όπως σας έχω ενημερώσει, αύριο ο Σταθάκης ταξιδεύει μαζί με τον Τσίπρα για το Ισραήλ, ενώ στο τέλος της εβδομάδας φεύγει για Νέα Υόρκη, προκειμενου να συμμετάσχει στο συνέδριο Capital Link που ξεκινά τη Δευτέρα. Ελα όμως που μαζί του στο αεροπλάνο θα συνταξιδέψει και ο Γρηγόρης Στεργιούλης (εκ των... ιδιοκτητών του ΔΕΣΦΑ) που θα παραστεί επίσης στο Capital Link. Μην έχετε καμιά αμφιβολία πως οι δυο τους θα έχουν την ευκαιρία να τα πουν για το ΔΕΣΦΑ. Και μην αποκλείετε πλευρές της λύσης να ζυμωθούν στο λόμπι του ξενοδοχείου που θα διαμείνουν στη Νέα Υόρκη…

Να ξέρετε πάντως ότι ένα ολοκληρο αλισβερίσι εξελίσεται γυρω από την υπόθεση του διαγωνισμού του ΔΕΣΦΑ. Ενω η πολιτική κατεύθυνση είναι ότι η κυβέρνηση προκρίνει τη συνέχισή του, εντούτοις νομικές πηγές που εμπλέκονται στην υπόθεση επιμένουν ότι πρόκειται για πολύ δυσκολη άσκηση. Εγώ από τη πλευρά μου σας μεταφέρω κάποια σενάρια που άκουσα σύμφωνα με τα οποία ο φανατικότερος υποστηρικτής της άποψης να συνεχιστεί ο διαγωνισμός, είναι ο ίδιος ο… ΔΕΣΦΑ. Κι αυτό επειδή φέρεται να θέλει να αξιοποιήσει τις προχωρημένες συζητήσεις με τη βελγική Fluxys. Σας θυμίζω ότι την Fluxis είχε δει στο γραφείο του μαζί με τους Ρουμάνους της Trangas ο διευθύνων σύμβουλος των ΕΛΠΕ Γρηγόρης Στεργιούλης, όπως είχε αποκαλύψει πρώτο το "Energypress" ήδη από τις 30 Νοεμβρίου. Ο ΔΕΣΦΑ "σπρώχνει" λοιπόν τη λύση της συνέχισης του διαγωνισμού, λύση την οποία ευνοούν οι Βρυξέλλες και έχει, ως φαίνεται, γίνει "γραμμή" για την κυβέρνηση που αφενός πρέπει να καλύψει τη τρύπα των 188 εκατ ευρώ, αφετέρου έχει να αντιμετωπίσει την πίεση των δανειστών.

Επειδή όταν κάνουμε ένα λάθος πρέπει να το παραδεχόμαστε και να το διορθώνουμε, ειδικά όταν πρόκειται για δημοσιογραφικό προϊόν και ειδικότερα από ένα μέσον που χαρακτηρίζεται για την αξιοπιστία και τη φερεγγυότητά του, σπεύδω να αναθεωρήσω και από αυτή τη θέση (διορθώθηκε ήδη στο σχετικό ρεπορτάζ) το ποσό που «χρεώσαμε» στη ΔΕΗ από την απόφαση του ΣτΕ. Όπως γράφουμε και στο update του άρθρου, τα ποσά είναι 155 με 160 εκατ. ευρώ και όχι περί τα 400 που γράφαμε στο αρχικό ρεπορτάζ, πρόκειται μάλιστα για ποσά που έχει κατά βάση περιλάβει στις προβλέψεις της η ΔΕΗ, παρότι βεβαίως θα την δυσκολέψουν σημαντικά σε ταμειακό επίπεδο, ειδικά υπό τις παρούσες συνθήκες. Είναι γεγονός ότι τα ποσά που οφείλει να δώσει η ΔΕΗ στον ΛΑΓΗΕ (συνολικά) είναι πράγματι υψηλά, κινούμενα στα επίπεδα των 400 εκατ. ευρώ, αλλά αυτά αποτελούν "γνωστές" οφειλές και δεν αφορούν τα αποτελέσματα που προκύπτουν από την απόφαση του ΣτΕ στην οποία αναφέρεται το δημοσίευμα του energypress.