Αποθήκευση ενέργειας: Στο επίκεντρο της ελληνικής αγοράς ηλεκτρισμού το 2026

Η ελληνική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας βρίσκεται πλέον σε μια νέα πραγματικότητα, όπου η αποθήκευση ενέργειας παύει να αποτελεί έναν μελλοντικό σχεδιασμό και αποκτά ενεργό ρόλο στη λειτουργία του συστήματος. Τα πρώτα έργα μεγάλης κλίμακας εισέρχονται σταδιακά σε τροχιά λειτουργίας, συμμετέχουν στις αγορές ηλεκτρικής ενέργειας και συμβάλλουν ουσιαστικά στη διαχείριση ενός συστήματος με ολοένα υψηλότερη διείσδυση Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας.

Η εξέλιξη αυτή δεν αφορά μόνο μια νέα κατηγορία επενδύσεων. Αφορά τη συνολική λειτουργία της αγοράς ηλεκτρισμού τα επόμενα χρόνια. Η αυξημένη παραγωγή ενέργειας από ΑΠΕ, ιδιαίτερα κατά τις μεσημβρινές ώρες, δημιούργησε ήδη νέα δεδομένα για το σύστημα: αυξημένες ανάγκες εξισορρόπησης, συχνότερες περικοπές πράσινης παραγωγής, μεγαλύτερη μεταβλητότητα στις τιμές και αυξανόμενη ανάγκη για ευελιξία.

Ο ρόλος της αποθήκευσης στην αγορά ηλεκτρισμού

Υπό αυτές τις συνθήκες, η αποθήκευση αποκτά πλέον λειτουργικό και όχι θεωρητικό ρόλο. Οι μπαταρίες ήδη συμβάλλουν στη δυνατότητα μετατόπισης ενέργειας από ώρες υψηλής παραγωγής σε ώρες αυξημένης ζήτησης, στη μείωση των περιορισμών έγχυσης, στην υποστήριξη της ευστάθειας του συστήματος και στη συνολική εξομάλυνση της λειτουργίας της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας.

Αυτό έχει άμεση σημασία και για τον τελικό καταναλωτή. Ένα σύστημα που μπορεί να αξιοποιεί μεγαλύτερο ποσοστό της παραγόμενης πράσινης ενέργειας, να περιορίζει τις απώλειες και να μειώνει τις ακραίες διακυμάνσεις της αγοράς, αποκτά σταδιακά μεγαλύτερη ανθεκτικότητα και καλύτερους όρους λειτουργίας για νοικοκυριά και επιχειρήσεις. Η αποθήκευση εξελίσσεται έτσι σε έναν από τους βασικούς μηχανισμούς σταθεροποίησης του νέου ενεργειακού μοντέλου.

Το θεσμικό πλαίσιο και η ενεργοποίηση της αγοράς

Το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας προχώρησε στη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου πλαισίου για την ανάπτυξη των Σταθμών Αποθήκευσης Ηλεκτρικής Ενέργειας, επιταχύνοντας τόσο τις ανταγωνιστικές διαδικασίες όσο και τη διαμόρφωση των απαραίτητων μηχανισμών λειτουργικής ενίσχυσης και συμμετοχής στην αγορά. Η πρόοδος που καταγράφηκε το τελευταίο διάστημα επέτρεψε πλέον την ουσιαστική ενεργοποίηση της αγοράς αποθήκευσης στη χώρα μας και τη μετάβαση σε ένα πιο ώριμο, λειτουργικό περιβάλλον.

Ο ρόλος του ΔΑΠΕΕΠ

Στο πλαίσιο αυτό, ο ΔΑΠΕΕΠ ανέλαβε έναν ιδιαίτερα κρίσιμο επιχειρησιακό ρόλο στην εφαρμογή του νέου μοντέλου αποθήκευσης. Ο οργανισμός προχώρησε στην υπογραφή των Συμβάσεων Λειτουργικής Ενίσχυσης με τους επιτυχόντες των ανταγωνιστικών διαδικασιών της ΡΑΑΕΥ, υποστηρίζοντας άμεσα την υλοποίηση των πρώτων μεγάλων έργων αποθήκευσης στη χώρα.

Μέχρι σήμερα, έχει ολοκληρωθεί η σύναψη της μεγάλης πλειονότητας των συμβάσεων που αφορούν τα έργα των τριών ανταγωνιστικών διαδικασιών, ενώ παράλληλα αυξάνεται σταδιακά και ο αριθμός έργων αποθήκευσης που επιλέγουν να συμμετέχουν απευθείας στην αγορά χωρίς να ενταχθούν σε καθεστώς λειτουργικής ενίσχυσης. Συνολικά, τα έργα που έχουν ήδη συνάψει συμβάσεις ή λάβει βεβαιώσεις συμμετοχής αντιστοιχούν, έως τα μέσα Μαΐου 2026, σε ισχύ της τάξης του 1 GW, με συνολική εγγυημένη χωρητικότητα που υπερβαίνει τις 2 GWh.

Η εξέλιξη αυτή αποδεικνύει ότι η αποθήκευση αποκτά πλέον πραγματικό ενεργειακό και οικονομικό αποτύπωμα στην ελληνική αγορά ηλεκτρισμού. Παράλληλα, η παρουσία έργων αποθήκευσης που συμμετέχουν απευθείας στην αγορά χωρίς καθεστώς λειτουργικής ενίσχυσης, δείχνει ότι διαμορφώνονται σταδιακά συνθήκες ωρίμανσης της αγοράς και αυξανόμενης εμπιστοσύνης στις δυνατότητες συμμετοχής των ΣΑΗΕ στις αγορές ηλεκτρικής ενέργειας.

Ο ρόλος του ΔΑΠΕΕΠ δεν περιορίζεται μόνο στη σύναψη συμβάσεων. Ο οργανισμός τηρεί το “Μητρώο Φορέων Ελέγχου Επιθεώρησης και Επαλήθευσης ΣΑΗΕ”, στο οποίο έχουν ήδη εγγραφεί διαπιστευμένοι φορείς ελέγχου και πιστοποίησης, ενώ παράλληλα εκδίδει βεβαιώσεις συμμετοχής στην αγορά για έργα αποθήκευσης που δραστηριοποιούνται εκτός καθεστώτος ενίσχυσης.

Ταυτόχρονα, ο ΔΑΠΕΕΠ αναλαμβάνει την εκπόνηση της ετήσιας “Μελέτης Προσδιορισμού Εκτιμώμενου Εσόδου Αγορών Ομάδων ΣΑΗΕ”, η οποία υποβάλλεται στη ΡΑΑΕΥ προς έγκριση και αποτελεί βασικό εργαλείο για τον προσδιορισμό της αποζημίωσης των έργων αποθήκευσης. Η διαδικασία αυτή δημιουργεί ένα πιο σταθερό και προβλέψιμο περιβάλλον για τη λειτουργία της αγοράς, στοιχείο ιδιαίτερα κρίσιμο για την επόμενη φάση ανάπτυξης του κλάδου.

Παράλληλα, δόθηκε σημαντική έμφαση στην πλήρη ψηφιοποίηση των διαδικασιών επικοινωνίας. Η απλοποίηση αυτή επέτρεψε την ουσιαστική επιτάχυνση των διαδικασιών, με τον χρόνο ολοκλήρωσης της υπογραφής των συμβάσεων να περιορίζεται σε ελάχιστες ημέρες από την υποβολή ολοκληρωμένου φακέλου.

Η επόμενη φάση της αγοράς αποθήκευσης

Η περίοδος που ακολουθεί αναμένεται να είναι ιδιαίτερα κρίσιμη για τη συνολική ενσωμάτωση της αποθήκευσης στην ελληνική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας. Η σταδιακή ένταξη νέων έργων σε εμπορική λειτουργία θα αυξήσει τη δυνατότητα του συστήματος να διαχειρίζεται αποτελεσματικότερα την αυξημένη παραγωγή από ΑΠΕ, να περιορίζει τις περικοπές και να ενισχύει τη σταθερότητα της αγοράς σε περιόδους έντονης μεταβλητότητας.

Ταυτόχρονα, η συμμετοχή των ΣΑΗΕ στις επιμέρους αγορές ηλεκτρικής ενέργειας αναμένεται να διαμορφώσει ένα νέο μοντέλο λειτουργίας, όπου η αποθήκευση θα λειτουργεί ως μηχανισμός ευελιξίας και εξισορρόπησης του συστήματος. Η δυνατότητα αξιοποίησης πολλαπλών ροών εσόδων, μέσα από τη συμμετοχή στις αγορές ενέργειας και εξισορρόπησης, αποτελεί ήδη το επόμενο βήμα για τη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα των έργων αποθήκευσης.

Ένα ενεργειακό σύστημα πιο κοντά στις ανάγκες της κοινωνίας

Η πρόοδος που έχει ήδη καταγραφεί στον τομέα της ενέργειας δείχνει ότι η χώρα διαθέτει πλέον όχι μόνο το επενδυτικό ενδιαφέρον, αλλά και το θεσμικό και λειτουργικό υπόβαθρο για να ενσωματώσει την αποθήκευση με ουσιαστικό τρόπο στην ενεργειακή της στρατηγική.

Ο στόχος της επόμενης περιόδου είναι σαφής: ένα πιο ευέλικτο, πιο ανθεκτικό και πιο αποδοτικό σύστημα ηλεκτρικής ενέργειας, ικανό να αξιοποιεί αποτελεσματικά την πράσινη παραγωγή και να δημιουργεί πιο σταθερές συνθήκες για την οικονομία και τον τελικό καταναλωτή. Η ενεργειακή πολιτική δεν αφορά μόνο την αγορά ή τις τεχνολογικές εξελίξεις αλλά και την καθημερινότητα των πολιτών, την ασφάλεια με την οποία ένα νοικοκυριό αντιμετωπίζει το ενεργειακό του κόστος, τη δυνατότητα των επιχειρήσεων να λειτουργούν σε ένα πιο σταθερό περιβάλλον και τη διαμόρφωση ενός συστήματος που θα μπορεί να ανταποκρίνεται με μεγαλύτερη αξιοπιστία στις ανάγκες της κοινωνίας.

Η κ. Αναστασία Ρήγα είναι Δικηγόρος και Πρόεδρος  Δ.Σ. του Διαχειριστή Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας & Εγγυήσεων Προέλευσης (ΔΑΠΕΕΠ)

Το άρθρο περιλαμβάνεται στον υπό έκδοση τόμο GREEK ENERGY 2026 που ετοίμασε για 15^η συνεχή χρονιά η ομάδα του energypress