Τραυλού: η ναυτιλία παρασύρθηκε από υπερβολικά φιλόδοξους στόχους απανθρακοποίησης

Την αισιοδοξία της για το μέλλον της ελληνικής ναυτιλίας, παρά τις γεωπολιτικές και κανονιστικές προκλήσεις, εξέφρασε η πρόεδρος της Ένωσης Ελλήνων Εφοπλιστών, Μελίνα Τραυλού, κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου στο πλαίσιο των Ποσειδωνίων 2026.

Αναφερόμενη στο ιστορικά υψηλό ελληνικό βιβλίο παραγγελιών (order book), το οποίο προσεγγίζει τα 931 πλοία, η κ. Τραυλού υπογράμμισε ότι η εξέλιξη αυτή αποτυπώνει την εμπιστοσύνη των Ελλήνων πλοιοκτητών στις προοπτικές της ναυτιλίας και τη διαρκή ανανέωση του ελληνόκτητου στόλου. 

Όπως σημείωσε, η ελληνική ναυτιλία παραμένει πρωτοπόρος στην υιοθέτηση νέων τεχνολογιών και στη μείωση του περιβαλλοντικού της αποτυπώματος, επιβεβαιώνοντας τη δέσμευσή της για μια βιώσιμη μετάβαση.

Ανάγκη εκσυγχρονισμού του ελληνικού νηολογίου για στελέχωση Eλλήνων ναυτικών

Η πρόεδρος της Ένωσης Ελλήνων Εφοπλιστών αναφέρθηκε στο ζήτημα της ανταγωνιστικότητας του ελληνικού νηολογίου και της προσέλκυσης νέων στο ναυτικό επάγγελμα. Υπογράμμισε  ότι, παρά την πρόοδο που έχει σημειωθεί τα τελευταία χρόνια, εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικά περιθώρια βελτίωσης. Όπως ανέφερε, το ελληνικό νηολόγιο πρέπει να συνεχίσει να εκσυγχρονίζεται και να προσαρμόζεται στις σύγχρονες ανάγκες της διεθνούς ναυτιλίας, ώστε να παραμείνει ανταγωνιστικό σε ένα διαρκώς μεταβαλλόμενο περιβάλλον.

Η κ. Τραυλού επισήμανε ότι η ενίσχυση της ελληνικής σημαίας είναι άμεσα συνδεδεμένη με τη στελέχωση των πλοίων από Έλληνες ναυτικούς, τονίζοντας ότι η προσέλκυση νέων στο ναυτικό επάγγελμα αποτελεί πλέον στρατηγική προτεραιότητα για τον κλάδο. Όπως επεσήμανε, η ναυτιλιακή κοινότητα καλείται να πείσει τη νέα γενιά για τις προοπτικές που προσφέρει η θάλασσα, διαφορετικά θα πρέπει να ανοίξει η συζήτηση για αλλαγές στη σύνθεση των πληρωμάτων. Παράλληλα, υπογράμμισε την ανάγκη συντονισμένης δράσης όλων των εμπλεκόμενων πλευρών.

Όπως ανέφερε, η συνεργασία με το Υπουργείο Ναυτιλίας είναι διαχρονική και συνεχής, ωστόσο απαιτείται ευρύτερη συμμετοχή της εκπαιδευτικής κοινότητας, των συνδικαλιστικών οργανώσεων και των φορέων της ναυτιλίας, προκειμένου να διαμορφωθεί ένα κοινό σχέδιο δράσης. «Πρέπει όλοι να καθίσουμε στο ίδιο τραπέζι και να αφήσουμε πίσω στερεότυπα και αντιλήψεις του παρελθόντος, ώστε να μπορέσουμε να προχωρήσουμε μπροστά», ήταν το μήνυμα που έστειλε η πρόεδρος της ΕΕΕ.

Αναζήτηση ισορροπίας στην πράσινη μετάβαση της ναυτιλίας

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στις συζητήσεις που διεξάγονται στον Διεθνή Ναυτιλιακό Οργανισμό (IMO) για το πλαίσιο Net Zero Framework. Η πρόεδρος της ΕΕΕ υποστήριξε ότι η ναυτιλία παρασύρθηκε από υπερβολικά φιλόδοξους στόχους απανθρακοποίησης, εκτιμώντας ότι ορισμένες από τις προτεινόμενες ρυθμίσεις δεν ανταποκρίνονται στις πραγματικές δυνατότητες του κλάδου. Όπως ανέφερε, η διεθνής ναυτιλία παρασύρθηκε τα προηγούμενα χρόνια από τους ιδιαίτερα φιλόδοξους στόχους απανθρακοποίησης που έθεσε η Ευρωπαϊκή Ένωση, με αποτέλεσμα να υιοθετηθούν στόχοι οι οποίοι, κατά την άποψή της, είναι εξαιρετικά δύσκολο έως αδύνατο να επιτευχθούν. Η ίδια χαρακτήρισε ανέφικτο τον στόχο της πλήρους απανθρακοποίησης έως το 2050, υπογραμμίζοντας παράλληλα ότι η ναυτιλία ευθύνεται μόλις για το 1,6% των παγκόσμιων εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου.

Η κ. Τραυλού υποστήριξε ότι κατά τη διάρκεια των συζητήσεων στην 83η σύνοδο της Επιτροπής Προστασίας Θαλάσσιου Περιβάλλοντος (MEPC 83) του IMO, μια πρόταση που είχε ευρύτερη αποδοχή από τη ναυτιλιακή κοινότητα αντικαταστάθηκε από το Net Zero Framework, το οποίο - όπως είπε - κινείται σε λανθασμένη κατεύθυνση. Σύμφωνα με την πρόεδρο της ΕΕΕ, το προτεινόμενο πλαίσιο θα μετέτρεπε ουσιαστικά τον IMO σε έναν μηχανισμό είσπραξης σημαντικών χρηματικών πόρων, χωρίς να είναι σαφές πώς και πού θα διατίθενται τα έσοδα που θα συγκεντρώνονταν.  Όπως ανέφερε, οι σχετικές συζητήσεις επικεντρώθηκαν ακόμη και στη χρηματοδότηση αναπτυσσόμενων χωρών και νησιωτικών κρατών, θέση με την οποία η ελληνική ναυτιλιακή κοινότητα διαφωνεί, θεωρώντας ότι δεν αποτελεί αρμοδιότητα της ναυτιλίας να επωμιστεί αυτό το βάρος. Η ίδια εξήρε τη στάση της ελληνικής κυβέρνησης στις διαπραγματεύσεις, σημειώνοντας ότι η Ελλάδα, σε συνεργασία με τη ναυτιλιακή κοινότητα, ανέδειξε τις αδυναμίες του προτεινόμενου κανονισμού και επέλεξε να μην τον υποστηρίξει κατά την κρίσιμη ψηφοφορία του περασμένου Οκτωβρίου.

Παράλληλα, εξέφρασε την εκτίμηση ότι το κλίμα στους κόλπους του IMO και της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχει αρχίσει να μεταβάλλεται, καθώς αυξάνεται η αναγνώριση των προβλημάτων που παρουσιάζει το υφιστάμενο σχέδιο. Όπως υπογράμμισε, οι νέες προτάσεις που βρίσκονται πλέον στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων δημιουργούν τις προϋποθέσεις για την αναζήτηση μιας πιο ισορροπημένης λύσης, η οποία θα εξυπηρετεί τόσο τους περιβαλλοντικούς στόχους όσο και τη βιωσιμότητα της παγκόσμιας ναυτιλίας και της διεθνούς οικονομίας.

Γεωπολιτικές εξελίξεις - σκιώδης στόλος

Η πρόεδρος της ΕΕΕ επανέλαβε ότι κορυφαία προτεραιότητα για τη ναυτιλιακή κοινότητα παραμένει η διασφάλιση της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας, τονίζοντας ότι τα εμπορικά πλοία δεν πρέπει να μετατρέπονται σε εργαλεία γεωπολιτικών αντιπαραθέσεων και συγκρούσεων. 

Ξεχωριστή αναφορά έκανε η πρόεδρος της ΕΕΕ και στο ζήτημα των λεγόμενων «σκιωδών στόλων», το οποίο χαρακτήρισε όχι απλώς πρόβλημα αλλά «απειλή για τη ναυτιλία».  Όπως σημείωσε, η ανάπτυξη του φαινομένου συνδέεται άμεσα με την ύπαρξη αποσπασματικών και μη καθολικών κυρώσεων, οι οποίες δημιουργούν στρεβλώσεις στην αγορά και ευνοούν την ανάπτυξη παράλληλων δικτύων μεταφοράς φορτίων εκτός των καθιερωμένων κανόνων. Η κ. Τραυλού απέρριψε τις αιτιάσεις που επιχειρούν να συνδέσουν μονομερώς την ελληνόκτητη ναυτιλία με την ανάπτυξη των σκιωδών στόλων, υπογραμμίζοντας ότι η ελληνική πλοιοκτησία κατέχει το μεγαλύτερο μερίδιο στον παγκόσμιο στόλο δεξαμενόπλοιων και ως εκ τούτου είναι φυσικό σημαντικός αριθμός πλοίων που αλλάζουν χέρια να προέρχεται από Έλληνες πλοιοκτήτες. Όπως εξήγησε, όταν ένα πλοίο πωλείται και στη συνέχεια μετα πωλείται σε τρίτους, οι αρχικοί ιδιοκτήτες δεν έχουν τη δυνατότητα να ελέγξουν τη μετέπειτα πορεία και χρήση του. «Η στοχοποίηση της ελληνικής ναυτιλίας είναι άδικη», τόνισε χαρακτηριστικά, επισημαίνοντας ότι το ζήτημα αφορά το σύνολο της διεθνούς ναυτιλιακής κοινότητας.  

Παράλληλα, κάλεσε τη διεθνή κοινότητα, τους διεθνείς οργανισμούς και τις κυβερνήσεις να αναζητήσουν πιο αποτελεσματικούς και παγκόσμια εφαρμοστέους μηχανισμούς αντιμετώπισης του φαινομένου, προειδοποιώντας ότι οι μονομερείς κυρώσεις και οι διαφορετικές ρυθμίσεις ανά περιοχή οδηγούν σε στρεβλώσεις του ανταγωνισμού και υπονομεύουν την εύρυθμη λειτουργία της ναυτιλιακής αγοράς.

(ΑΠΕ-ΜΠΕ)