Ανοδικά κινείται η χονδρική την πρώτη εβδομάδα του Σεπτεμβρίου – To ζήτημα με την ΕΝΘΕΣ
Η πρώτη εβδομάδα του Σεπτεμβρίου βρίσκει την ελληνική αγορά ηλεκτρισμού σε τροχιά έντονης ανόδου. Σύμφωνα με τα στοιχεία μέχρι και τις 8 Σεπτεμβρίου, η μέση τιμή στο χρηματιστήριο ενέργειας διαμορφώθηκε στα 90,92 ευρώ/MWh, αυξημένη κατά 24% σε σχέση με τον μέσο όρο του Αυγούστου (73,15 ευρώ/MWh).
Χθες και σήμερα μάλιστα οι τιμές κινούνται αισθητά πάνω από τα 100 ευρώ/MWh, χθες στα 111,64 ευρώ/MWh και σήμερα στα 122,12 ευρώ/MWh, με τις ανώτατες τιμές τα απογεύματα να προσεγγίζουν τα 400 ευρώ/MWh.
Εφόσον η τάση συνεχιστεί, η εξέλιξη αυτή προδιαγράφει αύξηση και στα «πράσινα» κυμαινόμενα τιμολόγια λιανικής για τον μήνα Οκτώβριο.
Πίσω όμως από την εικόνα της αγοράς, καταγράφεται ένα παράδοξο που αφορά τον προγραμματισμό του συστήματος και τον τρόπο με τον οποίο αποτυπώνεται η διαθεσιμότητα μονάδων, με χαρακτηριστικό παράδειγμα την ΕΝΘΕΣ της Elpedison στη Θεσσαλονίκη.
Το ζήτημα με την ΕΝΘΕΣ
Η συγκεκριμένη μονάδα έχει τεθεί εκτός συστήματος λόγω βλάβης στο καλώδιο σύνδεσης, με τις εκτιμήσεις να κάνουν λόγο για αποκατάσταση σε περίπου 20 ημέρες. Παρ’ όλα αυτά, στα αρχεία του ΑΔΜΗΕ η μονάδα εμφανίζεται ως διαθέσιμη, με αποτέλεσμα να «μπαίνει» στον αρχικό προγραμματισμό, χωρίς βεβαίως να ευθύνεται για αυτό η Elpedison καθότι η μονάδα είναι διαθέσιμη τεχνικά ως προς το σκέλος που ελέγχεται από την εταιρεία, ωστόσο δεν μπορεί να συμμετάσχει στην αγορά χωρίς δική της υπαιτιότητα. Εδώ βεβαίως ίσως υπάρχει και ένα κενό ως προς το γράμμα του νόμου, καθώς θα πρέπει να διευκρινιστεί πιθανόν από τη ΡΑΑΕΥ πως θα πρέπει οι παραγωγοί να διαχειρίζονται ανάλογες καταστάσεις.
Στη συνέχεια, λοιπόν, στο πλαίσιο της αγοράς εξισορρόπησης, ο ΑΔΜΗΕ διαπιστώνει ότι η μονάδα δεν μπορεί να λειτουργήσει και παρεμβαίνει με εντολή «καθοδικής λειτουργίας», δηλαδή διακοπής.
Η κατάσταση επιβαρύνει ακόμη περισσότερο το σύστημα, καθώς ο ΑΔΜΗΕ, παρά την χαμηλή ζήτηση και την αυξημένη παραγωγή από ΑΠΕ (ακόμη και τα Σαββατοκύριακα), δίνει εντολή για την ένταξη δύο λιγνιτικών μονάδων του Αγίου Δημητρίου (3 και 4) από τις 4 Σεπτεμβρίου, με το τεχνικό τους ελάχιστο να λειτουργεί σε 24ωρη βάση.
Η ένταξη αυτή συνεπάγεται σημαντική αύξηση του κόστους μέσω του Λογαριασμού Προσαυξήσεων ΛΠ3, δηλαδή των χρεώσεων που επωμίζονται οι καταναλωτές.
Εξαγωγές και περικοπές ΑΠΕ
Παράλληλα, τις ίδιες ώρες που ο ΑΔΜΗΕ επικαλείται προβλήματα επάρκειας ισχύος, το χρηματιστήριο «βλέποντας» θεωρητικά διαθέσιμη την ΕΝΘΕΣ, προγραμματίζει σημαντικές εξαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας, που φθάνουν ακόμη και τα 1.500 MW. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα:
Να αυξάνονται οι περικοπές παραγωγής από ΑΠΕ κατά τις μεσημβρινές ώρες.
Να διατηρούνται σε λειτουργία λιγνιτικές μονάδες με υψηλότερο κόστος.
Να δημιουργείται η εικόνα ότι το σύστημα «πάσχει» από επάρκεια, ενώ ταυτόχρονα εξάγεται ενέργεια.
Μοναδική εξαίρεση παρατηρήθηκε την Κυριακή, όπου υπήρξαν εισαγωγές κατά τις βραδινές ώρες.
Η εικόνα αυτή γεννά μια σειρά από ερωτήματα:
Αν πράγματι η ένταξη των λιγνιτικών κρίθηκε αναγκαία για λόγους ασφάλειας εφοδιασμού ή εάν στόχος ήταν να εξυπηρετηθούν οι εξαγωγές.
Γιατί δεν διορθώθηκε έγκαιρα η αποτύπωση της ΕΝΘΕΣ στα αρχεία διαθεσιμότητας.
Σε κάθε περίπτωση, η διόρθωση των αστοχιών είναι κρίσιμη, ώστε να διασφαλιστεί η διαφάνεια και η ομαλή λειτουργία της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, σε μια περίοδο όπου οι τιμές δείχνουν να κινούνται ξανά σε ανοδική τροχιά.