Πληθαίνουν οι διεργασίες στον "άξονα" Ελλάδας - Ρουμανίας - Βουλγαρίας για το πλαφόν - Το χθεσινό telco, οι σημερινές επαφές Κομισιόν στο Βουκουρέστι, οι χαμηλές προσδοκίες της Αθήνας και ποια σενάρια εξετάζει

Εντείνονται οι διεργασίες ανάμεσα στην ελληνική, τη βουλγαρική και τη ρουμανική πλευρά, τα τρία «καυτά» μέτωπα για τις τιμές του ρεύματος στα Βαλκάνια, με έκδηλη την αγωνία απ' όλους καθώς έχουμε το χειμώνα μπροστά μας και με τις τρεις κυβερνήσεις να αναζητούν μέτρα εντός, και αν χρειαστεί, ακόμη και εκτός του κοινοτικού πλαισίου, χωρίς πάντως να είναι σαφές πώς αυτό μπορεί να συμβεί.

Σε ένα τέτοιο ωστόσο κλίμα, ότι οι τρεις κυβερνήσεις πρέπει να σκληρύνουν τη στάση τους έναντι της Κομισιόν, κινήθηκε σύμφωνα με πληροφορίες το χθεσινό telco ανάμεσα στην ηγεσία του ΥΠΕΝ και εκείνων των αντίστοιχων υπουργείων της Ρουμανίας και της Βουλγαρίας, παραμονές της «περιοδείας» των κοινοτικών στα Βαλκάνια. 

Στη κυβέρνηση γνωρίζουν καλά ότι από τη συνάντηση της Παρασκευής με τη Κομισιόν δεν πρόκειται να βγει «λευκός καπνός». Το κλιμάκιο από γερμανούς και έλληνες κοινοτικούς που επισκέπτεται τη περιοχή είναι χαμηλόβαθμο, απλώς θα σημειώσουν ως είθισται στο «μπλοκάκι» την  επιχειρηματολογία των συνομιλητών τους, θα τη μεταφέρουν προς επεξεργασία στις Βρυξέλλες, οι οποίες κάποια στιγμή θα αποστείλουν τη σχετική απάντηση.

Τα χρονικά περιθώρια ωστόσο ενόψει Δεκέμβρη στενεύουν. Αν και σήμερα και στις τρεις χώρες, η ενισχυμένη συμμετοχή των ΑΠΕ στο μείγμα έχει ρίξει τις τιμές, οι πρώτες είκοσι μέρες του Νοέμβρη δείχνουν ένα μέσον όρο πέριξ των 183 ευρώ/ MWh σε Βουλγαρία και Ρουμανία και 141,16 ευρώ/ MWh στην Ελλάδα. Στη δική μας περίπτωση αυτό σημαίνει αυξήσεις που «τρέχουν» με 57% έναντι του κλεισίματος του Οκτωβρίου. 

Κοινή γραμμή και των τριών κυβερνήσεων στις επαφές με τους κοινοτικούς που σήμερα επισκέπτονται το Βουκουρέστι, αύριο τη Σόφια και μεθαύριο την Αθήνα, λέγεται ότι θα είναι πως «αν χρειαστεί, οι χώρες μπορεί και να κινηθούν αυτόνομα», χωρίς ωστόσο να έχει ληφθεί κάποια σχετική απόφαση σε πολιτικό επίπεδο γύρω από το επίδικο.

Τη γνωστή δηλαδή πρόταση των τριών ή κάποια παραλλαγή της, για φορολόγηση των υπερεσόδων των παραγωγών και εμπόρων ηλεκτρικής ενέργειας, μέσα από ένα μηχανισμό ανώτατης τιμής ανά τεχνολογία στην αγορά χονδρικής, όπως και στην κρίση του 2022, που θα εφαρμόζεται υπό συγκεκριμένες προυποθέσεις.

Χαμηλές προσδοκίες και σενάρια

Κρίνοντας από την αυξανόμενη ένταση των συχνότατων διατυπώσεων του Πρωθυπουργού και από την γενικότερη αγωνία της κυβέρνησης για τις τιμές, είναι βέβαιο ότι οι τόνοι τη Παρασκευή θα ανέβουν.

«Δεν μπορεί κάθε τρεις και λίγο να τους λέμε και να τους ξαναλέμε τα ίδια, ότι η ευρωπαϊκή αγορά ενέργειας δεν λειτουργεί ως ενιαία, ότι μιλάμε για στρέβλωση όχι μιας εβδομάδας, αλλά για ένα μοτίβο, και ότι όσα μέτρα και να λάβουμε σε εθνικό επίπεδο (πχ φόροι), δεν θα είναι παρά μπαλώματα, αν δεν υπάρξε ριζική αντιμετώπιση του προβλήματος από την Ευρώπη», τονίζει στο Energypress κορυφαία πηγή του ΥΠΕΝ που δεν συντηρεί υψηλές προσδοκίες για τη μεθαυριανή συνάντηση.

Αν και η Αθήνα έχει αναδείξει πολλές φορές μετά το καλοκαίρι με επιστολές, πρωθυπουργικές παρεμβάσεις και επιχειρηματολογία τις στρεβλώσεις που προκαλεί ο αλγόριθμος του μοντέλου Flow Based Market Coupling (FBMC) που εφαρμόζεται μέχρι και τη Ρουμανία για τη κατανομή της ενέργειας, περιορίζοντας τη μεταφορική ικανότητα των διασυνδέσεων προς την Αν. Ευρώπη, επί της ουσίας μέχρι σήμερα δεν έχει λάβει καμιά απάντηση.

Σύμφωνα πάντως με μια ανάγνωση, ακόμη και στο σενάριο που η Ελλάδα επιλέξει να εφαρμόσει μονομερώς τον έκτακτο μηχανισμό, δηλαδή προβεί σε παραβίαση των κανόνων (infringement κατά την κοινοτική ορολογία), η διαδικασία που θα ξεκινήσει εναντίον της η Κομισιόν, θα πάρει τόσο καιρό να ολοκληρωθεί, που θα έχει χάσει τη σημασία της. Αυτή προβλέπει προειδοποιητική επιστολή, μετά αιτιολογημένη γνώμη και στο τέλος καταδικαστική απόφαση, μια υπόθεση που μπορεί να ολοκληρωθεί μετά από χρόνια, όπως έχει δείξει η εμπειρία.

Στον αντίποδα βέβαια υπάρχει ένας κίνδυνος για τη κυβέρνηση. Ανεβάζοντας τους τόνους και καλλιεργώντας μια αίσθηση ότι αν χρειαστεί η Ελλάδα μπορεί να κινηθεί ακόμη και εκτός του ευρωπαϊκού πλαισίου, ελλοχεύει ο κίνδυνος στο σενάριο που οι πράξεις δεν είναι αντίστοιχες με την ένταση των λόγων της, να περάσει κάτω από τον πήχη, κάτι που προφανώς ζυγίζει η κυβέρνηση. Άλλωστε μια μονομερής ενέργεια κράτους - μέλους, μπορεί να του γυρίσει μπούμερανγκ όταν στο μέλλον θα χρειαστεί να πιέσει για κάποιο από τα πολλά εκκρεμή ανοικτά εθνικά αιτήματα στις Βρυξέλλες.

(φωτογραφία: freepik.com)