Βγήκε λευκός καπνός από τη ΡΑΕ !

Δημοπρασίες Αποδεικτικών Διαθεσιμότητας Ισχύος (ΑΔΙ) μετά από μια μεταβατική περίοδο δύο ετών με αποδέκτες όσους έχουν άδεια προμήθειας ρεύματος, σταδιακή κοστολόγηση δικαιωμάτων εκπομπών από του χρόνου μέχρι και το 2012, και αυστηρότερη διαχείριση νερών, περιλαμβάνει μεταξύ άλλων το πακέτο προτάσεων της ΡΑΕ για τις αλλαγές στην αγορά ηλεκτρισμού που αναρτήθηκε χθες στην ιστοσελίδα της.

«Αιχμή του δόρατος» των προτάσεών της, με την έννοια ότι και η κυβέρνηση φέρεται να το επιλέγει σαν το σχατο μέτρο απέναντι στις πιέσεις της τρόικας, είναι το μοντέλο των δημοπρασιών ΑΔΙ (ισχύ και ενέργεια, χωρίς ωστόσο να αναφέρονται οι ακριβείς ποσότητες). Πρόκειται για πρόταση που δεν υπήρχε στο αρχικό κείμενο της ΡΑΕ όταν εκείνο είχε τεθεί περίπου προ ενός μηνός σε δημόσια διαβούλευση.

Στις υπόλοιπες προτάσεις της Αρχής περιλαμβάνονται μέτρα που αποσκοπούν στο να περιορίσουν την δεσπόζουσα θέση της ΔΕΗ στην ελληνική αγορά, όπως : Η κατάργηση του κατώτατου ορίου προσφοράς, ο έλεγχος του λογιστικού διαχωρισμού και των κοστολογικών στοιχείων κάθε δραστηριότητας της ΔΕΗ, η μείωση των ρυθμιζόμενων χρεώσεων (δικτύου, συστήματος), η άρση των στρεβλώσεων στα τιμολόγια λιανικής, η άμεση έναρξη διαδικασίας απόσυρσης των παλαιών της μονάδων, κ.ά..

Α. Σταδιακά ως το 2012 η κοστολόγηση δικαιωμάτων εκπομπών CO2

Ειδικότερα, για τον συνυπολογισμό στο μεταβλητό κόστος των μονάδων, του λεγόμενου κόστους ευκαιρίας («opportunity cost») των δικαιωμάτων εκπομπών, υπολογιζόμενο βάσει των τιμών του "European Union Emission Trading System", η ΡΑΕ εισηγείται αυτό να ξεκινήσει από τον Ιανουάριο του 2011, με την προσαρμογή του λογισμικού του ΔΕΣΜΗΕ, αλλά να γίνει σταδιακά μέχρι και τις 31 Δεκεμβρίου 2012. Στο σημείο αυτό παράγοντες της αγοράς σχολιάζουν ότι το μέτρο θα έπρεπε να εφαρμοστεί αυτόματα και εξ ολοκλήρου από το 2011 και όχι από το 2012, να μην υπάρξει δηλαδή μεταβατικό στάδιο. Η ακριβής μεθοδολογία υπολογισμού θα εκπονηθεί άμεσα - όπως αναφέρει η ΡΑΕ- ενώ για την ποσότητα των εκπομπών θα υποβάλλεται από τους κατόχους άδειας παραγωγής δήλωση, η οποία θα βασίζεται στις μέσες ειδικές εκπομπές κάθε μονάδας, όπως αυτές προκύπτουν από τις πιστοποιημένες εκπομπές του προηγούμενου έτους.

Β. Δημοπρασίες Αποδεικτικών Διαθεσιμότητας Ισχύος (ΑΔΙ) μετά από 2 χρόνια

Τουλάχιστον για ένα διάστημα δύο ετών, μέχρι και 30/9/201, προτείνεται η αύξηση της ρυθμιζόμενης τιμής των ΑΔΙ (σήμερα 35.000 ευρώ/MW), μετά το οποίο η ΔΕΗ θα πρέπει να τα διαθέτει για τουλάχιστον 2 χρόνια (ως το 2013) μέσω δημοπρασιών σε τρίτους (προμηθευτές όσο και παραγωγούς), ούτως ώστε να περιοριστεί η δυνατότητά της να κάνει χρήση της δεσπόζουσας θέσης της στην αγορά. Δεν αναφέρονται ωστόσο οι ποσότητες που θα βγουν προς πώληση (άραγε θα αντιστοιχούν στην παραγωγή του 40% των λιγνιτικών και υδροηλεκτρικών μονάδων, τις οποίες υποδεικνύει να πουληθούν η τρόικα ;). Ειδικότερα προτείνεται η υποχρέωση διάθεσης ΑΔΙ με οικονομική συμφωνία από τη ΔΕΗ – Παραγωγή σε τρίτους προμηθευτές ή και παραγωγούς και αντίστοιχα η σύναψη ΣΔΙ από τη ΔΕΗ –Προμήθεια με τους ανεξάρτητους παραγωγούς, τουλάχιστον για 2 χρόνια, μέσω δημοπρασιών.

Γ. Έλεγχος του λογιστικού διαχωρισμού της ΔΕΗ

Για το λογιστικό διαχωρισμό της ΔΕΗ, προβλέπεται άμεσα να ξεκινήσει έλεγχος από της ΡΑΕ της διαδικασίας και των κοστολογικών στοιχείων της κάθε δραστηριότητας ξεχωριστά, (συμπεριλαμβανομένης και της πραγματικής αξίας του λιγνίτη). Στο εξής η ΔΕΗ Παραγωγής πρέπει να δημοσιεύει τις συμβάσεις που δίνει στη ΔΕΗ Προμήθειας και σε περίπτωση που αυτές οι τιμές δεν αντανακλούν τις τιμές της χονδρεμπορικής αγοράς, τότε η ΔΕΗ Παραγωγής οφείλει να προσφέρει αντίστοιχες συμβάσεις σε ανεξάρτητους προμηθευτές.

Αν, για παράδειγμα η ΔΕΗ Παραγωγής δίνει χαμηλότερη τιμή στη ΔΕΗ Προμήθειας από εκείνη που ισχύει στη χονδρεμπορική, επειδή έχει υπερδεσπόζουσα θέση, θα υποχρεώνεται να προσφέρει τις ίδιες ακριβώς τιμές και στους ιδιώτες προμηθευτές. Επομένως, εκτιμάται ότι η επιχείρηση θα σταματήσει να ακολουθεί στο εξής τέτοιες τακτικές, αφού έπειτα από την τροποποίηση του Κώδικα, πλέον δεν τη συμφέρει.

Δ. Διαχείριση υδάτινων πόρων

Στο θέμα της διαχείρισης υδάτινων πόρων, η ΡΑΕ υποχρεώνει στο εξής τη ΔΕΗ να δημοσιεύει Δήλωση Εβδομαδιαίας Διαχείρισης Υποχρεωτικών Νερών (άμεση εφαρμογή). Αλλά συνεχίζει να αφήνει στην διακριτική ευχέρεια τόσο του ΔΕΣΜΗΕ όσο και της ίδιας της ΔΕΗ, την ημερήσια και την ωριαία κατανομή των υποχρεωτικών νερών, κάτι που έχει καταγγείλει εδώ και καιρό η Egl. Τα υποχρεωτικά νερά ονομάζονται έτσι, γιατί υπάρχουν τεχνικοί λόγοι που τα καθιστούν υποχρεωτικά, όπως η υπερχείλιση ή η άρδευση. Δεν μπορούν ωστόσο να συμβαδίζουν με την εμπορική λειτουργία του συστήματος, πόσο μάλλον να συμπίπτουν με την αιχμή του φορτίου, όπως γινόταν (και απ’ ότι μαθαίνουμε), συνεχίζει να γίνεται, παρά τις καταγγελίες. Βάσει αυτών, η ΔΕΗ δηλώνει τα υποχρεωτικά νερά στις ώρες αιχμής προκειμένου να διαμορφώσει σε τεχνητά χαμηλά επίπεδα τις τιμές, αλλά στην πράξη δεν τα ρίχνει στο σύστημα. Άραγε θα υπάρξει ρύθμιση για τον σωστό καταμερισμό των νερών, διερωτώνται στην αγορά;

Ε. Αμφισβητεί τις χρεώσεις δικτύων

Την σταδιακή μείωση των χρεώσεων δικτύου και συστήματος, φαίνεται ότι θα εισηγηθεί η ΡΑΕ, όπως προκύπτει από άλλη της πρόταση. Συγκεκριμένα, πρόκειται να ξεκινήσουν άμεσα οι σχετικές διαδικασίες για να υιοθετηθεί ένα μοντέλο κινήτρων για τον υπολογισμό των ρυθμιζόμενων χρεώσεων, και τη σύγκρισή τους με τα ισχύοντα σε άλλες χώρες της Ευρώπης (benchmarking) με στόχο την σταδιακή μείωσή τους στα τιμολόγια,

ΣΤ. Άρση στρεβλώσεων στα τιμολόγια

Για την άρση των στρεβλώσεων μεταξύ των τιμολογίων προμήθειας της ΔΕΗ στις διάφορες κατηγορίες καταναλωτών, προτείνεται η άμεση εξάλειψη των σταυροειδών επιδοτήσεων.

Ζ. Άρση περιορισμών στις εξαγωγές

Αναφορικά με τη μεγιστοποίηση των διασυνοριακών ροών, η εισήγηση είναι να αρθούν άμεσα οι σημερινοί περιορισμοί των δικαιωμάτων για εξαγωγές, και να αναπτυχθεί μια μεθοδολογία καθορισμού της διαθέσιμης δυναμικότητας εξαγωγών. Στην ουσία εκείνο που λέει η ΡΑΕ, είναι πως από εδώ και πέρα οι εξαγωγές θα γίνονται σε καθαρά οικονομική βάση.

Η. Κατώτατο όριο προσφοράς

Εισηγείται να καταργηθεί από το 2011 το κατώτερο όριο προσφοράς ενέργειας για το 30% της ποσότητας της προσφοράς έγχυσης μιας μονάδας. Το όριο αυτό δεν θα εφαρμόζεται για τις θερμικές μονάδες, για τις περιόδους κατανομής μιας ημέρας και για τις ώρες από τη μία το βράδυ μέχρι και τις επτά το πρωί (1 π.μ.- 7 π.μ.).

Θ. Συστηματική υποβολή στοιχείων στη ΡΑΕ

Κάθε παραγωγός θα υποχρεούται να υποβάλει στο εξής το σύνολο των στοιχείων κόστους για τις μονάδες του, ιδίως όσον αφορά στο κόστος καυσίμων, στο κόστος δικαιωμάτων εκπομπών CO2 και στο κόστος συντήρησης και λειτουργίας (άμεση εφαρμογή).

Ι. Πρόστιμα

Τέλος, σε περίπτωση συστηματικής απόκλισης των πραγματικών τεχνικών χαρακτηριστικών των μονάδων από τα δηλωμένα χαρακτηριστικά τους, προβλέπονται πρόστιμα, μέτρο που επίσης έχει άμεση εφαρμογή.