Ν. Τσάφος (CSIS): Δεν φταίει συγκεκριμένα το αέριο για την κρίση, αλλά η απουσία λύσεων εποχιακής εξισορρόπησης

Το φυσικό αέριο δέχεται τα πυρά για τη σημερινή ενεργειακή κρίση και ορθώς διότι είναι μια αυθεντική κρίση φυσικού αερίου. Όμως, η κριτική ενδεχομένως αποκρύπτει μια βαθύτερη αλήθεια, όπως τονίζει ο Νίκος Τσάφος, πρόεδρος του CSIS για την ενέργεια, ότι το αέριο έχει μια πολύ δύσκολη αποστολή, αυτή της εποχιακής εξισορρόπησης.

Ο ίδιος ανέφερε σε ανάρτησή του πως συχνά έχουμε στο μυαλό μας το αέριο ως εξισορρόπηση των στοχαστικών ΑΠΕ και βεβαίως μπορεί να το κάνει αυτό. Όμως, η βασική του λειτουργία σε πολλές σύγχρονες οικονομίες είναι η διαχείριση των εποχιακών διακυμάνσεων στη ζήτηση. Και αυτές μπορούν να είναι τεράστιες.

Στη Βρετανία, για παράδειγμα, η διαφορά μεταξύ χειμώνα και καλοκαιριού στη ζήτηση μπορεί να είναι η διπλάσια. Για τον ηλεκτρισμό, η διαφορά είναι 35%. Αυτό ισχύει συνήθως σε χώρες όπου το αέριο χρησιμοποιείται για τη θέρμανση.

Παλαιότερα, η Βρετανία κάλυπτε την εποχιακή διακύμανση μέσω της αυξομείωσης της παραγωγής αερίου. Εντούτοις, καθώς η παραγωγή στη Βόρεια Θάλασσα μειώθηκε, το ίδιο συνέβη και στην ικανότητα αύξησης της παραγωγής κατά τον χειμώνα. Καθώς υπάρχει περιορισμένος αποθηκευτικός χώρος, η Βρετανία βασίζεται πλέον στις εισαγωγές για την εποχιακή της εξισορρόπηση.

Πάντως, δεν είναι όλες οι εισαγωγές ίδιες. Οι εισαγωγές από τη Νορβηγία είναι σταθερές και εποχιακά προβλέψιμες. Το εμπόριο με την Ηπειρωτική Ευρώπη είναι πιο μεταβλητό και υπόκειται στις δυνάμεις της αγοράς. Το δε LNG είναι χαοτικό. Η βασική πρόκληση είναι αυτή και όχι η εξάρτηση από τις εισαγωγές αυτή καθ' εαυτή.

Η εξάρτηση από το LNG είναι ιδιαίτερα προβληματική διότι το LNG δεν είναι ευέλικτο εποχιακά και όποια ευελιξία διαθέτει την απορροφά η Ασία. Καθώς το LNG ξεπερνά οριακά την εγχώρια παραγωγή και το αέριο των αγωγών, η εποχικότητα γίνεται ένα πιο έντονο ζήτημα.

Μέσα στο χρόνο, η εποχιακή πρόκληση θα αλλάξει. Ο εξηλεκτρισμός θα παρέχει βελτιώσεις αποδοτικότητας και θα μειώσει τη ζήτηση. Ίσως η διαχείριση της ζήτησης να βελτιωθεί. Και πάλι, όμως, χρειάζεται εξισορρόπηση στο σύστημα ηλεκτρισμού εποχιακά και αυτή είναι μια πρόκληση για την οποία οι μπαταρίες δεν είναι κατάλληλες.

Υπάρχουν, βεβαίως, λύσεις. Η Γαλλία χρησιμοποιεί τα πυρηνικά για εποχιακή εξισορρόπηση. Πολλές χώρες χρησιμοποιούν τα υδροηλεκτρικά. Ακόμα και αν αντικαταστήσεις το αέριο με υδρογόνο, θα έχεις τις ίδιες προκλήσεις για την αποθήκευση και την παράδοσή του - ποιος θα εξασφαλίσει την αξιοπιστία στο υδρογόνο;

Οπότε, ναι, κατηγορήστε το αέριο για την τωρινή κρίση, αλλά ας μην ξεχνάμε ότι έχει μια δύσκολη αποστολή και δεν διαθέτουμε σπουδαίες λύσεις για τη διαχείριση των εποχιακών διακυμάνσεων. Αυτό είναι το πρόβλημα που πρέπει να λύσουμε και όχι συγκεκριμένα το αέριο.