Δεσμεύσεις των προμηθευτών έναντι των καταναλωτών αερίου, αλλά και «προσαρμοσμένα» τιμολόγια για τους μεγάλους πελάτες

Ρητές και αυστηρές υποχρεώσεις των προμηθευτών έναντι των καταναλωτών αερίου θεσπίζει ο Κώδικας Προμήθειας Φυσικού Αερίου που δημοσιοποίησε η ΡΑΕ, με δεδομένο ότι το άνοιγμα της αγοράς φυσικού αερίου και στους οικιακούς καταναλωτές, μετά το άνοιγμα στους βιομηχανικούς, είναι πλέον γεγονός, και  «ο Πελάτης δύναται να επιλέγει ελεύθερα τον Προμηθευτή του».

Επίσης, εισάγονται διατάξεις για τον προσδιορισμό των τιμολογίων προμήθειας, με τους μεγάλους καταναλωτές (πάνω από 1 GWh το χρόνο) να έχουν ειδική αντιμετώπιση, καθώς μπορούν να απολαμβάνουν τιμολόγια προσαρμοσμένα στα χαρακτηριστικά κατανάλωσης της εγκατάστασής τους και τις υπηρεσίες που έχουν συμφωνηθεί μεταξύ του προμηθευτή και πελάτη.

Η νομοθεσία προσδιορίζει τις κατηγορίες πελατών και τις απαραίτητες ρυθμίσεις για την σύναψη συμβάσεων μεταξύ Πελάτη και Προμηθευτή όπως επίσης δικαιώματα και υποχρεώσεις των δύο μερών.

Ειδικότερα, στο άρθρο 3 προσδιορίζονται οι κατηγορίες πελατών, οι οποίοι κατατάσσονται σε Βασικές και Ειδικές κατηγορίες. Οι Τελικοί Πελάτες, με κριτήριο το σκοπό της τελικής χρήσης του Φυσικού Αερίου που κάνουν, κατατάσσονται σε Οικιακούς και Μη Οικιακούς Πελάτες.

Επιπλέον στην κατηγορία των Μη Οικιακών Πελατών εμπίπτουν οι Εμπορικοί, οι Βιομηχανικοί και οι Ηλεκτροπαραγωγοί.

Σε υποκατηγορίες των βασικών κατηγοριών εντάσσονται, ιδίως, οι Πελάτες που προμηθεύονται Φυσικό Αέριο για συμπαραγωγή και κλιματισμό, καθώς και οι Πελάτες εκτός Συστήματος Μεταφοράς και Δικτύου Διανομής.

Επίσης, προβλέπεται στον Κώδικα ακόμη μια κατηγορία αυτή των Ευάλωτων Καταναλωτών.

Οι διατάξεις του άρθρου 11 προβλέπουν τα σχετικά με τα τιμολόγια προμήθειας όπου αναφέρεται ότι «ο Προμηθευτής καταρτίζει και δημοσιοποιεί Τιμολόγια Προμήθειας για τις Βασικές και Ειδικές Κατηγορίες Πελατών, στις οποίες δραστηριοποιείται, κατ’ ελάχιστον για τους Πελάτες που συνδέονται στη Χαμηλή Πίεση». Ως προς τα τιμολόγια για τις κατηγορίες Ευάλωτων Πελατών, αυτά επίσης υπόκεινται σε καθεστώς δημοσιοποίησης και καταρτίζονται από τον αρμόδιο Υπουργό.

Σημειώνεται επίσης για Πελάτες που συνδέονται στη Χαμηλή Πίεση και έχουν κατανάλωση μεγαλύτερη από μία GWh ανά έτος, υπολογιζόμενη κατ’ αναλογία των διατάξεων της παραγράφου 2 του άρθρου 82 του νόμου, ή στη Μέση Πίεση ή στην Υψηλή Πίεση δύναται να προσφέρονται Τιμολόγια Προμήθειας προσαρμοσμένα στα χαρακτηριστικά κατανάλωσης της εγκατάστασης του Πελάτη και τις υπηρεσίες που έχουν συμφωνηθεί μεταξύ του Προμηθευτή και Πελάτη, τηρουμένων των αρχών του ελεύθερου ανταγωνισμού, της μη διακριτικής μεταχείρισης και της αποφυγής σταυροειδών επιδοτήσεων.

Ο Κώδικας προβλέπει ακόμη την καταβολή εγγύησης όπου ο Προμηθευτής έχει το δικαίωμα να ζητήσει από τον Πελάτη την καταβολή αυτής κατά την υπογραφή της Σύμβασης Προμήθειας, για την εξασφάλιση, αποκλειστικά, μελλοντικών οφειλών που απορρέουν από τη Σύμβαση Προμήθειας Φυσικού Αερίου. Επίσης, προβλέπονται τα σχετικά με το ενδεχόμενο καταγγελίας της Σύμβασης Προμήθειας όπου σημειώνεται ότι ο Πελάτης δύναται οποτεδήποτε και αναίτια να καταγγείλει τη Σύμβαση Προμήθειας με την επιφύλαξη των διατάξεων της παραγράφου 1 του άρθρου 42.

Επιπλέον, στο συγκεκριμένο νόμο προβλέπονται κάποιες επιμέρους ειδικές διατάξεις για τους Οικιακούς Καταναλωτές. Ειδικότερα στο άρθρο 27 περί «Υποχρέωσης Σύναψης Σύμβασης Προμήθειας», ο Προμηθευτής κάνει δεκτές τις Αιτήσεις Προμήθειας Οικιακών Πελατών, εκτός κι αν συντρέχει μια από τις παρακάτω περιοριστικώς αναφερόμενες περιπτώσεις :

α) Αν υφίστανται ληξιπρόθεσμες οφειλές του αιτούντος προς τον Προμηθευτή που απορρέουν από προηγούμενη μεταξύ τους Σύμβαση Προμήθειας Φυσικού Αερίου ή προς οποιονδήποτε άλλο Προμηθευτή, ή αν ο αιτών δεν προσκομίζει αντίγραφο του τελευταίου εκκαθαριστικού Λογαριασμού Κατανάλωσης, ή αν έχει υποβληθεί τουλάχιστον δύο (2) φορές εντολή διακοπής τροφοδοσίας με απενεργοποίηση του Μετρητή λόγω ληξιπρόθεσμων οφειλών του Πελάτη κατά το προηγούμενο της αίτησης δωδεκάμηνο.

β) Αν ο Προμηθευτής δεν προμηθεύει την κατηγορία Πελατών στην οποία εντάσσεται ο αιτών.

γ) Αν υπάρχουν ελλείψεις στην υποβαλλόμενη Αίτηση‐Σύμβαση ή στα προσκομιζόμενα δικαιολογητικά, έγγραφα ή στοιχεία, ο Προμηθευτής ζητεί τη συμπλήρωσή τους, θέτοντας παράλληλα και εύλογη προθεσμία. Στην τελευταία αυτή περίπτωση, η Αίτηση‐Σύμβαση παραμένει εκκρεμής.

δ) Αν υπάρχει αδυναμία προμήθειας λόγω έλλειψης υποδομής από τον Διαχειριστή.

Μια ακόμη σημαντική διάταξη που αφορά τους Οικιακούς Πελάτες είναι το γεγονός ότι «ο Προμηθευτής δεν δύναται να απαιτήσει από τον Οικιακό Πελάτη την καταβολή εγγύησης που να υπερβαίνει το εκτιμώμενο ποσό των δύο Λογαριασμών Κατανάλωσης, οι οποίοι αντιστοιχούν στους δύο μήνες με την υψηλότερη κατανάλωση εντός τους έτους».

Τέλος έχει αξία να σταθούμε στο άρθρο 42 περί «Αλλαγής Προμηθευτή», όπου αναφέρονται τα εξής : «Η Αλλαγή Προμηθευτή επιτρέπεται, μετά από προηγούμενη έγγραφη καταγγελία της Σύμβασης Προμήθειας. Η εν λόγω καταγγελία λαμβάνει χώρα, είτε από τον ίδιο τον Πελάτη, είτε από το νέο Προμηθευτή κατόπιν σχετικής έγγραφης εξουσιοδότησης του Πελάτη και αποστέλλεται στον παλαιό Προμηθευτή με συστημένη επιστολή». ο Πελάτης μπορεί να ασκήσει το δικαίωμα αλλαγής Προμηθευτή χωρίς πρόσθετο κόστος.

Βεβαίως η άσκηση του δικαιώματος αλλαγής Προμηθευτή από τον Πελάτη δεν παράγει έννομα αποτελέσματα σε περίπτωση ανεξόφλητων ληξιπρόθεσμων οφειλών και μη ολοσχερούς εξόφλησή τους προς τον Προμηθευτή. Ο Κώδικας αναφέρει συγκεκριμένα τα εξής στις παραγράφους 2 και 3 του άρθρου 42:

2. Η ύπαρξη ληξιπρόθεσμων οφειλών που απορρέουν από τη Σύμβαση Προμήθειας δεν εμποδίζει την άσκηση του δικαιώματος αλλαγής Προμηθευτή με την επιφύλαξη των οριζόμενων στην παράγραφο 3 του παρόντος άρθρου και των διατάξεων του άρθρου 47 του νόμου.

3. Ο Πελάτης δεν δύναται να προβεί σε καταγγελία της Σύμβασης Προμήθειας για την άσκηση του δικαιώματος Αλλαγής Προμηθευτή και, αν προβεί, η καταγγελία δεν παράγει έννομα αποτελέσματα, αν (α) δεν έχει προηγουμένως εξοφλήσει ολοσχερώς τις τυχόν ληξιπρόθεσμες οφειλές του, όπως αυτές απορρέουν από την αρχική Σύμβαση προς τον Παλαιό Προμηθευτή, ή (β) δεν έχει προηγουμένως προβεί σε διακανονισμό των ληξιπρόθεσμων οφειλών του προς τον παλαιό Προμηθευτή του, στο πλαίσιο της πολιτικής διακανονισμών που αυτός εφαρμόζει, εκτός εάν εμπίπτει στις διατάξεις της παραγράφου 5 του άρθρου 34 του παρόντος ή (γ) ο νέος Προμηθευτής δεν έχει αναδεχθεί την ληξιπρόθεσμη οφειλή του Πελάτη.