Συμβάσεις για πετρέλαια: Οδικός χάρτης για δικαιώματα και υποχρεώσεις Δημοσίου και επενδυτών

Δυνατότητα επέκτασης της διάρκειας παραχώρησης από τα 25 στα 35 χρόνια, δέσμευση από τις κοινοπραξίες για υποχρεωτικές επενδύσεις συνολικού ύψους 78 εκατ. ευρώ κατά το αρχικό στάδιο των ερευνών (5-8 χρόνια), και πρόβλεψη για συνεκμετάλλευση κοιτασμάτων από τους δύο επενδυτές εφόσον αυτά “συνορεύουν” μεταξύ τους.

Αυτά είναι μερικά από τα βασικά σημεία που περιλαμβάνονται στις ογκώδεις συμβάσεις μίσθωσης (180-190 σελίδων έκαστη) με τις οποίες το Δημόσιο παραχωρεί το δικαίωμα έρευνας και εκμετάλλευσης σε Πατραικό Κόλπο, Ιωάννινα και Κατάκολο, και οι οποίες κατατέθηκαν χθες από τον υπουργό Περιβάλλοντος και Ενεργειας Γιάννη Μανιάτη στη Βουλή προς κύρωση.

Πρόκειται για τις συμβάσεις που υπέγραψε η κυβέρνηση τον περασμένο Μάιο με τις κοινοπραξίες Energean Oil και Petra Petroleum (Καναδάς) για τη χερσαία περιοχή των Ιωαννίνων, Ελληνικά Πετρέλαια - ιταλική Edison και - ιρλανδική Petroseltic για τον Πατραϊκό Κόλπο, και τέλος πάλι με την Energean Oil και την βρετανική Trajan Oil για το Κατάκολο. Και οι τρεις αυτές συμβάσεις θα αποτελέσουν ένα είδος "μπούσουλα" για εκείνες που θα ακολουθήσουν όταν και όποτε ολοκληρωθούν οι διαγωνισμοί για τα 20 οικόπεδα του Ιονίου και της Νότιας Κρήτης, οι οποίοι μέσα στο Σεπτέμβριο αναμένεται να δημοσιευθούν στην επίσημη εφημερίδα της Ε. Επιτροπής.

Στα τρία νομοσχέδια για Πατραικό, Ιωάννινα και Κατάκολο αναφέρεται πως η διάρκεια εκμετάλλευσης ορίζεται στα 25 χρόνια από την ημερομηνία που θα ανακαλυφθεί εκμεταλλεύσιμο κοίτασμα, με δυνατότητα παράτασης μιας δεκαετίας. Σε αυτό το διάστημα δεν συνυπολογίζεται η 7ετής ή 8ετής περίοδος που παρέχεται, κατά περίπτωση πάντα, στις κοινοπραξίες για να φέρουν σε πέρας τις αρχικές έρευνες.

Δυνατότητα συνεκμετάλλευσης

Ταυτόχρονα, παρέχεται η δυνατότητα συνεκμετάλλευσης σε περίπτωση που ένα κοίτασμα "συνορεύει" με κάποιο άλλο, την εκμετάλλευση του οποίου έχει αναλάβει διαφορετικός μισθωτής. Σε μια τέτοια περίπτωση, θα πρέπει να καταρτισθεί υποχρεωτικά ένα πρόγραμμα ενοποίησης τόσο για την έρευνα όσο και για την εκμετάλλευση. 

Αναφορικά με τις διαδικασίες και τα χρονοδιαγράμματα ενημέρωσης του Δημοσίου για τις έρευνες και τα αποτελέσματα εκμετάλλευσης, σε περίπτωση που όλα αυτά δεν τηρηθούν, τότε πάυουν να ισχύουν και τα δικαιώματα του παραχωρησιούχου. Ειδικές μικτές επιτροπές θα εποπτεύουν την όλη διαδικασία.

Σε άλλο σημείο αναφέρονται αναλυτικά τα κονδύλια που οφείλουν να επενδύσουν οι κοινοπραξίες κατά το αρχικό στάδιο των ερευνών, όπου και θα γίνουν οι ερευνητικές γεωτρήσεις αφού προηγηθεί επανεπεξεργασία των σεισμικών δεδομένων, κ.ο.κ. Το ποσό δεν υπερβαίνει τα 78 εκατ. ευρώ, ωστόσο θυμίζουμε ότι οι ίδιες οι κοινοπραξίες έχουν δηλώσει ότι οι συνολικές τους επενδύσεις μπορεί να φτάσουν και τα 700 εκατ. ευρώ. 

Θυμίσουμε επίσης ότι οι εκτιμήσεις κάνουν λόγο για πιθανότητες να βρεθούν μέχρι και 300 εκατ. βαρέλια πετρελαίου, που θα μπορούσαν να αποφέρουν έσοδα σε βάθος 35ετίας της τάξης των 27 δισ. δολαρίων. Σε μια τέτοια περίπτωση, το Δημόσιο θα μπορούσε να εισπράξει ένα ποσό της τάξης των 5-8 δισ. δολάρια.

Τριών ειδών τα έσοδα για Δημόσιο

Πιο συγκεκριμένα, τα προσδοκώμενα για το Δημόσιο έσοδα θα είναι τριών ειδών : Από τα μισθώματα που θα προκύπτουν από τη συνάρτηση της αξίας των εξορυσσόμενων υδρογονανθράκων (ύψος παραγωγής), του συντελεστή εσόδων εξόδων καθώς και των γεωγραφικών, γεωλογικών και άλλων χαρακτηριστικών των περιοχών. Το ποσοστό διαμορφώνεται βασει ενός ειδικού συντελεστή και να κλιμακώνεται σε 2%, 5%, 8%, 11%, 14%, 17% και 20%. Προσοχή, το ενοίκιο θα καταβάλλεται στο Δημόσιο ανεξάρτητα από το αν η κοινοπραξία επιτύχει κέρδη. 

Δεύτερη πηγή εσόδων για το Δημόσιο, ειναι η φοιρολογία εισοδήματος των εταιρειών που έχει προσδιοριστεί σε 20% συν ένα πρόσθετο φόρο 5% υπέρ των Περιφερειών. Τη φορολογική υποχρέωση δεν θα την έχουν ως σύνολο οι κοινοπραξίες αλλά ξεχωριστά κάθε εταιρεία που συμμετέχει.

Τρίτη και τελευταία πηγή εσόδων για το Δημόσιο είναι οι στρεμματικές αποζημιώσεις, οι οποίες κυμαίνονται από 10 ως 20 ευρώ ανά τετραγωνικό χιλιόμετρο στο διάστημα της φάσης των ερευνών, ενώ φτάνουν τα 200 ευρώ κατά την περίοδο της εκμετάλλευσης. Υπάρχουν επίσης ανταλλάγματα, όπως ένα εφάπαξ ποσό κατά την υπογραφή της σύμβασης και επιπλέον εισφορές ανάλογα με τα επίπεδα παραγωγής.