Ν. Τσάφος: Πώς οι εξαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας μετατρέπονται σε κέρδος για την ελληνική οικονομία

Τη δική του απάντηση στη συζήτηση που έχει ανοίξει γύρω από τις εξαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας δίνει ο υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Νίκος Τσάφος, παρουσιάζοντας στοιχεία που δείχνουν ότι η μετατροπή της Ελλάδας σε καθαρό εξαγωγέα ηλεκτρισμού δημιουργεί σημαντική προστιθέμενη αξία για την οικονομία.

Όπως σημειώνει σε αναρτήσεις του , το τελευταίο διάστημα έχει ενισχυθεί η άποψη ότι η χώρα εξάγει φθηνή ενέργεια κατά τις μεσημεριανές ώρες και στη συνέχεια αναγκάζεται να εισάγει ακριβότερη ηλεκτρική ενέργεια το βράδυ. Ωστόσο, τα στοιχεία της αγοράς καταδεικνύουν ότι η Ελλάδα διατηρεί καθαρά εξαγωγική θέση σε όλη τη διάρκεια της ημέρας, ενώ ακόμη και τις βραδινές ώρες οι καθαρές εξαγωγές παραμένουν σε υψηλά επίπεδα. Παράλληλα, οι τιμές στην ελληνική αγορά διαμορφώνονται χαμηλότερα από εκείνες της Βουλγαρίας σε όλες σχεδόν τις ώρες του 24ώρου.

Το βασικό επιχείρημα του υφυπουργού εστιάζει όχι στις ποσότητες ηλεκτρικής ενέργειας αλλά στην οικονομική αξία των συναλλαγών. Η Ελλάδα για πολλά χρόνια κατέγραφε σταθερά ελλείμματα στο εμπορικό ισοζύγιο ηλεκτρικής ενέργειας, δαπανώντας περισσότερα για εισαγωγές από όσα εισέπραττε από εξαγωγές. Την περίοδο 2014-2019 το σχετικό έλλειμμα κινούνταν γύρω στα 300 εκατ. ευρώ ετησίως, ενώ κατά τη διάρκεια της ενεργειακής κρίσης ξεπέρασε τα 550 εκατ. ευρώ.

Η εικόνα άλλαξε το 2024, όταν η χώρα πέρασε για πρώτη φορά σε καθεστώς καθαρού εξαγωγέα ηλεκτρικής ενέργειας. Το εμπορικό ισοζύγιο γύρισε σε θετικό πρόσημο και το πλεόνασμα συνέχισε να αυξάνεται. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παραθέτει ο Ν. Τσάφος, το 2025 το πλεόνασμα διαμορφώθηκε στα 262 εκατ. ευρώ, ενώ μόνο κατά το πρώτο τρίμηνο του 2026 έχει ήδη φτάσει τα 341 εκατ. ευρώ.

Ο υφυπουργός αναγνωρίζει ότι σε μια διασυνδεδεμένη ευρωπαϊκή αγορά υπάρχουν ώρες κατά τις οποίες πραγματοποιούνται εισαγωγές σε υψηλότερες τιμές και άλλες κατά τις οποίες οι εξαγωγές γίνονται σε χαμηλότερες τιμές. Ωστόσο, υπογραμμίζει ότι η συνολική εικόνα είναι ξεκάθαρα θετική, καθώς η αξία των εξαγωγών υπερβαίνει κατά πολύ το κόστος των εισαγωγών.

Ιδιαίτερη σημασία έχει και η επίδραση που έχουν οι εξαγωγές ηλεκτρισμού στο συνολικό ενεργειακό ισοζύγιο της χώρας. Όπως προκύπτει από τα στοιχεία που παρουσιάζονται, σε συνδυασμό με τις εξαγωγές πετρελαιοειδών συμβάλλουν καθοριστικά στη συρρίκνωση του ενεργειακού ελλείμματος της ελληνικής οικονομίας. Το έλλειμμα από την ενέργεια έχει υποχωρήσει στο 1,5% του ΑΕΠ, το χαμηλότερο επίπεδο που έχει καταγραφεί από το 2000, έναντι μέσου όρου 2,9% την προηγούμενη εικοσιπενταετία.

Η ανάλυση του Νίκου Τσάφου αναδεικνύει μια διάσταση της ενεργειακής μετάβασης που συχνά περνά απαρατήρητη. Η ταχεία ανάπτυξη των ΑΠΕ και η αυξημένη διασύνδεση της ελληνικής αγοράς με τις γειτονικές χώρες δεν ενισχύουν μόνο την ενεργειακή ασφάλεια, αλλά δημιουργούν και μια νέα εξαγωγική δραστηριότητα με απτό οικονομικό αποτύπωμα για τη χώρα. Οι επιδόσεις των τελευταίων δύο ετών δείχνουν ότι ο ηλεκτρισμός εξελίσσεται σταδιακά σε έναν ακόμη τομέα που συνεισφέρει θετικά στο εξωτερικό ισοζύγιο της ελληνικής οικονομίας.