Κύπρος: Παρέμβαση Ελεγκτικής για τις ΑΠΕ

Μέσα στον γενικό αναβρασμό για τις αποφάσεις που θα ληφθούν το επόμενο διάστημα για την αδειοδότηση δεκάδων νέων φωτοβολταϊκών πάρκων, είχαμε τις τελευταίες μέρες παρέμβαση και από την Ελεγκτική Υπηρεσία. Ο γενικός ελεγκτής Οδυσσέας Μιχαηλίδης ανέφερε στον «Πολίτη» ότι η υπηρεσία απέστειλε στο Υπουργείο Ενέργειας επιστολή σχετικά με τις προωθούμενες μαζικές αδειοδοτήσεις νέων φωτοβολταϊκών, εγείρει προς συζήτηση το ενδεχόμενο προκήρυξης μειοδοτικού διαγωνισμού για την εξασφάλιση των χαμηλότερων κατά το δυνατόν τιμών πώλησης του ρεύματος που θα παράγεται από τα φωτοβολταϊκά και ζητά τις απόψεις του υπουργείου. Προκειμένου να συζητηθεί αναλυτικά το θέμα έχει διευθετηθεί συνάντηση τις επόμενες μέρες μεταξύ του υπουργού Ενέργειας Γιώργου Λακκοτρύπη και συνεργατών του με τον γενικό ελεγκτή.

Γιατί μειοδοτικός

Οι πληροφορίες του «Πολίτη» αναφέρουν ότι η παρέμβαση της Ελεγκτικής Υπηρεσίας ακολούθησε μακροσκελή επιστολή του Συνδέσμου Αιολικής Ενέργειας Κύπρου (ΣΑΕΚ) με πολλούς αποδέκτες, μεταξύ τους και το γραφείο του γενικού ελεγκτή. Μέσα από την επιστολή γινόταν, μεταξύ πολλών άλλων, επισήμανση ότι το τρέχον σχέδιο του υπουργείου για την προώθηση περίπου 200 μεγαβάτ από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας (ΑΠΕ) προβλέπει ότι για την περίοδο μέχρι τη λειτουργία της ανταγωνιστικής αγοράς ηλεκτρισμού (2021 ή και 22) η παραγωγή από τα νέα πάρκα θα αγοράζεται από την ΑΗΚ στην τιμή του εκάστοτε κόστους αποφυγής. Αν και τα προηγούμενα λίγα χρόνια το κόστος αποφυγής είχε πέσει έως και 4,5 σεντ την κιλοβατώρα, σήμερα έχει εκτοξευτεί περίπου στα 11,5 σεντ και υπάρχουν εκτιμήσεις ότι θα κρατηθεί σε υψηλά επίπεδα για σημαντικό διάστημα.

Σύμφωνα με τον ΣΑΕΚ, η αγορά ενέργειας προς περίπου 11,5 σεντ, αν όντως το κόστος αποφυγής παραμείνει σε τέτοια επίπεδα, παρέχει στους ιδιοκτήτες των φωτοβολταϊκών υψηλή απόδοση και πολύ γρήγορη απόσβεση του κόστους κατασκευής των πάρκων, εις βάρος των καταναλωτών ρεύματος, αφού σήμερα είναι δυνατή η παραγωγή ηλεκτρισμού από φωτοβολταϊκά σε πολύ χαμηλότερη τιμή, λόγω της ραγδαίας μείωσης του κόστους παραγωγής.

Ο ΣΑΕΚ προτείνει να προκηρυχθεί μειοδοτικός διαγωνισμός ώστε να αδειοδοτηθούν τα πάρκα που θα προσφέρουν τη χαμηλότερη τιμή αρκετά κάτω από το κόστος αποφυγής, προς όφελος των καταναλωτών. Μια τέτοια απόφαση στην ουσία θα ξήλωνε την υφιστάμενη κατάταξη των υποψήφιων παραγωγών από φωτοβολταϊκά και θα οδηγούσε σε ξαναμοίρασμα της τράπουλας.

-Υπέρ της προκήρυξης μειοδοτικού διαγωνισμού, για την εξασφάλιση χαμηλών τιμών εν αναμονή της λειτουργίας ανταγωνιστικής αγοράς, τάχθηκε με πρόσφατο άρθρο του και ο τέως πρόεδρος της ΡΑΕΚ Γιώργος Σιαμμάς.

-Οι πληροφορίες μας αναφέρουν ότι μέσα από την επιστολή της Ελεγκτικής Υπηρεσίας προς το Υπουργείο Ενέργειας φαίνεται να εκλαμβάνεται ως λογική και συμφέρουσα η πρόταση για μειοδοτικό διαγωνισμό, ώστε να υπογραφούν φθηνά συμβόλαια για διάρκεια λίγων χρόνων. Ο Οδυσσέας Μιχαηλίδης είπε στον «Πολίτη» ότι η Ελεγκτική δεν έχει ισχυρές θέσεις, έχει όμως απορίες και προβληματισμούς, γι’ αυτό ζήτησε τις απόψεις του υπουργείου.

Διαφωνεί η ΡΑΕΚ

Ωστόσο, υπάρχει και αντίλογος. Χθες, στη διάρκεια συνέντευξης Τύπου της ΡΑΕΚ, ο πρόεδρος της Αρχής Αντρέας Πουλλικκάς είπε ότι η μείωση της τιμής του ρεύματος είναι δυνατή μόνο μέσα από τη λειτουργία ανταγωνιστικής αγοράς και την αδειοδότηση προμηθευτών, οι οποίοι εκ της θέσεώς τους θα πιέζουν τους παραγωγούς για τις χαμηλότερες δυνατές τιμές.

Συνάγεται ότι η ΡΑΕΚ δεν ευνοεί την προκήρυξη μειοδοτικού διαγωνισμού γιατί εκτιμά ότι σε τέτοια περίπτωση θα υπονομευθεί η ομαλή μετάβαση στον ανταγωνισμό, αφού ένα μεγάλο μέρος των δυνητικών παραγωγών θα εξασφαλίσει συμβόλαια του μειοδοτικού διαγωνισμού και θα μείνει εκτός ανταγωνιστικής αγοράς. Όσοι απορρίπτουν την ιδέα για μειοδοτικό διαγωνισμό υποστηρίζουν ότι δεν πρέπει να παρθούν εν μέσω μιας μεταβατικής περιόδου αποφάσεις που ουσιαστικά αντίκεινται στην απόφαση της πολιτείας για λειτουργία ανταγωνιστικής αγοράς, υπό το κράτος της πίεσης που προκαλεί το γεγονός ότι το κόστος αποφυγής (άρα και η τιμή πώλησης του ρεύματος των φωτοβολταϊκών) ανέβηκε στα 11,5 σεντ. Οι ίδιοι επισημαίνουν πως τίποτε δεν βεβαιώνει ότι το κόστος αποφυγής θα μείνει στα 11,5 σεντ και διερωτούνται ποια θα είναι η θέση όσων ζητούν σήμερα μειοδοτικό διαγωνισμό αν το επόμενο διάστημα το κόστος αποφυγής ξαναπέσει σε χαμηλά επίπεδα.

Αναμονή

Αν και το Υπουργείο Ενέργειας επειγόταν για αποφάσεις για την κατά φάσεις προώθηση της αδειοδότησης νέων φωτοβολταϊκών, αφού πιέζει ήδη πάρα πολύ το χρονοδιάγραμμα του 2020, φαίνεται ότι θα δοθεί μικρή αναβολή ώστε να συζητηθούν με την Ελεγκτική Υπηρεσία οι απορίες και οι προβληματισμοί της. Το υπουργείο εμμένει στην ανάγκη αδειοδότησης νέων πάρκων ΑΠΕ για την ανταγωνιστική αγορά και ανησυχεί έντονα από τον κίνδυνο να χαθεί πολύτιμος χρόνος μέσω βεβιασμένων αποφάσεων που θα ανατρέπουν τον υφιστάμενο σχεδιασμό.

Από την άλλη, η μεγάλη καθυστέρηση που παρατηρείται από τον Διαχειριστή Συστήματος Μεταφοράς Κύπρου και τον Διαχειριστή Συστήματος Διανομής (ΑΗΚ Δίκτυα) για την προμήθεια των αναγκαίων λογισμικών για λειτουργία της ανταγωνιστικής αγοράς έχουν παρατείνει τη μεταβατική περίοδο και έχουν αυξήσει το διάστημα κατά το οποίο τα νέα πάρκα θα πληρώνονται (γενναιόδωρα) με το (υψηλό σήμερα) κόστος αποφυγής αντί σε τιμές που θα διαμορφώνονται σε συνθήκες ανταγωνισμού. 

(Politis)