Skip to main content
Menu
English edition Live Blog Weekly Issues

Είναι η ώρα για ένα πράσινο κοινωνικό συμβόλαιο στην Ελλάδα και την Ευρώπη

Στο νέο Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα αποτυπώνονται οι στόχοι και οι προκλήσεις για την μετάβαση της χώρας σε μία οικονομία χαμηλού άνθρακα μέσα στην επόμενη δεκαετία από το 2020 στο 2030.

Το μεγάλο ζητούμενο για εμάς στο Κίνημα Αλλαγής είναι αν αυτή η μετάβαση γίνεται όχι μόνο «πράσινα», με προώθηση των ΑΠΕ κλπ. αλλά και κοινωνικά δίκαια. Αυτό αποτελεί και βασική μας θέση και κριτήριο με το οποίο θα αξιολογούμε και την πορεία τόσο του ΕΣΕΚ όσο και την εξέλιξη της Μακροχρόνιας Στρατηγικής για το 2050, η οποία πρέπει να εξειδικευτεί και να λειτουργήσει συμπληρωματικά στο ΕΣΕΚ στη συνέχεια.

Σε σχέση λοιπόν με το προσχέδιο που είχε ανακοινώσει η προηγούμενη Κυβέρνηση τον Ιανουάριο του 2019, και το οποίο «αγκάλιαζε» με αντιφατικό τρόπο και τον λιγνίτη και την πράσινη ανάπτυξη, το νέο ΕΣΕΚ είναι όντως περισσότερο φιλόδοξο.

Και εδώ ξεκινάνε τα ερωτήματα:

Αρκεί αυτό; Το να βάζουμε δηλαδή, απλά πιο φιλόδοξους στόχους ; Αντιμετωπίζονται έτσι αποτελεσματικά οι προκλήσεις ; Με ποια ακριβώς μέτρα και πολιτικές θα πετύχουμε τους φιλόδοξους αυτούς στόχους για την απολιγνιτοποίηση, τις ΑΠΕ, την εξοικονόμηση ενέργειας, την ηλεκτροκίνηση, τις αναγκαίες επενδύσεις κ.α.;

Απολιγνιτοποίηση

Αναπτυξιακό σχέδιο, για τις περιοχές που θα επηρεαστούν από την απολιγνιτοποίηση, ακόμα δεν υπάρχει. Θα εκπονηθεί, είπε ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, το επόμενο καλοκαίρι. Είναι πολύ σημαντικό οι περιοχές αυτές να συνδιαμορφώσουν αυτά τα σχέδια και να «αγκαλιάσουν» αυτή την μετάβαση. Χωρίς τη δική τους συμμετοχή δεν θα έχουμε τα αποτελέσματα που θέλουμε. Το Κίνημα Αλλαγής έχει κάνει επανειλημμένα συγκεκριμένες προτάσεις και έχει καταθέσει δυο φορές τροπολογία για ενίσχυση του Ταμείου Δίκαιης Μετάβασης για τις περιοχές που πλήττονται. Η Κυβέρνηση δεν τις υιοθέτησε λέγοντας ότι θα φέρει κάτι πιο συνολικό. Αναμένουμε να δούμε αν θα συμπεριλάβει τις προτάσεις μας. Και αναμένουμε τις τοποθετήσεις της σε ακόμα πιο εξειδικευμένα θέματα όπως: Τι θα γίνει με τις τηλεθερμάνσεις, τι θα γίνει με τις αποκαταστάσεις των εδαφών στις περιοχές, τι θα γίνει με τις θέσεις εργασίας κλπ.

Το σίγουρο πάντως συμπέρασμα που προκύπτει αναφορικά με την απολιγνιτοποίηση είναι ότι : ΔΕΝ γίνεται με ΑΠΕ σε πρώτη θέση, αλλά με Φυσικό Αέριο. Αυτό είναι μια πιο καθαρή μετάβαση αλλά δεν είναι ΑΠΕ και επιβαρύνει την ενεργειακή εξάρτηση. 

ΑΠΕ

Από την άλλη πλευρά, προβλέπεται ότι οι ΑΠΕ θα διπλασιαστούν τα επόμενα χρόνια, χωρίς να υπάρχει πρόβλεψη για το πού ακριβώς θα τοποθετηθούν. Ο χωροταξικός σχεδιασμός είναι μία αρκετά χρονοβόρος διαδικασία. Ακόμα όμως κι αν λυθεί πολύ γρήγορα, δεν είναι καθόλου βέβαιο αν το ηλεκτρικό δίκτυο θα μπορεί να απορροφήσει την παραγόμενη ανανεώσιμη ενέργεια. Ούτε και σε αυτό το σημείο έχουμε ξεκάθαρη απάντηση στο Σχέδιο.

Εξοικονόμηση

Όσον αφορά δε, στην εξοικονόμηση ενέργειας και στον κρίσιμο ρόλο της, ήδη τα εξαγγελθέντα κίνητρα για τις φορολογικές ελαφρύνσεις, στις δράσεις εξοικονόμησης στις κατοικίες, μειώθηκαν αισθητά στο νέο φορολογικό νομοσχέδιο και είναι κατώτερα των προσδοκιών. Παράλληλα, η ενεργειακή δημοκρατία και αποκέντρωση, οι Ενεργειακές Κοινότητες, και η αποθήκευση, δεν φαίνεται να μπαίνουν στις προτεραιότητες της Ν.Δ..

Ηλεκτροκίνηση

Επιπλέον, επιμέρους στόχοι, μοιάζουν εξωπραγματικοί με τα σημερινά δεδομένα, όπως η πρόβλεψη ότι το 1/3 των νέων οχημάτων το 2030 θα είναι ηλεκτρικά. Είναι δυνατόν να προβλέπετε ότι σε 10 χρόνια θα αγοράζονται στην Ελλάδα 220.000 νέα οχήματα ; Υπερδιπλάσια δηλαδή από ότι σήμερα; Ώστε το 1/3, δηλαδή 75.000 περίπου να είναι ηλεκτρικά; Τότε για πια βιώσιμη κινητικότητα μιλάμε; Και γιατί να είναι ηλεκτρικά μόνο με μπαταρίες και όχι με υδρογόνο; Θα πρέπει να είμαστε πολύ προσεκτικοί σε αυτά καθώς θα καταλήξουμε να επιδοτούμε ηλεκτρικά οχήματα και να ενισχύουμε ξένες οικονομίες και αυτοκινητοβιομηχανίες αφού στην Ελλάδα δεν έχουμε. 

Επενδύσεις

Και βέβαια τα οικονομικά μεγέθη ζαλίζουν. Οι αναγκαίες επενδύσεις εκτιμώνται στα 44 δισ. ευρώ μέχρι το 2030, χωρίς να υπάρχει ανάλυση επί του παρόντος για το πού θα βρεθούν τα χρήματα. Αναμένουμε τις λεπτομέρειες από την Τράπεζα της Ελλάδος για το «Green Financing» και την απαραίτητη μόχλευση πόρων από τον ιδιωτικό τομέα, καθώς και από τα αρμόδια υπουργεία. Με έμφαση στο Υπουργείο Ανάπτυξης, για τον σχεδιασμό, μέχρι το καλοκαίρι του 2020, μιας εμπροσθοβαρούς και αποδοτικής χρήσης των πόρων που θα διατεθούν για την προστασία του κλίματος στη νέα προγραμματική περίοδο 2021-2027.

Για την επίτευξη όλων αυτών των πολύ φιλόδοξων  στόχων, δεν υπάρχουν εύκολες λύσεις. Ο δρόμος που προτείνουμε εμείς  για να ακολουθήσουμε από εδώ και πέρα, βασίζεται στην λογική της συνδιαμόρφωσης. Την συνδιαμόρφωση ενός νέου πράσινου κοινωνικού συμβολαίου ενέργειας – παραγωγής – διανομής –υπηρεσιών, με ανθρώπινο πρόσωπο. Που θα αποτυπώνει την «πραγματική πρόοδο», τις νέες ευκαιρίες ζωής και θα καλλιεργεί αίσθημα συν-ιδιοκτησίας στους εμπλεκόμενους φορείς, ώστε να διασφαλίζει υψηλά επίπεδα συναίνεσης και κατ’ επέκταση αποτελεσματικότητας.

Εν κατακλείδι, η βιώσιμη μετάβαση σε μία οικονομία χαμηλού άνθρακα δεν μπορεί να λογίζεται ως μία ουδέτερη επιλογή  ΧΑΜΗΛΗΣ πολιτικής. Πρέπει να έχει ξεκάθαρο προοδευτικό πρόσημο, με τον πολίτη στο επίκεντρο. Και όπως ανέφερε και ο αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σοσιαλδημοκράτης Φρανς Τίμερμανς στην παρουσίαση του νέου Green Deal:

Αυτό το συμβόλαιο πρέπει να έχει πέρα από την πράσινη και την κοινωνική διάσταση. Διότι αν αυτή η πράσινη συμφωνία δεν είναι ταυτόχρονα και κοινωνική συμφωνία, δεν θα πετύχει. 

Για αυτό λοιπόν στο Κίνημα Αλλαγής λέμε: Οι ευρωπαϊκές και διεθνείς δεσμεύσεις της χώρας για την ενέργεια και την κλιματική αλλαγή χρειάζεται να αποτυπωθούν όχι μόνο σε ένα νέο και απλά φιλόδοξο ΕΣΕΚ αλλά να υπάρξει ένα ολοκληρωμένο ΠΡΑΣΙΝΟ - ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ - ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟ ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ ΣΕ ΕΛΛΑΔΑ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΗ.

---------------------

*Ο κ. Γιώργος Αρβανιτίδης είναι Βουλευτής Β' Θεσσαλονίκης - Κίνημα Αλλαγής

 



ΑΦΗΣΤΕ ΤΟ ΣΧΟΛΙΟ ΣΑΣ

-A +A

Σχετικά άρθρα