Η ενέργεια φέρνει το Μπακού πιο κοντά στην Αθήνα
Πολύ ελκυστικό πρότζεκτ με μεγάλες πιθανότητες επιτυχίας χαρακτηρίζει τον αγωγό μεταφοράς φυσικού αερίου ΤΑΡ ο πρέσβης του Αζερμπαϊτζάν, κ. Ραχμάν Μουσταφάγιεφ, μιλώντας στην εφημερίδα "Καθημερινή". Υπογραμμίζει, επίσης, τις σοβαρές προθέσεις της SOCAR, όσον αφορά την ιδιωτικοποίηση της ΔΕΣΦΑ. Μία εβδομάδα πριν από την επίσκεψη του υπουργού Εξωτερικών, κ. Δημήτρη Αβραμόπουλου, στο Αζερμπαϊτζάν, ο κ. Μουσταφάγιεφ αποτυπώνει την πολύπλευρη ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ Μπακού και Αθήνας.
– Πώς αξιολογείτε την τρέχουσα κατάσταση των διμερών σχέσεων;
– Οι δύο χώρες μας δεν έχουν κοινά σύνορα, αλλά πάντα θεωρούσαμε την Ελλάδα ως μια γειτονική και φιλική χώρα. Και τα τελευταία χρόνια οι σχέσεις φιλίας και συνεργασίας έχουν ενισχυθεί πολύ. Πολιτικές και οικονομικές σχέσεις αναπτύσσονται, επενδυτικά σχέδια εξετάζονται. Εχουν πυκνώσει επαφές μεταξύ των επιχειρηματιών, φοιτητών, επιστημόνων και ανθρώπων του πολιτισμού. Ολα αυτά μαρτυρούν το αυξανόμενο αμοιβαίο ενδιαφέρον των πολιτών των δύο χωρών μας για συνεργασία.
– Πώς αναπτύσσεται η οικονομία του Αζερμπαϊτζάν, ποιες είναι οι προτεραιότητες;
– Τα τελευταία 10 χρόνια το Αζερμπαϊτζάν έχει μια από τις πιο δυναμικά αναπτυσσόμενες οικονομίες του κόσμου. Kατά τη διάρκεια των τελευταίων 6 ετών, το ΑΕΠ της χώρας τετραπλασιάστηκε και έφτασε τα 54 δισ. ευρώ. Ο ρυθμός ανάπτυξης της οικονομίας το 2012 έφτασε στο 2,2% και το Ιανουάριο-Μάρτιο του 2013 στο 3,1%. Συνολικά το Αζερμπαϊτζάν σήμερα είναι ο αδιαμφισβήτητος οικονομικός ηγέτης της περιοχής, ο όγκος της οικονομίας του ανέρχεται σε σχεδόν 80% του όγκου του ΑΕΠ ολόκληρου του Νοτίου Καυκάσου. Το πιο σημαντικό επίτευγμα είναι η μείωση της εξάρτησης από τα έσοδα που προέρχονται από πετρέλαιο και το φυσικό αέριο. O ρυθμός της ανάπτυξης του μη-πετρελαϊκού τομέα τον Ιανουάριο-Μάρτιο 2013 έφτασε τα 11,4%. Ως αποτέλεσμα, το μερίδιο του μη-πετρελαϊκού τομέα στο ΑΕΠ της χώρας ήδη φτάνει σχεδόν τα 50%.
– Πρόσφατα στο Μπακού πραγματοποιήθηκε ένα ακόμα επιχειρηματικό φόρουμ με τη συμμετοχή εταιρειών από την Ελλάδα και το Αζερμπαϊτζάν. Ποια είναι τα αποτελέσματά του;
– Πράγματι, στις 6 - 7 Μαρτίου το Μπακού φιλοξένησε άλλο ένα Επιχειρηματικό Φόρουμ, στις εργασίες του οποίου συμμετείχαν 30 ελληνικές και 130 αζέρικες εταιρείες. Είμαι βέβαιος ότι η έκβαση του φόρουμ θα αποτελέσει την ισχυρή ώθηση για την ανάπτυξη της συνεργασίας μεταξύ των επιχειρηματιών των δύο χωρών. Θα ήθελα επίσης να υπενθυμίσω ότι στις 28 Μαΐου έχει προγραμματιστεί η έναρξη της απευθείας πτήσης Αθήνα - Μπακού, και είμαι σίγουρος ότι αυτό το γεγονός θα έχει επίσης θετικό αντίκτυπο στην ανάπτυξη των εμπορικών και επενδυτικών σχέσεων μεταξύ των δύο χωρών μας.
– Η εταιρεία πετρελαίου του Αζερμπαϊτζάν SOCAR συμμετέχει στη διαδικασία ιδιωτικοποίησης της ΔΕΣΦΑ. Πόσο σοβαρές είναι οι προθέσεις της εταιρείας;
– Η SOCAR είναι μια παγκόσμιας εμβέλειας εταιρεία και οι προθέσεις της όσον αφορά την ιδιωτικοποίηση της ΔΕΣΦΑ είναι σοβαρές. Η εθνική εταιρεία μας βασίζει τις δραστηριότητές της σε προτεραιότητες της στρατηγικής εταιρικής ανάπτυξης και η ΔΕΣΦΑ έχει μεγάλο ενδιαφέρον σ’ αυτόν τον τομέα, δεδομένου ότι παρέχει πρόσβαση στην πολλά υποσχόμενη αγορά φυσικού αερίου της Ελλάδας και στην ευρύτερη περιοχή της Νοτιοανατολικής Ευρώπης.
– Ενας από τους δύο ανταγωνιστικούς αγωγούς που θα μεταφέρουν το φυσικό αέριο του Αζερμπαϊτζάν στην Ευρώπη -ο ΤΑΡ- περνάει από την Ελλάδα. Εχει πιθανότητες να κερδίσει;
– Κατά τη γνώμη μου ο ΤΑΡ είναι ένα πολύ ελκυστικό project και σίγουρα έχει πιθανότητες επιτυχίας. Πρόσφατα, έκανε αρκετά σημαντικά βήματα προς τα εμπρός και ενίσχυσε τις θέσεις του έναντι του ανταγωνιστικού έργου Nabucco West. Αλλά η απόλυτη συνταγή επιτυχίας δεν αποτελείται μόνο από το σύνολο εμπορικών, οικονομικών, μηχανικών και τεχνικών παραγόντων -κάτι πολύ σημαντικό φυσικά-, ζωτικό ρόλο διαδραματίζει και ο παράγοντας της πολιτικής υποστήριξης. Τόσο από μέσα -από τις κυβερνήσεις και εταιρείες των χωρών διέλευσης, όσο και απ’ έξω- από ισχυρούς εξωτερικούς παίκτες. Και είναι φυσικό, δεδομένου ότι η διαφοροποίηση και η ενεργειακή ασφάλεια επηρεάζει τα συμφέροντα ολόκληρης Ευρωπαϊκής Ενωσης. Ως εκ τούτου, οι εν λόγω χώρες θα πρέπει να είναι πιο ενεργές στην εκδήλωση ενδιαφέροντος μπροστά στην κοινοπραξία Shah Deniz-2 και στο Αζερμπαϊτζάν, καθώς και στην Ευρωπαϊκή Ενωση.
– Στην Ελλάδα κατά καιρούς εκφράζονται ανησυχίες για το γεγονός πως οι ισχυρές ενεργειακές σχέσεις με το Αζερμπαϊτζάν μπορούν να επηρεάσουν αρνητικά τις σχέσεις της Ελλάδας με την παραδοσιακά φιλική Αρμενία. Τι πιστεύετε γι’ αυτό;
– Πρώτα απ’ όλα, δεν υπάρχουν ακόμα ισχυρές σχέσεις μεταξύ μας στον τομέα της ενέργειας. Υπάρχουν μόνο σχέδια, και πρέπει να εργαστούμε σκληρά για την υλοποίησή τους. Δεύτερον, ανεξάρτητα από τη διαδρομή με την οποία το φυσικού αέριό μας θα εισέλθει στην Ευρωπαϊκή Ενωση -μέσα από την Ελλάδα ή τη Βουλγαρία- οι διμερείς σχέσεις μας θα πρέπει να υπηρετούν τα συμφέροντα των λαών μας και δεν πρέπει να εξαρτώνται από εξωγενείς παράγοντες, είτε είναι τρίτες χώρες, είτε εθνοτικές κοινότητες. Το Αζερμπαϊτζάν σέβεται την Ελλάδα, υποστηρίζει την κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητά της, ενδιαφέρεται για την ανάπτυξη διμερών σχέσεων σε όλους τους τομείς. Και περιμένουμε το ίδιο από την Ελλάδα.
(Συνέντευξη στη Δώρα Αντωνίου, Καθημερινή, 20/4/2013)