Σημαντική αύξηση της τιμής στην αντλία για βενζίνη και ντίζελ - Έπεται και συνέχεια στην άνοδο
Σημαντικές ανατιμήσεις καταγράφονται ήδη στην ελληνική αγορά καυσίμων ως άμεση συνέπεια της εκρηκτικής ανόδου του διεθνούς πετρελαίου μετά την πολεμική κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή. Μέσα σε διάστημα περίπου δύο εβδομάδων, οι τιμές της βενζίνης και του ντίζελ στην αντλία έχουν αυξηθεί αισθητά, ενώ παράγοντες της αγοράς εκτιμούν ότι η ανοδική πορεία δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί.
Τα στοιχεία δείχνουν ότι στις 28 Φεβρουαρίου, πριν ξεσπάσει η σύγκρουση, η μέση τιμή της απλής αμόλυβδης βενζίνης βρισκόταν στα 1,752 ευρώ ανά λίτρο. Στις 12 Μαρτίου η τιμή είχε ήδη ανέλθει στα 1,884 ευρώ, σημειώνοντας αύξηση περίπου 7,5% ή 13,2 λεπτά ανά λίτρο.
Ανάλογη είναι η εικόνα και για τη βενζίνη 100 οκτανίων, η οποία από τα 1,959 ευρώ στα τέλη Φεβρουαρίου ανήλθε στα 2,083 ευρώ το λίτρο, καταγράφοντας αύξηση 6,3%.
Ακόμη μεγαλύτερη είναι η μεταβολή στο ντίζελ κίνησης, όπου η μέση τιμή από 1,568 ευρώ έφτασε στα 1,865 ευρώ ανά λίτρο, δηλαδή αύξηση περίπου 18,9% ή σχεδόν 30 λεπτά ανά λίτρο μέσα σε λιγότερο από δύο εβδομάδες.
Ανοδική είναι η τάση και στο υγραέριο κίνησης, το οποίο από 1,047 ευρώ ανήλθε στα 1,174 ευρώ το λίτρο, σημειώνοντας αύξηση περίπου 12,1%.
Το διεθνές πετρέλαιο πίσω από τις ανατιμήσεις
Η βασική αιτία πίσω από το κύμα ανατιμήσεων είναι η εκρηκτική άνοδος των διεθνών τιμών του πετρελαίου. Το Brent, που αποτελεί το βασικό σημείο αναφοράς για την ευρωπαϊκή αγορά, έχει καταγράψει άλμα περίπου 30 δολαρίων ανά βαρέλι από τα τέλη Φεβρουαρίου.
Συγκεκριμένα, πριν ξεσπάσει η σύγκρουση η τιμή κινούνταν στην περιοχή των 72–75 δολαρίων ανά βαρέλι, ενώ μέσα σε λίγες ημέρες σκαρφάλωσε στα 85 δολάρια και πλέον κινείται γύρω από τα 100–103 δολάρια το βαρέλι.
Πρόκειται για αύξηση της τάξης του 38% έως 40%, η οποία αντανακλά την έντονη ανησυχία των αγορών για πιθανές διαταραχές στην παγκόσμια προσφορά πετρελαίου.
Κλιμάκωση στον Περσικό Κόλπο
Η κατάσταση περιπλέκεται ακόμη περισσότερο μετά τις τελευταίες στρατιωτικές εξελίξεις στην περιοχή. Οι ΗΠΑ προχώρησαν σε μεγάλο βομβαρδισμό της νήσου Χαργκ στο Ιράν, διευκρινίζοντας ότι δεν επλήγησαν πετρελαϊκές εγκαταστάσεις.
Ωστόσο, το νησί αποτελεί κομβικό σημείο για τις εξαγωγές πετρελαίου του Ιράν, γεγονός που ανεβάζει σημαντικά τη γεωπολιτική ένταση.
Η Τεχεράνη έχει ήδη προειδοποιήσει ότι σε περίπτωση που πληγούν νησιά της χώρας θα απαντήσει με σφοδρότερες επιθέσεις στον Περσικό Κόλπο, αφήνοντας ανοικτό το ενδεχόμενο να στοχευθούν ενεργειακές υποδομές.
Τα σενάρια που φοβάται η αγορά
Την ίδια στιγμή, οι αγορές παρακολουθούν με ανησυχία το ενδεχόμενο να εμπλακούν στη σύγκρουση και οι Χούθι της Υεμένης, οι οποίοι στο παρελθόν έχουν επιτεθεί σε δεξαμενόπλοια και ενεργειακές εγκαταστάσεις.
Σήμερα σημαντικές ποσότητες πετρελαίου της Σαουδικής Αραβίας εξακολουθούν να εξάγονται μέσω του Γιάνμπου και της Ερυθράς Θάλασσας, αποτελώντας μια κρίσιμη εναλλακτική οδό σε σχέση με τον Περσικό Κόλπο.
Εάν όμως οι Χούθι διαταράξουν και αυτή τη διαδρομή, τότε η παγκόσμια αγορά θα βρεθεί αντιμέτωπη με το χειρότερο δυνατό σενάριο.
Σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο, αρκετοί αναλυτές εκτιμούν ότι η τιμή του Brent θα μπορούσε να κινηθεί ακόμη και κοντά στα 200 δολάρια ανά βαρέλι.
Ήδη, σύμφωνα με εκτιμήσεις της Kpler, η απώλεια παραγωγής στη Μέση Ανατολή έχει φτάσει τα 8 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως, ενώ εάν συνεχιστεί η διαταραχή στα Στενά του Ορμούζ ενδέχεται να φτάσει τα 10 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως μέχρι τα τέλη του μήνα.
Πού μπορεί να φτάσουν οι τιμές
Για την ελληνική αγορά καυσίμων, η βασική ανησυχία είναι ότι η άνοδος στις αντλίες δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί. Οι λιανικές τιμές ακολουθούν με χρονική υστέρηση τις διεθνείς τιμές των διυλισμένων προϊόντων στη Μεσόγειο.
Εάν το πετρέλαιο διατηρηθεί στα σημερινά επίπεδα ή κινηθεί ακόμη υψηλότερα, δεν αποκλείεται μέσα στις επόμενες εβδομάδες η μέση τιμή της βενζίνης να κινηθεί ακόμη και προς τα 2 ευρώ το λίτρο, επαναφέροντας το φάσμα μιας νέας ενεργειακής αναταραχής για τα νοικοκυριά και τις μεταφορές.