Exteme makeover στην ενεργειακή πολιτική της Γερμανίας – Τα σχέδια της νέας κυβέρνησης και πώς θα επηρεάσουν την Ευρώπη

Η Γερμανία βρίσκεται μεσούσης μιας σημαντική πολιτικής αλλαγής, η οποία θα έχει σαρωτικές επιπτώσεις –μεταξύ άλλων- στον ενεργειακό τομέα της χώρας. Και βέβαια, ως η μεγαλύτερη οικονομία της Ευρώπης, η ενεργειακή πολιτική της Γερμανίας δεν έχει μόνο αντίκτυπο σε εθνικό επίπεδο, αλλά θα απηχεί σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση και κατ΄ επέκταση σε ολόκληρο τον κόσμο.

Κι όλα αυτά έρχονται σε μια στιγμή τεκτονικών αλλαγών, με τον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ να αλλάζει συμμαχίες, συσχετισμούς και πρακτικές. 

Στις εκλογές του περασμένου μήνα, η γερμανική πολιτική στράφηκε προς τα δεξιά και από ό,τι όλα δείχνουν η νέα κυβέρνηση συνασπισμού της χώρας θα σχηματιστεί μεταξύ Χριστιανοδημοκρατών Σοσιαλδημοκρατών. 

Οι ακτιβιστές για το κλίμα περιμένουν με κομμένη την ανάσα προκειμένου να δουν ποια ενεργειακή πολιτική θα προκύψει από τον νέο συνασπισμό στο Βερολίνο. 

Και η πολύπαθη γερμανική βιομηχανία αναμένει τα μέτρα εκείνα που θα την απαλλάξουν από το βάρος του τεράστιου ενεργειακού κόστους…

Αλλαγή πλεύσης

«Μια χώρα που κάποτε θεωρούνταν φάρος προοδευτικής κλιματικής πολιτικής είναι έτοιμη για μια σημαντική επαναφορά, με τους συντηρητικούς -έχοντας εν μέρει κατηγορήσει τους φιλόδοξους πράσινους στόχους της Γερμανίας για χρόνια οικονομικής αδυναμίςα- να επιθυμούν να ανακαλέσουν στόχους και πολιτικές εν μέσω της αυξανόμενης απάθειας των ψηφοφόρων για το κλίμα», ΄έγραψε χαρακτηριστικά το Reuters σε ανάλυσή του.

Η Γερμανία αύξησε μαζικά τις δαπάνες της για καθαρή ενέργεια υπό την προηγούμενη κυβέρνηση συνασπισμού, στο πλαίσιο μιας ευρύτερης προσπάθειας για περιορισμό της εξάρτησης από τις ρωσικές εισαγωγές ενέργειας. 

Όταν η Ρωσία εισέβαλε στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2022, η Γερμανία εξαρτιόταν από το Κρεμλίνο για περισσότερο από το ήμισυ του φυσικού αερίου και το ένα τρίτο του πετρελαίου της . 

Τώρα, η Γερμανία πρόκειται να αντλήσει το 20% της ενέργειάς της από την ηλιακή ενέργεια το 2025. Η άρση αυτής της δέσμευσης για τη δημιουργία ηλιακής και αιολικής ενέργειας θα έχει σημαντικές επιπτώσεις στη γερμανική οικονομία καθώς και στο κλίμα.

Μέγα ζητούμενο η ενεργειακή ασφάλεια 

Υπάρχουν όμως και άλλες βασικές εξελίξεις που διαμορφώνονται για την ενεργειακή ασφάλεια της Γερμανίας υπό τη νέα κυβέρνηση. Η Γερμανία αναμένεται να αυξήσει τις επενδύσεις στα γηρασμένα και ανεπαρκή δίκτυά της με ένα ταμείο υποδομής 500 δισεκατομμυρίων ευρώ 

Η κίνηση έρχεται ως μέρος μιας ευρύτερης και παρατεταμένης προσπάθειας επαναπροσδιορισμού των εθνικών δαπανών και των δημόσιων οικονομικών για μια νέα γερμανική εποχή, αφού η Άνγκελα Μέρκελ τελικά παραιτήθηκε μετά από 16 χρόνια από τη θέση της Καγκελαρίου της Γερμανίας, το ανώτατο αξίωμα της χώρας, το 2021.

«Είναι σαφές εδώ και πολύ καιρό ότι απαιτούνται περισσότερες επενδύσεις στο μέλλον, συμπεριλαμβανομένων των υποδομών ενεργειακής μετάβασης και της ψηφιοποίησης», δήλωσε ο Simone Peter, Πρόεδρος της Γερμανικής Ομοσπονδίας Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας σε μια ανάρτηση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης μετά την ανακοίνωση της νέας γερμανικής κυβέρνησης ότι θα χαλαρώσει τους συνταγματικούς περιορισμούς δανεισμού της Γερμανίας.

Προεκλογικές δεσμεύσεις

Οι ανησυχίες για το υψηλό κόστος ενέργειας ήταν ένα βασικό θέμα στις εκλογές του περασμένου μήνα και ο εν αναμονή καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς έχει δεσμευτεί ότι θα τα επαναφέρει σε ένα άνετο επίπεδο για τους Γερμανούς καταναλωτές. Η ανανέωση των ενεργειακών δικτύων της χώρας θα αποτελέσει βασικό μέρος αυτής της πρόκλησης και θα συμβάλει στη διάδοση της χρήσης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας σε ένα win-win για την ενεργειακή ασφάλεια και το κλίμα. 

«Οι ενεργειακές εταιρείες υποστηρίζουν εδώ και καιρό ότι απαιτείται απεγνωσμένα μια επέκταση των δικτύων καθώς οι ανάγκες της χώρας σε ηλεκτρική ενέργεια πρόκειται να αυξηθούν και καθώς προσπαθεί να εξαλείψει τις καθαρές εκπομπές άνθρακα έως το 2045», αναφέρει το Bloomberg . 

«Περισσότερο από το ήμισυ της ενέργειας της Γερμανίας προέρχεται από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, αλλά παλεύει να στείλει αιολική ενέργεια από το βορρά για να ζητήσει hotspots στο νότο».

Οι επιπτώσεις στις γειτονικές χώρες

Πράγματι, όπως γράφει το oilprice.com,  τα ζητήματα με τη ροή ενέργειας στη Γερμανία είχαν εκτεταμένες επιπτώσεις στις γειτονικές της χώρες, προκαλώντας έντονη δυσαρέσκεια, αλλά και προβληματισμό. 

Όταν οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας δεν μπορούν να αποσταλούν για να καλύψουν τη ζήτηση σε πληθυσμιακά κέντρα όπως το Βερολίνο, αυτές οι πόλεις βασίζονται στις εισαγωγές ενέργειας από γειτονικές χώρες για να καλύψουν το κενό.

Αυτό έχει προκαλέσει όλεθρο στις ενεργειακές αγορές της γειτονικής Νορβηγίας. Η Νορβηγία δεν είναι μέρος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αλλά οι εμπορικές πολιτικές και τα ενεργειακά της δίκτυα είναι στενά συνυφασμένα με αυτά της Γερμανίας. 

Καθώς όλο και περισσότερη καθαρή ενέργεια της Νορβηγίας ρέει στα γερμανικά δίκτυα, οι νορβηγικές τιμές ενέργειας ανεβαίνουν ολοένα και υψηλότερα στο εσωτερικό. 

Η Νορβηγία έχει φθηνή και άφθονη ενέργεια χάρη στους τεράστιους υδροηλεκτρικούς πόρους και οι ντόπιοι δεν είναι καθόλου χαρούμενοι που θυσιάζουν τις φθηνές τιμές ενέργειας τους για να κρατήσουν τα γερμανικά φώτα αναμμένα.

Ως εκ τούτου, η αύξηση των επενδύσεων στα ενεργειακά δίκτυα θα μπορούσε να είναι win-win-win για την ενεργειακή ασφάλεια, το κλίμα αλλά και τη διπλωματία.

Το πακέτο των 500 δισεκατομμυρίων ευρώ 

Η Γερμανία αποκάλυψε ένα τεράστιο επενδυτικό σχέδιο υποδομών με στόχο την αναζωογόνηση της οικονομίας της, με τους τομείς των κατασκευών, της άμυνας και της ενέργειας να είναι έτοιμοι για σημαντική ανάπτυξη.

Το γερμανικό κοινοβούλιο, η Bundestag, έχει προγραμματιστεί να συζητήσει το προτεινόμενο ταμείο υποδομής 500 δισεκατομμυρίων ευρώ και τα σχετικά σχέδια μεταρρύθμισης του χρέους που ξεκινούν στις 13 Μαρτίου, ενώ η ψηφοφορία αναμένεται στις 18 Μαρτίου.

Το πεδίο εφαρμογής 

Το ταμείο αυτό σηματοδοτεί μια κομβική αλλαγή στην οικονομική στρατηγική της, με στόχο την αναζωογόνηση των υποδομών της χώρας και την ενίσχυση των αμυντικών δυνατοτήτων. Αυτή η σημαντική επένδυση πρόκειται να ωφελήσει αρκετούς τομείς και εταιρείες της γερμανικής οικονομίας.

​Το φιλόδοξο σχέδιο αντιπροσωπεύει ένα από τα μεγαλύτερα πακέτα τόνωσης στην πρόσφατη ιστορία της Γερμανίας, σηματοδοτώντας μια απομάκρυνση από την παραδοσιακά συντηρητική δημοσιονομική προσέγγιση της χώρας. Αυτή η στροφή έρχεται εν μέσω αυξανόμενων ανησυχιών σχετικά με τη γήρανση των υποδομών και την οικονομική ανταγωνιστικότητα.

​Το ταμείο θα χρησιμοποιηθεί για αρκετά χρόνια, παρέχοντας συνεχείς επενδύσεις και όχι βραχυπρόθεσμη ώθηση. Αυτή η μακροπρόθεσμη προσέγγιση στοχεύει στην αντιμετώπιση των διαρθρωτικών αδυναμιών που παρεμπόδισαν την οικονομική ανάπτυξη της Γερμανίας τα τελευταία χρόνια.

Πρωτοβουλίες μετασχηματισμού του ενεργειακού τομέα

​Ο τομέας της ενέργειας είναι έτοιμος για μετασχηματισμό, με έμφαση στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και τον εκσυγχρονισμό των δικτύων ηλεκτρικής ενέργειας. Οι επενδύσεις αναμένεται να αντιμετωπίσουν την επείγουσα ανάγκη για αναβαθμίσεις υποδομών για τη στήριξη της ενεργειακής μετάβασης.

​Οι εταιρείες που ασχολούνται με την παραγωγή ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, την επέκταση του δικτύου και τις λύσεις αποθήκευσης ενέργειας είναι πιθανό να επωφεληθούν από αυτές τις εξελίξεις. Αυτό περιλαμβάνει εταιρείες που ειδικεύονται στην αιολική και ηλιακή ενέργεια, καθώς και εκείνες που παρέχουν προηγμένες τεχνολογίες μπαταριών.

​Η δέσμευση της Γερμανίας για μείωση των εκπομπών άνθρακα με παράλληλη διασφάλιση της ενεργειακής ασφάλειας θα οδηγήσει σε σημαντικές επενδύσεις σε ενεργειακές υποδομές επόμενης γενιάς. Αυτή η διπλή εστίαση δημιουργεί ευκαιρίες για εταιρείες που προσφέρουν καινοτόμες λύσεις που εξισορροπούν τους περιβαλλοντικούς στόχους με τις απαιτήσεις αξιοπιστίας.

​Το πακέτο τόνωσης αναμένεται να επιταχύνει το χρονοδιάγραμμα της ενεργειακής μετάβασης στη Γερμανία, δημιουργώντας ενδεχομένως νέες αγορές για τεχνολογίες που επιτρέπουν τη σταθερότητα του δικτύου με υψηλή διείσδυση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.